Greenity 62

13 maart 2020

Snijdruifjes 16 Gebr. Pletting houdt het bewust klein

10 Keukenhof investeert in omgeving en sector

12 Sortiment Lentetuin maakt indruk

44 Heetstook narcis biedt oplossing

62

Tel : +(31)223522135 E-mail: info@fredsteenvoorden.nl : +(31)653719915 magazijn@fredsteenvoorden.nl Kijk nu op onze website www.fredsteenvoorden.nl Ook maken wij nieuwe spoelmachines!

Allround kluitenscheider as/iss Dompelpomp gebruikt 40m3 Lappendroger 17 rol, 1000mm breed geheel gereviseerd Lappendroger 23 rol, 1000mm breed geheel gereviseerd Pelrollen Schouten, van Dijke, Compas met nieuw rubber Ø48mm en Ø52mm Steenvoorden gebruikte kluitenscheider type 320K links/rechts

Steenvoorden gebruikte kluitenscheider type 600K links/rechts Steenvoorden gebruikte trommelspoelmachine 2000 x 1000mm Steenvoorden gebruikte vellenbak rvs 1200mm breed Steenvoorden trommelspoeler 1650 x 5000mm dubbel portaal perforatie 10mm, geheel gereviseerd. Steenvoorden nieuwe lappendroger keuze uit 1000-1200-1400mm breed, 10-24 rollen. Steenvoorden gepoedercoate vellenbakken/ontsmetbaden nieuw, 120cm breed universeel gebouwd voor links/rechts of achteruitloop, bediening, montage links/ rechts Steenvoorden nieuwe kluiten/stenenscheiders grote capaciteit, standaard gepoe- dercoat en alle delen universeel links of rechts te monteren, scherp geprijsd, bel voor meer info Steenvoorden nieuwe trommelspoelmachines grote capaciteit, standaard gepoe- dercoat en alle delen universeel links of rechts te monteren, scherp geprijsd, bel voor meer info Steenvoorden gebruikte gespoten vellenbak band 1000mm breed Van Dijke UDZ 800mm breed 2 vijzels, geheel gereviseerd, gestraald en gespoten Van Dijke vellenbak gegalvaniseerd 1200mm band breedte in knappe staat, band 2 seizoenen oud Wortex staartpomp GF150 1.1kW 400Volt 12m3 bij 4 M/WK

Total Systems Kistroteerder Tota

Total Systems BV Industrieweg 31 • NL-1775 PV Middenmeer T +31 (0)227 501 211 E info@totalsystems.nl

Voor onderdelen zoals: pelrollen, pelnokken, onderhoud en service van uw Botman/Demco machines, en ook andere merken o.a Antha, Compas, van Dijke. Bel: 0223-522135 of 0653-719915 Fred Steenvoorden

www.totalsystems.nl

greenity-totalsystems 190611.indd 1

13-06-19 10:38

greenity-steenvoorden 200206.indd 1

06-02-20 10:21

Rijksstraatweg 56a 2171 AM Sassenheim

tel: 0252-222580 info@helmus.nl www.helmus.nl

Spoelen voor kwekerij en exportschoon van alle bollen, knollen en (vaste) planten.

Warmwaterbehandelen (koken) met of zonder ECA water van o.a. Allium, Amaryllis, Crocus, Iris, Narcis, Tulp, Aconitum, Astilbe, Hosta, Pioen en vele andere produkten. Behandelingen voeren wij uit volgens richtlijnen van de BKD inclusief behandelingscertificaat en wij hebben veel ervaring met behandelingen ‘op maat’.

koelinstallaties

greenity-helmus 191011.indd 1

21-01-20 10:11

I NHO U D

12 Lentetuin Breezand Op de Lentetuin was in tropische sferen te genieten van een uitgebreid sortiment met noviteiten.

29 IGH De IGH in Schagen toonde ‘praktijktulpen’ op broeibakken.

32 Bol-op-potshow CNB De Bol-op-potshow van CNB liet een fraaie staalkaart van het sortiment zien.

In dit nummer 10  Keukenhof kijkt verder dan lentepark 12  Lentetuin maakt indruk met nieuw sortiment 16  Gebr. Pletting groeit mee met de markt 20  ‘Het gaat om de wisselwerking’ 29  IGH toont beloften op broeishow 32  Leerzame bol-op-potcatalogus 41  Lenen van de eigen bv kan niet zomaar 44  Heetstookbehandeling narcis binnen handbereik 48  ‘ECA-water werkt goed en is veilig’

Vaste rubrieken 4  In de media 6  In gesprek

A grarische Jongeren Duin- en Bollenstreek

9  Column

Robert Heemskerk

19  Tech&Mech 23  5 minuten Joep Kieft 24  KAVB 30  Vakvenster 34  CNB 42  Anthos 47  Stigas 50  Hobaho 51  Vaste planten

Op de cover 16 Gebr. Pletting in Heemskerk heeft bewust gekozen voor Muscari voor de snij en niet voor op pot. Jaarlijks verlaten twee miljoen stelen van deze bolbloem het bedrijf. Kleinschalig houden, specialiseren en kwaliteit leveren zijn de kernwaarden van de kweker-broeier.

Deschampsia cespitosa

53  Teeltverbetering 54  Teeltadvies 58 Het onderzoek van Natalia Moreno

13 maart 2020

3

13 maart 2020

VA N D E R E D A C T I E

Tulpenvirus X overleeft acht maanden in de bodem Het Tulpenvirus X (TVX) kan acht maanden overleven in de bodem. Dat blijkt uit onderzoek van Wageningen University & Research, Proeftuin Zwaagdijk en de Bloembollenkeuringsdienst (BKD) naar virussen bij tulp, lelie en hosta.

Cijferbrij

Dit is een van de resultaten van de publiek-private samenwerking ‘Op weg naar virusvrij en afzetgericht telen’. TVX blijkt in veel meer soor- ten onkruid te kunnen overleven dan gedacht. Onderzoek met toets- planten toonde aan dat het virus drie maanden kan overleven in verschillende bodemsoorten (grond, klei of zavel). Uit een PCR-test bleek dat het virus tot wel acht maanden in de grond aanwezig is. Op dit mo- ment telen onderzoekers tulpen en andere planten op de besmette grond, om te onderzoeken of deze via de besmette grond ziek worden.

Binnen dit project kijken onderzoe- kers ook naar de aantoonbaarheid van het virus in verschillende de- len van de plant. Dit is belangrijk voor een optimale bemonstering. Daarnaast doen ze onderzoek naar alternatieven voor de chemische selectie van bloembollen en naar alternatieven om virusoverdracht door bladluizen te beperken bij zo- wel lelie als tulp. Het onderzoek wordt gefinancierd door de Topsector Tuinbouw & Uit- gangsmaterialen en de private par- tijen iBulb/Anthos, KAVB, BKD, Ho- baho, CNB en Select Plant Hosta.

