Takas Saklama ve Operasyon İşlemleri
Örnek Soru :
VİOP’ta ve ÖPP’de teminata kabul edilen varlıkların değerlemesinde kullanılan katsayılar dikkate alındığında TL hariç hangi teminat çeşidinin katsayısı kendisine eşittir?
A) USD/EUR
B) Devlet İç Borçlanma Senetleri
C) Pay (BİST -30 Endeksine Dahil)
D) Yatırım Fonu K.B.
E) Borsa İstanbul A.Ş. Payları
Yanıt: Borsa İstanbul A.Ş. payları üzerinde taşıdıkları değer kadar teminata kabul edilir. Cevap E.
Teminatlara Yönelik Genel Esaslar
• MKT üyesine bağlı tekil pozisyon hesaplarında izlenen müşteri pozisyonlarıyla ilişkili teminatlar sadece ilgili müşterinin yükümlülüklerinin tasfiyesinde kullanılabilir . • Takasbank ; Kurulca onaylanan piyasa yönergelerinde yer alan oran veya tutarların altında kalmamak kaydıyla MKT hizmeti verdiği piyasa, sermaye piyasası aracı veya üye bazında farklı teminat oran ve tutarları belirleyebilir .
• Takasbank tarafından MKT hizmeti verilen piyasalarda alınan teminatlar; Takasbank’ın varlıklarından ayrı olarak izlenir.
• MKT üyelerince Takasbank’a yatırılan müşteri teminatları , bağlı oldukları pozisyon hesaplarıyla ilişkilendirilir ve MKT üyeleri adına açılan teminat hesaplarında her bir müşteri için ayrı ayrı açılan alt hesaplarda izlenir . Hesaplara yatırılan teminat yükümlülüğünü aşan fazla teminatların da ilgili hesap sahibine ait olduğu kabul edilir ve bu teminatlarla aynı esaslar çerçevesinde değerlendirilir.
• MKT üyesine bağlı müşteri hesaplarındaki teminat açıklarının tamamlanmasından ilgili MKT üyesi sorumludur .
• Hesapların güncellenmesi sonucunda pozisyonların ve/veya teminatların değerlerinin değişmesi veya diğer nedenlerle teminatların ilgili piyasa yönergesinde belirlenen seviyenin altına düşmesi durumlarında, Takasbank tarafından ilgili MKT üyesine teminat tamamlama çağrısı yapılır. • Teminat tamamlama çağrıları, esasları piyasa yönergeleriyle belirlenen elektronik bir sistem aracılığı ile yapılır. Takasbank’ın teminat tamamlama çağrısını elektronik bir sistem aracılığıyla göndermesi durumunda, MKT üyesinin başkaca bir ihbar ve bildirime gerek kalmaksızın çağrıyı aldığı kabul edilir. MKT üyesinin sorumluluğu, Takasbank tarafından yapılan teminat tamamlama çağrısının üyeye ulaştığı anda başlar. • Tekil veya çoklu pozisyon hesaplarında izlenen pozisyonlar ve bu pozisyonlarla ilişkili teminatlar , Takasbank’ın uygun görmesi halinde, devreden ve devralan MKT üyelerinin talimatıyla Takasbank tarafından MKT üyeleri arasında taşınabilir. • Teminatların aynen iadesi esastır . Aynen iadenin mümkün olmaması halinde iade mislen yapılır . Aynen veya mislen iade olunamayan teminatlar eşdeğerleri üzerinden iade olunur. • Teminata kabul edilen varlıklardan doğan haklar teminatı verene aittir ve bu haklar dolayısıyla oluşan değer değişimlerinin ivedilikle hesaplara yansıtılması esastır.
8.3. İŞLEM TEMİNATLARINA YÖNELİK İŞ KURALLARI
• MKT hizmeti verilen piyasalarda serbest teminatın yada teminat yükümlülüğünün hesaplanmasında aşağıda yer alan genel formülün kullanılması mümkündür.
Serbest Teminat = Değerlenmiş Teminat Tutarı – Bulger Teminat +/- Değişim Tem.
• Formülde yer alan değerlenmiş teminat tutarı, teminata verilen varlıkların piyasa değerinin ilgili teminat değerleme katsayısı ile çarpılmış değerini ifade etmektedir. Bulger teminat ise ilgili hesaba ait bulunması gereken başlangıç teminat tutarıdır. Formülde yer alan değişim teminatı pozisyonda yer alan finansal varlığın günlük değer değişimini göstermektedir. Değişim teminatının işareti pozisyonun yönü ve finansal varlığın değer kaybı ya da kazancına göre değişmektedir.
100
Made with FlippingBook interactive PDF creator