Greenity16

7 juni 2018

8 Trendconsulent: ‘Leliesector mist kansen markt’

12 Traditionele tuinen Chelsea Flower Show

16 Tulpenseizoen: klokprijs matig

Pioenen naar Moskou 20 Bedrijfsreportage Peony Shop



Welke lelie is uw nummer 1? Wat is de mooiste lelie ter wereld? Op die vraagt geeft u tijdens de Dutch Lily Days 2018 antwoord. Dan kan iedereen deelnemen aan de Lily League ® : de verkiezing van de vijftig mooiste en meest gewaardeerde lelierassen op dit moment! En álle rassen dingen mee naar de titel van ‘s werelds mooiste, ongeacht het type. Stemmen kan heel eenvoudig: kom deze week tijdens de Dutch Lily Days naar de proefkas van Onings Holland of stem online via www.lilyleague.com . De lijnen sluiten op 13 juni, waarna de winnaar bekend wordt gemaakt. En de inzender die de top-10 het best voorspelt, wint een vliegticket

greenity-kavel 44 180503.indd 1

03-05-18 12:12

voor de Dutch Lily Days 2019 of een reischeque van maar liefst 1.000 euro.

Wat is uw absolute nummer 1 lelie?

P.F. Onings bv • ABC Westland 661 • P.O. Box 52 • 2685 ZH Poeldijk T +31 (0)174 282230 • F +31 (0)174 248351 • I www.onings.com

bbv-cremer 160917.indd 1

16-09-16 14:38

I NHO U D

12  Chelsea Flower Show Highlight of the year.

40  CNB Leliedag Goede stemming tijdens CNB Leliedag.

16 Terugblik tulp Klokprijs lager dan verwacht.

In dit nummer 12 Chelsea Flower Show 16  Terugblik tulp en bol-op-pot 20  Pioen is voor de Rus een bloem met status 23  HortiHeroes helpt talen toekomst in 24  Monumentaal naslagwerk ziek en zeer 27  Iedereen tevreden bij bedrijfsopvolging 36  Stengelaal blijft een lastig verhaal 38  Open dag Innoventis 40  CNB Leliedag 48  Landbouwportaal biedt geld voor duurzaam telen 54  GOM gaat in hogere versnelling

Vaste rubrieken 6  In de media 8  In gesprek Pieter M. Landman 11  Column Hans Kleijwegt

19  Tech&Mech 25  5 minuten Jeroen Duijn 28  KAVB 33  Ooit 34  Vakvenster 40  CNB 51  Stigastip

52  Anthos 56  Hobaho 59  Vaste planten 61 Teeltverbetering

Op de cover 20 Veredelaar Joshua Scholten legt zijn handen om een van de pioenen van Peony Shop Holland.

62  Teeltadvies 66  De naam is

7 juni 2018

3

7 juni 2018

Hygiëne is nummer 1

Molenvaart 226 1764 AW Breezand www.aadprins.nl

0223 52 14 20 06 53 41 66 89

   

SCHUBBEN van Uw

LELIES

 Trekkers te koop gevraagd Voor export alle types • Massey Ferguson • Landini • John Deere • Ford • Same • Fiat • Universal / UTB • Zetor

Voor het

Schade, roest of mankementen geen bezwaar. U kunt alles aanbieden!

ARIE TUIN

H&G Exporttractors Abbestederweg 30 B 1759 NB Callantsoog T 06 10922015 T 06 53672173 www.exporttractors.nl

0048 601 159 267

arie@almano.info

H&G Exporttractors

Abbestederweg 30 B

1759 NB Callantsoo

T 06 10922015 T 06 53672173 www.exporttractors.nl

VOO RWOO R D

Kijken, kijken, kopen?

