Takas Saklama ve Operasyon İşlemleri
3.5. GARANTİ FONUNA İLİŞKİN ESASLAR
• Takasbank, takas sisteminde muhtemel gecikmelerin önlenmesi ve üyelerin takas yükümlülüklerini yerine getirmemesi durumunda kullanılmak üzere bir garanti fonu oluşturabilir. Kurul, hizmet verilen borsa veya teşkilatlanmış diğer pazar yerlerinde açılan piyasalar ve işlem gören sermaye piyasası araçları itibariyle garanti fonu oluşturulmasını zorunlu tutabilir. Oluşturulan Fon’un idare ve temsili Takasbank tarafından yürütülür . • Takasbank tarafından takas hizmeti verilen piyasaların bir kısmı veya tamamı için ortak bir garanti fonu kurulabileceği gibi her bir piyasa için ayrı garanti fonu kurulabilir . Ancak Genel Yönetmeliğin 22 nci maddesinin üçüncü fıkrası kapsamında verilen hizmetler için kurulacak garanti fonu diğer piyasalardan ayrı olarak oluşturulur. • Garanti fonu katkı payı olarak yatırılabilecek varlıklar Takasbank tarafından 38 inci maddede yer alan varlıklar arasından piyasalar itibariyle belirlenir . • Takasbank’ın merkezi karşı taraf olduğu piyasalara ilişkin oluşturulan garanti fonuna ilişkin esaslar hakkında Kurul tarafından çıkarılacak merkezi karşı tarafa ilişkin yönetmelik hükümleri uygulanır .
Garanti fonu katkı payları
• Garanti fonu oluşturulmasına karar verilmesi durumunda, üyelerin garanti fonu katkı payları, normal katkı payları ile talep edilmesi halinde yatıracakları ilave katkı paylarından oluşur . Normal katkı paylarının kullanılması veya diğer nedenlerle eksilmesi durumunda tamamlama çağrısı yapılır. Garanti fonunun yetersizliği durumunda ilave katkı payı talep edilebilir. Talep edilebilecek ilave katkı payı, normal katkı payını aşamaz . • Takasbank, üyelerin garanti fonuna yatıracakları normal katkı payları için asgari bir sınır belirler . Genel olarak üyelerce garanti fonuna yatırılacak katkı payları üyelerin işlemlerden kaynaklanan riskleri ile orantılı olarak belirlenir. Buna ilişk in usul ve esaslar ilgili piyasa yönergelerinde düzenlenir. • Katkı payları, Takasbank’ın takas hizmeti sunduğu piyasalar itibariyle ayrı ayrı belirlenebileceği gibi Takasbank, üyeler veya sermaye piyasası araçları itibariyle de farklı tutarların uygulanmasına karar verebilir. • Takasbank’ın takas hizmeti verdiği piyasalarda garanti fonu katkı payı tutarları ilgili borsa veya piyasa işleticisinin görüşü alınmak suretiyle belirlenir.
Örnek Soru :
Garanti Fonu uygulama esasları aşağıdakilerden hangisi tarafından belirlenir?
A) Takasbank
B) Borsa İstanbul Yönetim Kurulu
C) SPK
D) BDDK
E) Hazine
Yanıt: Takasbank, takas sisteminde muhtemel gecikmelerin önlenmesi ve üyelerin takas yükümlülüklerini yerine getirmemesi durumunda kullanılmak üzere bir garanti fonu oluşturabilir. Cevap A.
Katkı paylarının tesisi
• Üyeler katkı paylarını, ilgili piyasalar itibariyle Takasbank tarafından belirlenen zamanlarda, Takasbank tarafından belirlen en hesaplara yatırmak suretiyle tesis ederler.
• Üyelerce garanti fonuna yatırılacak katkı paylarının kendi mülkiyetlerindeki varlıklardan karşılanmış olması esastır.
• Üyeler tarafından piyasalar itibariyle tesis edilecek katkı paylarının varlık kompozisyonu, Takasbank tarafından piyasadaki riskler göz önünde bulundurularak farklı belirlenebilir.
Katkı paylarının ödenmemesi
• Katkı paylarını Takasbank tarafından bildirilen sürelerde veya ilave katkı payı istenmesi durumunda bu bildirimin kendilerine yapıldığı tarihten itibaren 3 iş günü içerisinde ödemeyen üyeler hakkında bu Yönetmeliğin temerrüt hükümleri uygulanır.
37
Made with FlippingBook interactive PDF creator