Takas Saklama ve Operasyon İşlemleri
• Borsalar ve teşkilatlanmış diğer pazaryerleri tarafından takas işlemlerini yürüten MTK ; pazaryerinin yönetim kurulu kararı ve Kurulun onayı ile değiştirilebilir . • MTK ile hizmet verdiği borsalar ve teşkilatlanmış diğer pazaryerleri arasında piyasanın güven ve istikrar içerisinde işleyişi ni engelleyecek unsurların ortaya çıkması ve bunun da MTK’ların yükümlülüklerini gereği gibi yerine getirememesi nden kaynaklandığının tespiti halinde, MTK’nın görevlerinin bu kurumlar tarafından doğrudan yerine getirilmesine ve/veya başka bir MTK’nın görevlendirilmesine Kurul tarafından karar verilebilir . • Hizmet verilen borsalar ve teşkilatlanmış diğer pazaryerlerine ilişkin işlemler ve düzenlemeler; borsalar ve teşkilatlanmış diğer pazaryerleri lehine haklar ve/veya yükümlülükler oluşturduğunda, bunlar MTK lehine haklar ve/veya yükümlülükler olarak da kabul edilir .
Teminatlar
• MTK yapılan işlemler sonucunda nezdinde oluşacak yükümlülüklerin yerine getirilmesini sağlamak amacıyla, üyelerden MTK yönetmeliğinde belirlenecek esaslar çerçevesinde teminat talep eder . • MTK üyelerine işlem, hesap ve işlem görecek araçlar bazında değişik oranlarda teminat ve teminatlandırma yöntemleri uygulanmasına, teminat olarak kabul edilebilecek kıymetlere ve bunların temini , tahsili , tamamlanma süreleri , nemalandırılması ve kullanılmasına ilişkin esaslara MTK yönetmeliğinde yer verilir . • MTK üyeleri, asgari olarak MTK düzenlemeleri ile belirlenecek oran veya tutarı karşılayacak kadar teminatı müşterilerinden talep etmek zorundadır. Kurul, piyasa koşullarındaki gelişmeleri dikkate alarak, gerektiğinde teminat oranlarına ya da tutarlarına asgari bir sınır getirebilir .
MTK’ların merkezi karşı taraf olmadığı hallerde oluşturulan garanti fonu
• MTK, yükümlülüklerin yerine getirilmemesi durumlarında kullanılmak üzere gecikmelerin önlenmesi amacıyla bir garanti fonu oluşturabilir . Kurul, hizmet verilen borsa ve teşkilatlanmış diğer pazaryerlerinde açılan piyasalar ve sermaye piyasası araçları itibariyle garanti fonu oluşturulmasını zorunlu tutabilir. • Üyelerin ve MTK’nın Garanti Fonu’na yapacakları katkılar, bu katkıların nemalandırılması, fonun yönetimi ve kullanımına ve fonla ilgili diğer hususlara ilişkin usul ve esaslar, MTK yönetmeliğiyle belirlenir.
Teminatlar ve garanti fonundaki varlıkların korunması
• Borsalar ve MTK’lar nezdinde Kurulca yapılan düzenlemeler uyarınca takas risklerinin önlenmesi amacıyla tutulan teminatlar ve oluşturulan garanti fonundaki varlıklar, amaçları dışında kullanılamaz, kamu alacakları için olsa dahi haczedilemez, rehnedilemez, idarî mercilerin tasfiye kararlarından etkilenmez, iflas masasına dâhil edilemez ve üzerlerine ihtiyatî tedbir konulamaz.
Örnek Soru :
Borsalar ve MTK’lar nezdinde Kurulca yapılan düzenlemeler uyarınca takas risklerinin önlenmesi amacıyla oluşturulan fona ne ad verilir?
A) İşlem teminatı
B) Garanti Fonu
C) Asgari katkı payı
D) Üyelik teminatı
E) Maktu teminat
Yanıt: MTK’ların, üyelerin yükümlülüklerini yerine getirmemesi durumlarında kullanılmak üzere gecikmelerin önlenmesi amacıyla oluşturdukları fona Garanti Fonu adı verilir. Cevap B.
6
Made with FlippingBook interactive PDF creator