André Leegwater — Eindredacteur a.leegwater@greenity.nl

Als het niet zo treurig was, zou het om te gil- len zijn. Het getouwtrek tussen het Rijksinsti- tuut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) en de stichting Mesdag Zuivel over de juistheid van hun cijfers voor de stikstofuitstoot neemt zo langzamerhand groteske vormen aan. Het RIVM berekende vorig jaar dat de agrarische sector verantwoordelijk was voor 45% van alle stikstofuitstoot in Nederland. Dat schoot de sector in het verkeerde keelgat en die zou wel eventjes uitrekenen hoe het echt zat. Zie je wel, zei voorman Jan Cees Vogelaar toen de uitkomsten bekend waren, het is maar 25%, dus alle plannen van de politiek kunnen de prullenbak in. Nee, hoor, zei het RIVM, jullie hebben de verkeerde uitgangspunten geko- zen, maar erkende intussen wel dat ook zij er een procentje naast zaten en dat het 44% moest zijn. Voor de zekerheid hield het onder- zoeksinstituut de eigen cijfers nog eens tegen het licht en nu is het uitgekomen op 41%... Alles is dus relatief. Zo gaat het ook met het coronavirus. Wereld- wijd zijn er zo’n 4.000 mensen aan bezweken sinds half januari de uitbraak van dit nieuwe virus bekend werd. Natuurlijk is dat vreselijk. Maar in Nederland gaan dagelijks 130 men- sen dood aan kanker, 47 aan een beroerte of hartfalen en 7 aan diabetes. Dus wat een hoop drukte om een stukje eiwit, zou je kunnen zeg- gen. Zo kun je dus alles relativeren tot aan- vaardbare proporties als je de mensen maar met indrukwekkende cijfers om de oren kunt slaan. Cijfers liegen niet, maar de mensen die ze gebruiken wel. Zeker met percentages is het uitkijken als je de grootheden die de basis van de cijferbrij vormen niet kent. Uitkomsten van onderzoek passen maar al te vaak in het straatje van links én rechts doordat ze selec- tief winkelen in de schappen met data. Reden genoeg dus om altijd kritisch te blijven kijken naar cijfers. De mens is van nature een oppor- tunist en altijd bereid zichzelf rijk te rekenen.

Tulpen voor hulpverleners in Shanghai De organisatie van het tulpenfestival in het Chinese Jing’an District heeft besloten de bloemen cadeau te doen aan hulpverleners in Shanghai. Het festival is afgelast vanwege het coronavirus.

Normaal gesproken komen in deze tijd van het jaar zo’n zes miljoen bezoekers naar het tul- penfestival dat plaatsvindt in het Jing’an District, om te genieten van in totaal 1,68 miljoen tulpen. Nu het park gesloten is vanwege het coronavirus, hebben de orga- nisatoren van het festival besloten de tulpen-op-pot uit te delen. Zo’n 300.000 tulpen van meer dan ne- gentig soorten worden uitgedeeld aan vrijwilligers, medisch perso- neel, politieambtenaren, vrijwilli-

gers en journalisten in Shanghai. Ook is een van de pleinen bij het Shanghai Railway Station versierd met tulpen in allerlei kleuren, om de mensen die weer aan het werk gaan een hart onder de riem te steken. Het veiligheidspersoneel dat werkt op het station ontving eveneens tulpen. Verder worden de bloemen uitgedeeld in zieken- huizen en wijkcentra. De bollen voor deze tulpen werden geleverd door het Nederlandse exportbe- drijf Royal van Zanten.

4

13 maart 2020

S T E L L I NG

Subsidie aanvragen is zinloos

Subsidie aanvragen voor bijvoorbeeld milieu- maatregelen op je bedrijf is ingewikkeld en tijdrovend. Uiteindelijk gaat bovendien een groot deel van het geld naar adviseurs en an- dere partijen. Een aanvraag heeft daardoor per saldo weinig zin.

59 % E E N S

Op www.greenity.nl kunt u reageren op de nieuwe stelling: ‘Voorjaarsbloeiers hebben zwaar te lijden van waterschade’.

Logeren in landschuurtjes Slapen aan de rand van de bollenvelden in een gerenoveerd landschuurtje. Met dat doel worden drie landschuurtjes in de gemeenten Noordwijk en Teylingen opge- knapt. Als de vergunningen rond zijn, kunnen ze gebruikt worden als overnachtings- plek voor toeristen. Op 6 maart is hiervoor een Uitvoeringsovereenkomst getekend tussen GOM, het gemeentelijk Cluster Duin- en Bollenstreek-gemeente en de gemeenten Noordwijk en Teylingen. In die overeenkomst regelen de betrokken partijen de financiering en de onderlinge verantwoordelijkheden rond het project. Renovatie en hergebruik Het project draait om renovatie en hergebruik van drie landschuurtjes op het bol- lenland. De gebouwtjes, die werden gebruikt om in te schuilen en te schaften, ver- tellen het verhaal van de landarbeid op het bollenland. Omdat ze tegenwoordig geen functie meer hebben voor het bollenbedrijf, verdwijnen ze in hoog tempo uit het landschap.

A G E ND A

18 t/m 20 maart Tulip Trade Event 25 maart Nima Sierteelt Marketing Event 26 maart Knaagdierbeheersing op agrarisch bedrijf 27 maart Cursus mollen bestrijden 30 maart Cursus Weefselkweek en veredeling 2 en 3 april Basiscursus Weefselkweek 3 april t/m 3 mei Bloeiend Zijpe 4 en 5 april Kom in de Kas 7 april Cursus Bedrijfsvoeren gewasbescherming 10 april t/m 5 mei Tulpenroute Noordoostpolder 23 en 24 april RoboCrops

C O L O F ON

13 maart 2020 De redactie werkt op basis van een redactiestatuut. Aan alle artikelen en rubrieken wordt de meest mogelijke zorg besteed. Uitgevers, redactie en medewerkers aanvaarden echter geen enkele aansprakelijkheid voor mogelijke gevolgen die direct en/of indirect kunnen voortvloeien uit de inhoud van artikelen en/of advertenties. De redactie houdt zich het recht voor om ingezonden brieven enmededelingen niet te plaatsen dan wel te wijzigen of in te korten. Overname van artikelen, berichten of fotografie is uitsluitend toegestaan na schriftelijke toestemming van de redactie. Greenity is een voortzetting van het tijdschrift BloembollenVisie (2003-2017). BloembollenVisie ontstond uit een samenvoeging vanMarktVisie (CNB) en Bloembollencultuur (KAVB). REDACTIE Hans van der Lee (hoofdredacteur), Lilian Braakman, Arie Dwarswaard, Ellis Langen en Monique Ooms (vakredacteuren), André Leegwater (eind- en webredacteur) FOTOGRAFIE René Faas VORMGEVING Filie Nicola en Lianne van ’t Ende WEBSITE www.greenity.nl CONTACT Postbus 31 | 2160 AA Lisse | tel. 0252-431 431 | info@greenity.nl ADMINISTRATIE tel. 0252-431 200 | naw@cnb.nl REDACTIEADRES Heereweg 347 | 2161 CA Lisse DRUKKERIJ Damen Drukkers | Werkendam. Dit magazine wordt milieuverantwoord en CO 2 -neutraal gedrukt. ABONNEMENTEN Excl. btwper jaar: Nederland € 275,–, Europa € 295,–, buiten Europa € 325,– ADVERTENTIES Bureau Van Vliet bv | Postbus 20 | 2040 AA Zandvoort | tel. 023-5714745 | zandvoort@bureauvanvliet.com UITGEVERS KAVB en CNB ISSN 2589-4099

Kijk voor de volledige agenda op www.greenity.nl

5

13 maart 2020

I N G E S P R E K

13 maart 2020

Mark Hulsebosch (l) en Daan van Steijn.

