106
Meritum 4 (79) 2025 Mazowiecki Kwartalnik Edukacyjny
AGNIESZKA BOROWIECKA BATŁOMIEJ KROWIAK
Ilustracja 10. Efekt pracy AIorNot.com na podstawie wgranego zdjęcia
Ilustracja 11. Przykład działania narzędzia Scanner Deepware
fact-checkingowych 11 . Są to zróżnicowane pod- mioty, od stowarzyszeń non-profit, przez dzienni- karskie zespoły redakcyjne, po instytucje naukowe. Ich pierwotnym celem było sprawdzanie praw- dziwości wypowiedzi polityków oraz weryfikacja wiadomości z mediów głównego nurtu. Obecnie ich działalność jest dodatkowo związana z walką z dezinformacją generowaną przy użyciu narzędzi sztucznej inteligencji. Coraz więcej wytworów AI przedostaje się do masowych mediów, stąd eks- perci musieli rozszerzyć swoje działania o zaawan- sowaną analizę obrazu i wideo. Ich rola polega nie tylko na wskazaniu, co jest fałszem, ale także udo- kumentowaniu procesu weryfikacji, co ma ogromną wartość edukacyjną dla społeczeństwa. W Polsce działa kilka kluczowych podmiotów, które zajmują się tego typu zagadnieniami, jak na przykład Stowarzyszenie Demagog 12 , Konkret24 13 , AFP Sprawdzam 14 czy instytut badawczo-rozwo- jowy NASK 15 .
Choć przedstawione narzędzia wykorzystują zaawansowane algorytmy do analizowania mate- riałów audiowizualnych, nie można traktować ich werdyktu jako ostatecznej i niepodważalnej prawdy. Zawsze powinniśmy postępować z dużą ostroż- nością. Gdy skaner wskaże, że obraz jest czysty, ale chłodny osąd nadal sugeruje fałszerstwo, nie należy pozbywać się wątpliwości. W takich sytuacjach wkracza trzecia linia obrony: wsparcie ekspertów.
ZATRUDNIJ FACHOWCA
Weryfikacja treści cyfrowych, choć możliwa na własną rękę czy przy wsparciu skanerów AI, czasem okazuje się zbyt trudna. Nawet najbardziej zaan- gażowany czytelnik może nie mieć czasu na cza- sochłonną analizę źródła, która dodatkowo może wymagać dostępu do specjalistycznych baz danych i narzędzi niedostępnych dla przeciętnego inter- nauty. Właśnie w takich sytuacjach konieczne staje się zwrócenie do profesjonalistów. Możemy szukać wsparcia zorganizowanych grup, które specjalizują się w metodycznej i bez- stronnej weryfikacji informacji, tak zwanych grup
11 Czym jest fact-checking? – zarys inicjatyw na świecie i w Polsce,
https://tinyurl.com/3da8h3fa 12 https://demagog.org.pl 13 https://konkret24.tvn24.pl 14 https://sprawdzam.afp.com 15 https://www.nask.pl
Made with FlippingBook - Online Brochure Maker