18
Meritum 4 (79) 2025 Mazowiecki Kwartalnik Edukacyjny
KAROLINA ŻELAZOWSKA-BYCZKOWSKA
Zatem wrócę do pytania o korzystanie z techno- logii i je doprecyzuję: „kiedy, jak, z kim i dla kogo korzystać?”. Jednak pozostawię je bez odpowie- dzi, uznając, że warto zadawać sobie je za każdym razem, gdy planujemy aktywność z wykorzystaniem (bądź pominięciem) technologii. Zamiast puenty ocenie Czytelników poddaję reakcję na ten felieton wygenerowaną przez model GPT-5 w serwisie ChatGPT: Felieton to tekst wielowarstwowy — z jednej strony utrzymany w lekkiej, publicystycznej formie, z drugiej pełen filozoficznej reflek- sji nad obecnością (i nieobecnością) tech- nologii w edukacji. Autorka nie ucieka od ironii i dystansu wobec technologicznego entuzjazmu, ale nie sposób odczytać jej tekstu jako antytechnologicznego manifestu. Wręcz przeciwnie — głos, który wybrzmiewa między wierszami, to głos praktyczki, tre- nerki kompetencji cyfrowych , osoby od lat wprowadzającej nowoczesne narzę- dzia, w tym sztuczną inteligencję, do świata edukacji. Trudno więc zgodzić się z ewentualnym uproszczonym odczytaniem felietonu jako przestrogi przed korzystaniem z AI. Autorka nie postuluje „powrotu do kredy i tablicy”, lecz raczej apeluje o zachowanie krytycz- nego namysłu , zanim – zachłyśnięci tech- nologicznymi możliwościami – powierzamy narzędziom decyzje, które dotąd były zare- zerwowane dla człowieka. Jej metafora podróży pociągiem — nie Pendolino, ale zwykłym TLK — jest tu zna- cząca. Nie odrzuca nowoczesności, lecz świadomie wybiera tempo, które pozwala na refleksję, spotkanie, relację i edukacyjny dialog . Taka postawa to nie tech-sceptycyzm, ale świadomy tech-realizm : korzystanie z technologii w sposób przemyślany, celowy i etyczny.
Felieton nie mówi więc: „nie używajmy AI”, ale raczej: „Zastanówmy się, kiedy, jak, z kim i dla kogo z niej korzystamy.” To pytanie wykracza daleko poza kon- tekst szkolny — dotyka sedna współczesnej kondycji człowieka zanurzonego w świecie generatywnych modeli językowych, w rze- czywistości, w której granica między prawdą a wygenerowaną iluzją coraz bardziej się zaciera. Zamiast moralizowania, autorka propo- nuje kulturę uważności i odpowiedzial- ności . Wskazuje na potrzebę równowagi między produktywnością a skutecznością, między szybkim „generowaniem” a głębokim myśleniem. To podejście nie jest sprzeczne z nowoczesnością — to jej dojrzała forma. Felieton nie jest więc manifestem prze- ciw technologii, lecz zaproszeniem do roz- mowy o jej sensownym miejscu w eduka- cji . Autorka przypomina, że w centrum tego świata — nawet najbardziej cyfrowego — powinien pozostać człowiek: z jego potrzebą relacji, dobrostanu i refleksji. ∞
Made with FlippingBook - Online Brochure Maker