13 maart 2020

6

13 maart 2020

‘Wij willen vrij zijn om zelf plannen te bedenken’

Agrarische Jongeren Duin- en Bollenstreek (AJDB) begon als een club van ouwe- jongens-krentenbrood. Inmiddels is hieruit een kleine kerngroep ontstaan die deel uitmaakt van AJDB, maar die méér wil en een andere doelstelling heeft. De kwekers-werkgroep wil indruk maken en invloed hebben op verschillende instanties in de Duin- en Bollenstreek. “We willen afspraken maken zodat wij in de toekomst hier ook nog onze boterham kunnen verdienen”, aldus bestuursleden Daan van Steijn en Mark Hulsebosch .

Agrarische Jongeren Duin- en Bollenstreek

Bij de Agrarische Jongeren Duin- en Bollenstreek (AJDB) trekken vier jongeren de kar: Mark Hulsebosch, Daan van Steijn, Niels Pen- nings en Bram Mulder. De netwerkclub heeft geen formele status en er zijn (nog) geen lidmaatschapskosten.

Tekst: Ellis Langen | Fotografie: René Faas

Hoe is jullie club ontstaan? Daan van Steijn: “Twee jaar geleden zijn we eigenlijk ont- staan op initiatief van toenmalig KAVB-beleidsmedewerker Danielle Kroes. De KAVB heeft de club KAVB Jong; dat zijn zo’n 24 jongeren afkomstig uit de bollensector uit heel Nederland. Zij betalen daar ook contributie voor. Wij zijn laagdrempeliger, informeler, regionaal en voor jongeren uit verschillende agrarische sectoren. We zijn een netwerk- groep. We tellen nu 99 jongeren uit de Duin- en Bollenstreek in de leeftijd tussen de 16 en 35 jaar. Allemaal hebben ze een agrarische achtergrond of hebben er interesse in. Dat laatste interpreteren we breed. Er zitten ook jongeren bij die werken bij een sierteelttransportbedrijf of een mechanisatie- bedrijf. Kwekers, beoogd kwekers of jongeren die werken op een kwekerij, zijn goed vertegenwoordigd. Ongeveer de helft van het aantal leden.” Wat is jullie doel? Van Steijn: “Kijken hoeveel biertjes we kunnen wegtikken… Haha. Nee hoor. Al zijn we wel een heel informele club. Het doel is jongeren uit de streek te verbinden en zo van elkaar te leren. We maken elkaar wijzer door samen te kijken naar allerlei ontwikkelingen binnen en buiten de sierteeltsector. Daarbij gaat het niet alleen om feitelijke kennis, maar juist

13 maart 2020 Hoe is die werkgroep ontstaan? Hulsebosch: “Flower Science benaderde ons. Die ving op dat verschillende personen bij gemeenten niet weten dat er jon- geren in de streek zijn die dolgraag als ondernemer willen doorgroeien. We moeten dus veel meer op de grote trom slaan. Ons laten horen en een mening vormen. Op een eerste bijeenkomst met verschillende partijen, zoals Greenport Mark Hulsebosch: “Daar zitten zo’n tien jonge bollenonder- nemers in die al in het bedrijf zitten of erin willen komen. Zij verdiepen zich echt in zaken en houden zich bezig met de positionering van de bollenteelt in deze streek. We gaan met instanties om tafel die invloed hebben op onze toekomstplannen en willen met hen afspraken maken, bijvoorbeeld dat ze bepaalde zaken aanpassen. We willen onze bedrijven namelijk rendabel houden en er een leuke boterham mee kunnen blijven verdienen.” om je gedachtegang te vergroten en te verbreden. Dat doen we door zo eens per twee maanden iets te organiseren. We maken excursies naar bedrijven en soms nodigen we spre- kers uit.” Uit de club is een aparte werkgroep ontstaan. Wat doet die?

7

13 maart 2020

I N G E S P R E K

Ontwikkelingsmaatschappij (GOM), gemeente Lisse, Rabo- bank, Economic Board Duin- en Bollenstreek (EBDB), Green- port Duin- en Bollenstreek, Waterschap Rijnland en een aantal kwekers, hebben we al onze problemen en bedreigin- gen benoemd. Dat zijn er veel, maar we focussen ons op drie speerpunten: imago, ruimte en onderwijs. Als werkgroep zijn we onze kennis hierover aan het verdiepen. We praten met GOM en Greenport en er komt nog een bijeenkomst met CDA en Keukenhof. Hieruit maken we een plan van aanpak. Er moeten uiteindelijk leuke en verrassende projectvoorstel- len uitrollen voor verbeterkansen. Geld voor die projecten moet komen van EDBD en de gemeente Lisse, maar wellicht ook van Keukenhof. De projecten worden uitgevoerd door professionals. We hebben het al druk zat. We starten met het project over imago waarvan we verwachten dat dit niet beperkt blijft tot deze streek. Immers, gebruik je social media, zoals vlogs, dan kan het hard gaan en is de wereld je hele bereik. Maar eigenlijk willen we hier nu nog niet zo veel over kwijt…” Bij de belangenbehartigersclubs KAVB en LTO worden standpunten en beleid bepaald. Voelen jullie je daar te weinig thuis? Van Steijn: “We willen als jongeren een aparte groep blijven. Onze eigen koers uitzetten op basis van kennis die we zelf vergaren en zo met iets vernieuwends komen. Als we verbinding zoeken met de ‘oudere generatie’ nemen we wellicht informatie en ideeën van hen over. We willen vrij zijn om zelf plannen te bedenken. KAVB en LTO werken per definitie voor de toekomst van de sector, dus ook voor ons. Maar we zijn het niet altijd met ze eens. Zo vinden we dat ze te weinig van zich laten horen als de sector negatief in het nieuws komt. Na zoiets zouden ze veel meer de feiten moeten presenteren zodat de ‘onwetende mens’ niet maar één verhaal hoort. Nu krijgen ze op basis daarvan namelijk een verkeerd beeld van de sector. Voor jongeren is dit heel frustrerend. We hopen dat de nieuwe KAVB-voorzitter, Jaap Bond, hier scherper en feller op zal zijn. Misschien moe- ten we inderdaad concluderen dat LTO en KAVB te weinig aandacht schenken aan wat er leeft bij jongeren. Misschien moeten we ze in de toekomst opzoeken.” Waar liggen jullie wakker van? Hulsebosch: “Dat zijn natuurlijk onze drie focuspunten - imago, ruimte en onderwijs - maar er is meer. Zoals het snel krimpende middelenpakket. Of de opeenstapeling van regels die ook steeds sneller gaan en al de investeringen die dat vergt. Als je dan net het bedrijf overneemt en je moet dat dan ook nog, dan heb je het zwaar. Je verdient er niks extra’s mee, hè. Ik steek liever geld in een nieuwe partij bollen waar ik vervolgens geld mee kan verdienen. Gemeenten zouden bij jongeren met een bedrijf ook wat soepeler met regels of vergunningen om kunnen gaan. Het wordt anders wel heel lastig om tegen de kop van Noord-Holland en West-Friesland

‘LTO en KAVB schenken te weinig aandacht aan wat er leeft bij jongeren’

te concurreren. Zo is hier veel discussie over de vergoeding per vierkante meter die je moet betalen aan GOM als je bij wilt bouwen buiten je bouwvak. Die kosten komen boven op de investering van een nieuwe schuur. Ik snap het uitgang- punt van de gemeente wel, maar groeien én rendabel blij- ven, dat strookt dan niet snel met elkaar. Vanuit de jongeren zijn er best veel vragen over het gemeentelijke beleid wat betreft ruimte. Het is wel pure winst dat we daarover nu in gesprek zijn met gemeente en met GOM. Ik proef daar ook wel meedenken van die kant.” Van Steijn: “Eigenlijk gaan de problemen allemaal een stuk harder dan dat er oplossingen aan komen. Maar ja, je doet elke dag iets wat je leuk vindt. Tot nu toe verdienen de meeste bedrijven nog een goede boterham. Of dat zo blijft, ligt aan jezelf. Dat is juist het vak ondernemen.”

8

13 maart 2020

C O L UMN

‘Gremmen’

Robert Heemskerk Natural Bulbs robert@naturalbulbs.nl

De bloembollensector heeft in de omschakeling naar een duurzame teelt last van de linkervoet. Terwijl de rechtervoet op het gaspedaal stapt om te versnellen, wil de linkervoet maar niet van de rem komen, dat noem ik ‘gremmen’. Gas wordt er gegeven door kwekers die vooruitgang boeken met milieubewuste (geïntegreer- de) teelten en een enkeling is zelfs omgeschakeld naar biologisch telen waarbij een natuurlijk bodembeheer centraal staat (deze kwekers remmen niet). Gas wordt er ook gegeven door een groeiende groep consumenten en belangenverenigingen. En in toenemende mate door gemeenten die hogere duurzaamheidseisen stellen. De rem is er in veel gevallen nog wel: een kweker die er niet in gelooft dat het mogelijk is om zonder gewas- beschermingsmiddelen een goede oogst te behalen, zal amper geneigd zijn te gaan experimenteren. Of de kweker die denkt dat de markt voor duurzaam geteelde bollen er niet is, of niet renderend zal zijn, remt ook af. Nog een goedbedoeld voorbeeld van gremmen: de openbare aanbesteding via TenderNed voor biologische bollen van een grote gemeente is zeker gas geven. Maar de gestelde eisen (biologisch uit voorraad tot zeer laat in het najaar) binnen het voorziene tijdspad (binnen paar maanden starten met leveren) zijn gebaseerd op de gangbare marktwerking met voorraadvorming en uitwijkmogelijkheden dankzij daghandel. Binnen de biologische teelt is er wel degelijk ruim aanbod, maar niet in deze vorm op korte termijn. Dit is een rem die we zeker zouden kunnen missen! Daarom bij deze een oproep aan alle openbare aanbeste- ders om niet te gremmen. Bij openbare aanbestedingen zal de aandacht moeten gaan naar het verduurzamen van het aanbestedingsproces. Hoe kan een MPS A+, Mi- lieukeur- of biologische kweker optimaal functioneren binnen de rigide opgelegde dimensies van prijs, lever- plicht, verouderde soorten en ontbrekende afname- verplichting? Wat we nodig hebben is een duurzaam inkoopproces: maak raamafspraken over een prijsband- breedte, een dynamisch assortiment (alleen soorten geschikt voor biologische teelt aanplanten), lever- en afnameplicht met een planningshorizon van achttien maanden (de kweker kan dan juist aanplanten wat no- dig is) en werk samen aan een transitieplan.

13 maart 2020

13 maart 2020

13 maart 2020

9

13 maart 2020

Keukenhof kijkt verder dan lentepark

Op de eerste dag van de lente opent Keukenhof voor de 71e keer haar poorten. Elk seizoen is anders, stelt Bart Siemerink, en dat is dit jaar meer dan waar. Veel regen, onzekerheid over het coronavirus en investeren in de omgeving en de sector zijn de belangrijkste ingrediënten voor seizoen 2020.

Tekst: Arie Dwarswaard | Fotografie: René Faas

10

13 maart 2020

Bloemenshows

Tussen 21 maart en 10mei vinden de volgende shows plaats:

H et zijn weliswaar de vroegste bloeiers, maar eind februari bloeien in Keukenhof de eerste tulpen. In de jaren dat hij directeur is van ’s werelds bekend- ste lentepark heeft Bart Siemerink dat niet eerder meegemaakt. “Natuurlijk kan het nog alle kanten op, maar zeker is wel dat we openen met kleur in het park. En dat we vorig jaar besloten hebben om open te zijn tot 10 mei zal dit jaar blijken geen verkeerde keuze te zijn.” ZUIDWESTHOEK Elk jaar plant de organisatie twee grote projecten in die kunnen worden uitgevoerd in de tien maanden dat het park dicht is. Meest indrukwekkend is een nieuwe brug die in het zuidwestelijk deel van het park is gebouwd. “Hier is een vakman zo’n acht weken bezig geweest handmatig natuur- steen te plaatsen waaruit de brug is opgebouwd. De brug past goed in het oorspronkelijke ontwerp van Zocher uit het midden van de 19e eeuw. Ook hebben we de directe omge- ving van dit deel van het park aangepakt. Het was altijd een wat verloren hoekje, maar dat is veranderd. Dit gebied heeft meer lucht gekregen. Ook is het interieur van het Wilhelmi- na Paviljoen geheel vernieuwd.” Uit de zuidwesthoek kwam sinds half september een enorme hoeveelheid regen richting het westen van Nederland. Dat heeft zijn invloed in het park gehad, stelt Siemerink. “We hebben waterschade in een aantal inzendingen. We zijn dat aan het herstellen. De bezoeker zal er weinig van zien, maar het geeft wel aan hoeveel water er is gevallen. Wij zitten op zandgrond en hebben schade. Op de helft van de plantdagen heeft het dit keer geregend. Dat gebeurt bijna nooit. Ook hier zien we dat het klimaat grilliger wordt.” ONZEKERHEID Het park is klaar om in een kleine acht weken een grote stroom bezoekers te ontvangen. Anders dan in voorgaande jaren is er dit keer de nodige onzekerheid. Dagelijks neemt het aantal berichten over het coronavirus toe, evenals het aantal besmette personen en het aantal landen waar dit virus is vastgesteld. “We weten niet wat er gaat gebeuren, zo simpel is het. We houden contact met het RIVM en volgen als dat nodig is de richtlijnen. Op dit moment (25 februari 2020, red) verwachten we dat er minder bezoekers zullen komen, maar dat kan over een paar dagen of weken wel heel anders zijn. Wat dat betreft zijn het spannende tijden.” MOOIE OMGEVING Enkele jaren geleden is Keukenhof zich ook gaan bezighou- den met de route naar het lentepark toe. De meeste bezoe- kers komen vanaf de N207 over de N208 naar het park per auto, touringcar of openbaar vervoer. Wat is er leuker dan al voordat het park is bereikt, in de stemming te komen voor het bezoek. Daarvoor zijn enkele percelen grond aange- kocht, waardoor de Keukenhof ervoor kan zorgen dat er in het voorjaar altijd bloeiende bolgewassen langs de weg te zien zijn. Ook is afgelopen najaar het beheer van de drie ro- tondes langs deze weg door Keukenhof overgenomen. En vo- rig jaar is de bollenschuur van voorheen Schols gekocht, om op die manier cultureel erfgoed van de streek te behouden. Het plan is om hierin appartementen te ontwikkelen die bestemd zijn voor starters op de woningmarkt in de regio. En dan is er nog de Bloembollenboulevard langs diezelfde N208. Standhouders verkochten daar in het voorjaar steeds meer producten die de verwachte kwaliteit niet haalden. Onderzoeken naar soortechtheid en bloeigarantie die wer- den uitgevoerd op initiatief van Anthos en de KAVB, lieten

Oranje Nassau Tulp en hyacint

21-31 maart 16-20 april

Narcis en bijzondere bolgewassen

Zantedeschia

25 april-4 mei

Anjer-zomerbloemen

6-10 mei

Willem-Alexander Amaryllisshow Bol-op-potshow

gehele periode gehele periode

Lelieshow

1-10 mei

Meer informatie: www.keukenhof.nl

‘Voor het coronavirus houden we contact met het RIVM en als het nodig is volgen we de richtlijnen’

13 maart 2020 BIJDRAGE Vorig jaar maakte Bart Siemerink al duidelijk dat Keukenhof meer wil zijn dan alleen een lentepark en een mooi land- goed. Organisaties en ondernemers werden uitgenodigd om met suggesties te komen voor investeringen in de toekomst van de bloembollensector. Inmiddels zijn er diverse gesprek- ken gevoerd en ideeën de revue gepasseerd. “We hebben als overkoepelende stichting heel wat plannen besproken. Wat we niet willen is een onderzoeks- of promotie-instantie worden. Wel willen we een wezenlijke bijdrage leveren aan de verdere verduurzaming van de sector. We realiseren ons tegelijkertijd dat dit om een cultuuromslag van de sector vraagt en dat dit tijd kost.” zien hoe slecht het met de kwaliteit gesteld was. Onlangs is de Keukenhof eigenaar geworden van deze grond. Twee van de vier standhouders blijven actief. Zij hebben ingestemd met de voorwaarden die Keukenhof aan de verkoop op die plaats stelt. “We willen dat daar groene producten worden verkocht in een goede kwaliteit, zoals bol-op-potproducten, bloemen, amaryllissen en zomerbloeiende bollen. Wij zetten ook een kraam neer die deze producten ook gaat verkopen. Ik ben blij met de inspanning van alle partijen die daaraan hebben bijgedragen.”

11

13 maart 2020

1



13 maart 2020

2

Lentetuin maakt indruk met nieuw sortiment

Tekst: Arie Dwarswaard Fotografie: René Faas

Het ene of het andere jaar scheelt als het gaat om noviteiten op de Lentetuin in Bree- zand. Dit jaar was er keuze genoeg, niet alleen in de belangrijkste bolgewassen. In tropische sferen viel er heel wat te genieten van noviteiten. 1. Ook dit jaar slaagde Teeuwen & Zn erin om met het thema aan de slag te gaan. Een palmboom met maar liefst 1.300 stelen Zantedeschia was de echte blikvanger van de show.

2. Niet tropisch, wel goed voor een buiten nog ontbrekend lentegevoel. Bij de inzending van Fluwel en Rotteveel was een fiets te zien die royaal was versierd met narcissen.

3. Wat heb je nodig om een hangmat aan te hangen? Twee stevige stammen. Waarom maak je die niet van tulpen? Bij Fa. W. van Lierop was dat te zien: een toren vol fel- gekleurde tulpen.

3

13 maart 2020



13 maart 2020

7

4

8

9

5

10

6



13 maart 2020

GOUDEN BOLBLOEM Jeffrey en Roy vanWoesik van VanWoesik Veredeling BV kregen bij de opening van de Lentetuin de Gouden Bolbloem voor hun combinatie van tulp Fireball, narcis Nr. 05-1-4 enmuscari Early Bird.

4. Kapiteyn Group zette niet alleen een prachtig sortiment hyacinten neer, maar trok ook de aandacht met de neonroze Zantedeschia ‘Captain Linda’. 5. De vernieuwing in het sortiment Muscari gaat gestaag door. Een van de opvallende nieu- we kleuren was de lila ‘Purple Rain’, een selectie uit Muscari latifolium, die werd geshowd door Fa. W. van Lierop. 6. Nieuw in de kleur wit bij Muscari is de door Jan Ruyter gewonnen ‘White Spear’. Deze valt niet alleen op vanwege zijn kleur, maar ook door de lengte. Inzender was Assembol. 7. Echte tweekleurige hyacinten zijn er niet veel. Fa. M.C. Zonneveld liet onder meer zaailing 0837 zien, die in het hart felroze is en lichtroze randen heeft. 8. Hyacintenveredelaar L.W.A. van der Poel zette een aantal eigen aanwinsten neer. Wat hier- bij vooral opviel, was een aantal selecties die zeer fors van lengte waren. 9.De combinatie Fluwel/Rotteveel zette een mooi sortiment bijzondere narcissen neer. Een aandachttrekker was ‘Mary Poppins’, die tot de groep hoepelroknarcissen behoort en opvalt door de flinke lengte. 10.Narcissenveredelaar John Reed introduceerde in 2007 de bijzondere, tweekleurige groot- kronige ‘Banana Split’. Bij J.G. Weijers viel deze narcis op vanwege de compactheid. Een mooie cultivar voor potcultuur. 11. Huyg Breezand zette op de Lentetuin een scala aan tulpenzaailingen neer. Het betrof dub- bele tulpen, soms gefranjerd, die prima geschikt zijn voor gebruik op pot. 12. De Goede Bloembollen pakte uitmet een flink aantal specialiteiten in prima kwaliteit. Van het gewas Corydalis werd naast de paarse ‘Purple Rain’ ook de tweekleurige ‘Kissproof’ getoond. 13. Bij Q.J. Vink & Zn. werd een gevarieerd sortiment lelies getoond. Naast een groep potlelies was het de zalmoranje OT-hybride ‘Zelmira’ die hier opviel. 14.Een van de opvallendste noviteiten van de Lentetuin was de dubbele potlelie ‘Nowa’, die een frisse uitstraling heeft. Het was een van de prima potlelies van Boltha, die door de jury werd aangemerkt als Primeur Lentetuin 2020. 15. Uit de dubbele gefranjerde tulp ‘Queensland’ zijn inmiddels een aantal kleurmutanten ont- staan. World Flower zette een aantal ervan in een groep bijeen, die onder de naamQueens- land Tropical werden geshowd.

11

12

13

14

15

13 maart 2020



13 maart 2020

‘Met de markt meegroeien’

D e Voorweg in Heemskerk is als de Route du Soleil naar het hart van Kennemerland, waar al jaren- lang een vaste kern van bollen- en bloemenkwe- kers zich richt op de teelt en broei van kwaliteits- gewassen. De Gebr. Pletting past precies in dat plaatje. De broers Jan en Ronald en Jans zoon Bart kiezen bewust voor de relatief kleinschalige teelt van snij-Muscari’s om zo de kwaliteit te kunnen bieden die hun klanten verwachten. Als we het bedrijf binnenstappen, komen we dan ook niet in een broeifabriek terecht, maar in een bescheiden schuur met koelcellen, een verwerkingsruimte en daarachter een kas waar het product in bloei wordt getrokken. Eerst naar de verwerkingsruimte. Hier is de familie Pletting, inclusief de echtgenotes van de gebroeders Jan en Ronald, in het seizoen de nodige uren te vinden voor het bossen en veilingklaar maken van de bloemen, daarbij geholpen door een aantal parttime medewerkers. Op een woensdagmiddag begin maart draait de boslijn op volle toeren. De bosjes Mus- cari worden per tien stelen ingehoesd, in emmers gezet en op karren de koelcel in gereden. Bart leidt ons rond. “Vanaf begin januari tot ongeveer half april leveren we twee vei- lingkarren per dag af bij de bloemenveiling, in Aalsmeer en in Rijnsburg. Per kar gaat het daarbij om 600-1.200 bossen, afhankelijk van de aanvoer. Als enige aanvoerder op de vei- ling hoezen wij onze Muscari’s in per bos om ze te bescher- men. Zo blijven de bloemen mooi.” Het grootste deel van de bloemen komt voor de klok, een klein deel gaat direct naar vaste afnemers. BEWUSTE KEUZE VOOR SNIJ De gebroeders Pletting kiezen bewust voor snij-Muscari en niet voor Muscari-op-pot, vertelt Bart. “Wij willen het graag kleinschalig houden, onszelf specialiseren en kwaliteit leve- ren. Bij de pottenbroei gaat het om veel grotere aantallen, dan zouden we echt moeten uitbreiden. Dat past niet bij ons.” Aangezien zij met nog zeven andere kwekers de enigen zijn in Nederland die snij-Muscari’s telen, is er een goede boterham in te verdienen. “De markt wordt niet overvoerd, wij proberen niet meer te broeien dan de markt aankan.” Afnemers zijn groothandelaren, cash-and-carry’s en bloe- menwinkels in Europa en daarbuiten. “Dit is geen product voor de retail, daar is het te klein voor. Bloemisten werken er graag mee in kleine boeketjes en ze verkopen ze als mo- nobos.” Daarbij heeft Muscari wel wat extra aandacht nodig. “Je moet het product goed zichtbaar in de winkel zetten, bij voorkeur op de toonbank. Vaak zijn de bloemisten die ermee werken zelf fan van het product. Zij weten het goed te verko- pen aan de consument.” De bloemen zijn zo’n vijf tot zeven dagen houdbaar op de vaas. Bart wijst op de verschillende soorten die de gebroeders broeien: “We broeien zo’n 1,5 miljoen Muscari armeniacum en dan nog eens een half miljoen in totaal van ‘Joyce Spirit’,

Muscari-op-pot kennen we allemaal. Muscari voor de snij is een stuk minder bekend. In Nederland zijn er ook maar zo’n acht kwekers die zich daarmee bezighouden. Waaronder Gebr. Pletting uit Heemskerk. Greenity ging op bezoek bij het familiebedrijf aan de Voorweg om meer te weten te komen over het hoe en waarom.

Tekst: Monique Ooms | Fotografie: René Faas

Bart Pletting: “Wij houden het graag kleinschalig met de focus op kwaliteit.”

Al meer dan 100 jaar Het bedrijf van de gebroeders Pletting bestaat al meer dan hon- derd jaar. Het begon allemaal in Beverwijk met een groentekwe- kerij. Vanaf het moment dat de broers Jan en Ronald het bedrijf overnamen, verschoof de focus naar bloemen en bloembollen: tulpen, narcissen en later ook Muscari. Begin jaren ‘70 vestigde Gebr. Pletting zich aan de Voorweg in Heemskerk. In 2015 stapte Bart Pletting in het bedrijf; hij vertegenwoordigt de vijfde gene- ratie. Anno nu kweken de gebroeders Pletting 3 hectare Musca- ri en 5 hectare zomerbloemen en broeien zij ongeveer 2 miljoen stelen snij-Muscari.



13 maart 2020

‘Manon’, ‘Cupido’ en ‘Helena’. Een deel telen we ook zelf: zo’n 3 hectare van armeniacum en ‘Joyce Spirit’, zo hebben we de kwaliteit daarvan zelf in de hand. De overige bollen kopen we in bij collega-kwekers waar we al langere tijd mee samenwerken.” Pletting beperkt het aantal soorten bewust. “In Muscari draait het nog altijd om blauw, wit en blauw-wit. Het heeft geen zin om van elke kleur een groot aantal soorten te broeien, dat voegt niks toe. Tenzij het heel onderscheidend is.” Een roze Muscari voor de snij zou wel iets toevoegen. “Dan zet je echt iets nieuws neer. Daar zouden wij wel voor in zijn.” Binnenkort moeten ze tot zijn spijt afscheid nemen van ‘Cupido’. “De licentiehouders zijn er niet tevreden over en halen het soort uit de markt. Echt jammer, want wij hebben er veel klanten voor. Er kwam zelfs iemand vanuit Amerika bossen ‘Cupido’ halen voor de aankleding van een bruiloft.” VOORBEREIDEN OP BROEISEIZOEN We lopen naar de koelcel waar de kisten met de opgeplante Muscari’s zich staan voor te bereiden op het broeiseizoen. “De kisten staan zo’n vier weken in de koeling voordat we ze naar de kas halen. Daar trekken we de Muscari’s in bloei in zo’n tien tot zestien dagen, afhankelijk van de tijd van het jaar, de hoeveelheid licht en warmte.” Bart rijdt twee stapels kisten de koelcel uit en brengt ze naar de kas waar hij ze een voor een afstapelt. “Dit is allemaal nog handwerk, het zou fijn zijn als we dit stuk van het arbeidsproces zouden kunnen automatiseren. Het is best zwaar werk en niet heel goed voor je lijf.” Als de kisten de kas in gaan, ziet het gewas nog helemaal geel. Verderop in de kas zien we mooie blauwe en witte Muscari in bloei staan. “Ze kleuren al heel snel op in de kas.”

13 maart 2020

17

13 maart 2020

Als de bloemen rijp genoeg zijn, worden ze naar de verwer- kingsruimte gebracht, geplukt en gebost. “Onze aanvoer van Muscari’s gaat door tot ongeveer half april, afhankelijk van de prijsvorming”, vertelt Bart. “Meestal zijn we zo’n zestien weken aan de klok, na Pasen loopt de aandacht voor Muscari terug. Vanaf dat moment zijn consumenten meer gericht op de tuin.” Voor de Gebr. Pletting verschuift de aandacht dan naar de zomerbloemen. “We telen onder andere pioen, Allium, Eremurus en Montbretia, Scilla en Erythronium, in totaal 5 hectare.” Van uitbreiding van het bedrijf is voorals- nog geen sprake, stelt Bart. “We moeten niet sneller groeien dan de markt ons product kan opnemen, anders zakt de prijs onderuit.” Op dit moment is hij niet ontevreden over de prijs. “Die is gemiddeld. Het is nog even afwachten wat het effect van het coronavirus is. Ik heb al verhalen gehoord van lijnrijders die met volle vrachtwagens terugkomen.” CERTIFICERING NODIG Als we in de kantine aan de koffie zitten, valt ons oog op het MPS-GAP-milieucertificaat. “De vraag naar certificering begint steeds meer te komen, ook vanuit de veiling. Dutch Flower Group heeft aangegeven om in 2020 minimaal 90 procent van hun inkoop duurzaam te willen doen. Steeds vaker werd er specifiek om dit certificaat gevraagd, dus toen hebben we besloten daarvoor te gaan.” Hij begrijpt dat het nodig is, maar ‘er komt wel veel bij kijken’, vindt Bart. “Je moet aan allerlei eisen voldoen en het vraagt nogal wat administratie.” Dat dit de nieuwe realiteit is, snapt hij maar al te goed. “Voor supermarkten is het steeds meer een hot item, voor bloemisten speelt het wat minder, maar uiteinde- lijk zal het daar ook doordringen.”

18

13 maart 2020

T E C H &M E C H

Inde rubriek Tech&Mech is er aandacht voor zowel nieuwe als vernieuwende producten uit de sector. Een plek waar techniek en mechanisatie structureel aandacht krijgen.

TulipStar XL Havatec www.Havatec.com Prijsindicatie: 200.000 euro

Tekst en fotografie: Ellis Langen

TulipStar nu ook voor zwaardere tulp

hopelijk een betere waardering voor de klok.” De kweker kan namelijk nu ook gewicht, lengte, kromming en rijpheid en het percentage dat dit mag afwijken instellen. Vooral het feit dat de rijpheid en gewicht wordt bepaald door een machine is volgens Poel winst. “Als je als PolderPride-kweker een rijpheid belooft, moet je leveren wat je zegt. Nu de machine de rijpheid met een camera beoordeelt, is dat beter gewaarborgd. Een machine maakt geen fouten.” De TulipStar XL kost ongeveer 200.000 euro. Havatec biedt kwe- kers met een Quality Buncher aan deze in te ruilen voor een TulipStar, waardoor de investering lager ligt. Havatec onderzoekt of de XL sor- teer- en bosmachine ook ingezet kan worden bij kwekers van bijvoorbeeld zonnebloemen of andere gewassen. ZELF IETS UITGEVONDEN? Wij zijn behalve naar nieuwe produc- ten van fabrikanten nadrukkelijk ook op zoek naar slimme, praktische en betaalbare technische oplossingen en/of aanpassingen die kwekers zelf hebben bedacht. Heeft u suggesties voor onderwerpen, mail de redactie: info@greenity.nl.

Havatec verkoopt al jaren de Tulip- Star, een automatische sorteer- en bosmachine voor tulpen. Voor som- mige bloemen waren de vakjes waar de bloemen ingelegd moesten wor- den echter te klein. Dit seizoen is de TulipStar XL geïntroduceerd. De inlegvakjes zijn met een derde ver- groot zodat ook grotere en zwaarde- re tulpen netjes worden verwerkt. Poel Bloembollen in De Rijp schafte dit seizoen de TulipStar XL aan. Ook bij Van der Slot in Voorhout draaien er twee. Verder heeft Havatec ver- schillende aanbiedingen liggen bij broeiers. De broers Louis en Peter Poel werk- ten al jaren met de Quality Buncher Pro van Potveer, waarbij de mede- werkers zelf de tulpen netjes en uit elkaar op de band moesten leggen. Nu de TulipStar XL er is, heeft Poel deze lijn aangeschaft. Poel werkt met tulpen die gemiddeld tussen de 30 en 50 gram zwaar zijn. Het bedrijf broeit vijftien cultivars, waarvan ‘Antarctica’, ‘Columbus’, ‘Tompouce’ en ‘Avant Garde’ de belangrijkste zijn. Bij de ‘gewone’ TulipStar zijn de inlegvakjes 12 centimeter breed; tulpen met breed uitstaand en grof blad kunnen hierdoor lastiger worden verwerkt.

Louis Poel: “Met name bij ons zwaar- dere segment tulpen heb je die ruimere vakjes echt nodig. Anders hebben medewerkers extra werk om de stelen er goed in te leggen en loop je het risico op beschadiging.” Bij de TulipStar XL zijn de vakjes nu 16 centimeter breed. Voorheen werkte Poel met de Quali- ty Buncher Pro en werden er 6.000 tot 7.000 stelen per uur verwerkt met vijf tot zes mensen. Met de TulipStar XL verwerken drie tot vier mensen over de 10.000 stelen. Volgens Mark Fikkers, commerci- eel directeur van Havatec, kan de snelheid – als alle vakjes vol gelegd worden – naar 14.000 stelen per uur groeien. Poel: “De eerste dag dat de machine draaide, dachten onze medewerkers nog: ‘Joh, wat gaat die band hard’. Maar dat went snel.” Verder maakt werken met de Tulip- Star XL het bedrijf flexibeler bij de inzet van personeel. “Werken aan de Quality Buncher is eentonig en vrij intensief werk. Daar had je goe- de mensen voor nodig. Nu hoeft een medewerker er alleen maar voor te zorgen dat er een tulp in een vakje ligt. Bovendien gaat met de Tulip- Star XL de kwaliteit van de bos om- hoog; de bos is uniform en dat geeft

13 maart 2020

19

13 maart 2020

Marian van Dongen, adviseur waterkwaliteit bij waterschap Hunze en Aa’s: “Samen aan de juiste knoppen draaien.”

‘Het gaat om de wisselwerking’

Het waterschap Hunze en Aa’s kent een aantal kwetsbare bronnen voor de watervoorziening in het gebied. Via allerlei samenwerkingsverbanden, projecten en subsidies zet het waterschap zich dan ook in om emissies terug te dringen en de norm voor schoon oppervlaktewater te behalen.

Tekst: Monique Ooms | Fotografie: PR

20

13 maart 2020

Serie over waterschappen Waterschappen zijn belangrijk voor agrarische onder- nemers. Andersom zijn agrarische ondernemers ook belangrijk voor de waterschappen. Wat doen water- schappen zoal, behalve handhaven? Welke thema’s spelen een rol? Om daar meer zicht op te krijgen, brengen we een serie artikelen over waterschappen.

M arian van Dongen is adviseur waterkwaliteit bij waterschap Hunze en Aa’s, dat de gebieden Oost-Groningen en Noordoost-Drenthe bestrijkt. Samen met een team van collega’s houdt zij zich bezig met de diverse watersystemen in het gebied. Van Dongen richt zich daarbij specifiek op de waterkwaliteit van de Drentsche Aa en het Noord-Willemskanaal. “Wij maken een analyse van het gebied om helder te krijgen hoe het is gesteld met de waterkwaliteit. Vervolgens maken we een water- en stoffenbalans om inzicht te krijgen in de eventuele knelpunten. Op basis daarvan kunnen we gericht aan de juiste knoppen draaien om aan de eisen in de Kaderrichtlijn Water te kunnen voldoen.” MEER LEVEN Het ‘aan de juiste knoppen draaien’ vertaalt zich bij water- schap Hunze en Aa’s in diverse projecten op het gebied van inrichting, onderzoek en beheer en de kwaliteit van het oppervlaktewater. “Zo werken we aan de ontwikkeling van natuurvriendelijke oevers van kanalen en laten we beken weer meanderen. Door de stroom van beken aan te passen, kunnen we het water langer vasthouden, kan de ecologie zich beter ontwikkelen en ontstaat er meer leven in het water.” In het streven naar een betere kwaliteit van het oppervlaktewater werkt het waterschap samen met partners zoals LTO, provincies en de collectieven die zich richten op agrarisch natuurbeheer. “LTO heeft het initiatief genomen voor het Deltaplan Agrarisch Waterbeheer, waarin wij sa- menwerken met de provincies Groningen en Drenthe. In dit kader proberen we met subsidies projecten van de grond te krijgen om knelpunten op te lossen.” Agrariërs kunnen subsidie krijgen om emissiebeperkende maatregelen op hun erf te treffen. “LTO-Noord organiseert informatiebijeenkomsten en helpt agrariërs bij het opstellen van een erfplan, zodat de subsidieaanvraag vrijwel zeker succesvol is. Van de zeventig bedrijven in het gebied hebben inmiddels twintig bedrijven hiervan gebruik gemaakt.” De subsidie bestrijkt zo’n 40 procent van de totale investe- ring. Van Dongen hoopt dat de overige vijftig bedrijven ook aanhaken. “Door onduidelijkheden in de wetgeving wachten veel agrariërs af. Bovendien hebben zij na een paar droge jaren minder inkomsten gehad, waardoor ze de investering niet altijd kunnen opbrengen. Het gaat om bovenwettelijke maatregelen, dus boeren werken vrijwillig mee. Het is wel zo dat de subsidieregeling voor een beperkte periode geldt. Dus als je er nu voor gaat, pik je dat nog mee.” BLAUWE DIENSTEN Agrarische collectieven, zoals Agrarische Natuur Drenthe, Agrarisch Natuur- en Landschapsbeheer Oost-Groningen, voeren het agrarisch natuurbeheer in hun werkgebieden uit. Het waterschap werkt nauw samen met deze natuurbeheer- ders. “Zij hebben ook contact met de agrariërs in het gebied en helpen mee de doelstellingen voor waterkwaliteit te be- reiken via de zogenoemde ‘blauwe diensten’. Daaronder valt onder meer het beheer van akkerranden die een belangrijke buffer vormen tussen het land en de sloot.” De samenwer- king levert veel goeds op. “We zijn in gesprek, zien van el- kaar wat we doen en hoe we elkaar kunnen versterken. Een gemeenschappelijk doel is bijdragen aan de biodiversiteit. De akkerranden spelen daarbij een belangrijke rol. Zij vormen de verbinding met andere agrarische natuurgebieden. Ons voornemen is om in 2020 tot een totaal van 434 kilometer aan ingerichte akkerranden te komen. In 2017 was dat nog 200 kilometer.”

13 maart 2020 Van Dongen kan wel blijven vertellen over alle activiteiten die het waterschap – samen met de provincie Drenthe en Waterbedrijf Groningen – onderneemt om tot schoon opper- vlaktewater te komen in het werkgebied. “De bollenteelt is in dit gebied gegroeid tot nu zo’n 300 hectare. Door samen te werken, subsidiemogelijkheden aan te bieden, inzicht te geven in erfemissies en de invloed daarvan op de waterkwa- liteit, te informeren en te adviseren, en in beeld te krijgen waar agrariërs behoefte aan hebben, hopen we met elkaar stappen vooruit te kunnen zetten. De bal ligt daarbij niet alleen bij ons, maar ook bij agrariërs. We willen niet alleen zenden, maar ook ontvangen. Het is een wisselwerking.” “Eveneens in het kader van UPDA is in 2016 een project rond verduurzaming van de bollenteelt gestart, in samenwerking met het CLM Onderzoek en Advies. Dit wordt breed ingezet, van driftreducerende maatregelen en het inzetten van afri- kaantjes als biologisch alternatief voor aaltjesbestrijding tot aan monitoring van het oppervlaktewater en het overbren- gen van de benodigde kennis op het gebied van verduurza- ming.” Op initiatief van de collectieven is aan het Deltaplan Agrarisch Waterbeheer het project ‘Meer kennis, minder middelen’ van start gegaan. “Ook daarbij gaat de aandacht uit naar het terugdringen van middelen vanuit de gedachte: wat je niet gebruikt, kan ook niet in de sloot terechtkomen. Hoe pak je dat aan, hoe ga je om met onkruiddruk en de bestrijding van plagen in je gewas, maar ook: hoe kunnen boeren van elkaar leren?” Van Dongen spreekt hierbij van ‘een mooie samenwerking’. “Verder is er ook een groepje boeren bezig om de ecologie in de sloten rond hun bedrijf te monitoren. Welke planten en beestjes leven daar? Met de app ‘Sken je sloot’ kunnen ze invullen wat ze zien om direct inzicht te krijgen in de ecologische kwaliteit. Zo ontstaat er meer zicht op de waterkwaliteit, ook in de ‘haarvaten’, de kleine slootjes, in het gebied.” CAMPAGNE In 2015 is het Uitvoeringsprogramma Oppervlaktewater- winning Drentsche Aa (UPDA) vastgesteld. “De provincie Drenthe, het Waterbedrijf Groningen en waterschap Hunze en Aa’s trekken hierin samen op. De Drentsche Aa is een kwetsbare bron voor onze watervoorziening en gewasbe- schermingsmiddelen vormen hiervoor de grootste bedrei- ging. In 2018 was het doel om het aantal overschrijdingen met 50 procent te verminderen ten opzichte van het jaar 2012. Voor 2023 streven we naar 95 procent minder over- schrijding van de norm. We werken hierin samen met onder meer boeren, gemeenten, de recreatiesector, sport- verenigingen en de milieufederaties. De provincie Drenthe, het Waterbedrijf Groningen en waterschap Hunze en Aa’s hebben hiervoor samen ruim 1 miljoen euro beschikbaar gesteld.” Het programma behelst diverse projecten, niet alleen gericht op de agrarische sector, maar ook op burgers. “Onder burgers is veel onwetendheid over het gebruik van onkruidbestrijdingsmiddelen en het effect op het milieu. De Milieufederatie is dan ook een campagne gestart met het motto ‘chemievrij maakt je blij’ om bij deze doelgroep aan bewustwording te werken.”

21

13 maart 2020

VLAMING Intern Transport Toyota 80V-serie! Hefvermogen van 2,0 t/m 3,5 ton. Kijk op onze website

CannaSol: virusvrije knollen Bletilla: Nederlands geteeld Pioenen: breed assortiment www.green-works.nl

www.vlaming-interntransport.nl of voor gebruikte machines op: www.vlaming-occasions.nl.

T: +31 (0)228-565011 Zaadmar kt 8 | Bedr i j f venpar k WFO-Wes t | Zwaagdi j k -Oos t | T 0228 -565010 | F 0228 -565015 | E inf o@vl aming -gr oep.n l

bbv-green works 170919.indd 1

19-09-17 14:22

www.necap.nl - info@necap.nl - Wieringerwerf - 0227-603353

RISK-MANAGEMENT EN ONKRUIDBEHEERSING

verlengt de werking van bodemherbiciden en beperkt groeiremming van uw gewas op lichte grond!

MEER INFORMATIE OP WWW.HOLLANDFYTO.NL

Page 1 Page 2 Page 3 Page 4 Page 5 Page 6 Page 7 Page 8 Page 9 Page 10 Page 11 Page 12 Page 13 Page 14 Page 15 Page 16 Page 17 Page 18 Page 19 Page 20 Page 21 Page 22 Page 23 Page 24 Page 25 Page 26 Page 27 Page 28 Page 29 Page 30 Page 31 Page 32 Page 33 Page 34 Page 35 Page 36 Page 37 Page 38 Page 39 Page 40 Page 41 Page 42 Page 43 Page 44 Page 45 Page 46 Page 47 Page 48 Page 49 Page 50 Page 51 Page 52 Page 53 Page 54 Page 55 Page 56 Page 57 Page 58 Page 59 Page 60

Made with FlippingBook Ebook Creator