Hans van der Lee — Hoofdredacteur h.v.d.lee@greenity.nl

Topdrukte dezer dagen voor wie in lelies, irissen en pioenen doet, of voor wie de ‘Flower Trials’ bezoekt. Alles is altijd tegelijk, maar daar is een goede reden voor. Alle belangrijke spelers uit het vak verza- melen zich in de kraamkamers van veredelaars en showkassen van handelaren. Het is een prima tijd om te kijken, nog eens te kijken. Behalve de ogen de kost geven, is het de gelegenheid om uw oor te luisteren te leggen. Dat zouden meer mensen moeten doen, betoogt Pieter Landman verderop in uw blad. Luister niet alleen naar elkaar, maar ook voor- al naar de consument. Die is de grote afwezige tijdens deze dagen. Voor het vak, door het vak, is het devies en daar wringt volgens Landman nu juist de schoen. Al zijn er ook telers die op hun eigen manier wel contact zoeken met hun ‘eindgebruiker’. Joshua Schol- ten van Peony Shop Holland laat iedere dag een pioen verschijnen op Instagram, om te kijken hoe erop wordt gereageerd. Elders in het blad een reportage over dit bedrijf. Sociale media worden steeds belangrijker, zegt behalve Landman ook inkoopmanager Luc Ribberink van OZ Export. Hij wees er op tij- dens de CNB Leliedag. Achter de computer, daar gebeurt het. Thuis op de buis zie ik alles veel beter, zeiden wij vroeger, als er weer eens een groot evenement op televisie was. In feite is er weinig veran- derd. De buis is inmiddels wat platter, maar het effect is nog steeds hetzelfde. Toch is het ook leuk om onder de mensen te komen en de sfeer te proeven. Bovendien ruikt zo’n scherm nergens naar. Kijken, kijken en misschien ook iets kopen, of verkopen natuurlijk. Misschien zien we elkaar.

7 juni 2018 VERANTWOORDELIJKHEID: De redactie werkt op basis van een redactiestatuut. Aan alle artikelen en rubrieken wordt de meest mogelijke zorg besteed. Uitgevers, redactie en medewerkers aanvaarden echter geen enkele aansprakelijkheid voor mogelijke gevolgen die direct en/of indirect kunnen voortvloeien uit de inhoud van artikelen en/of advertenties. De redactiehoudtzichhetrechtvoorom ingezondenbrievenenmededelingennietteplaatsendanweltewijzigenof intekorten.Overnamevanartikelen,berichtenof fotografie isuitsluitend toegestaan na schriftelijke toestemming van de redactie. Greenity is een voortzetting van het tijdschrift BloembollenVisie (2003-2017). BloembollenVisie ontstond uit een samenvoeging vanMarktVisie (CNB) en Bloembollencultuur (KAVB). REDACTIE: HansvanderLee(hoofdredacteur),ArieDwarswaard,MoniqueOomsenLilianBraakman(vakredacteuren),AndréLeegwater(eind-enwebredacteur). FOTOGRAFIE: René Faas. VORMGEVING: Filie Nicola en Lianne van ’t Ende. UITGEVERS: KAVB en CNB. ADRES: Heereweg 347, 2161 CA Lisse, Postbus 31, 2160 AA Lisse, tel. 0252-431 117 of 0252-536 966 (kantoor A. Dwarswaard), www.greenity.nl, info@greenity.nl. ABONNEMENTEN: (excl. 6%BTW): Nederland € 265,– per jaar, Europa € 285,– per jaar, buiten Europa € 315,– per jaar. Aan- of afmelden bij John Meijer, tel. 0252-431 173, administratie@cnb.nl. Meer info over abonnementen op www.greenity.nl. ADVERTENTIES: Bureau Van Vliet bv, Postbus 20, 2040 AA Zandvoort, tel. 023-5714745, e-mail: zandvoort@bureauvanvliet.com. ISSN: 2589-4099.



7 juni 2018

VA N D E R E D A C T I E

In de media L EE S HE T LAAT S T E N I EUWS OP WWW.GREEN I T Y. NL

In beweging komen

Arie Dwarswaard — Redacteur a.dwarswaard@greenity.nl

Voor het programma Kas als Energiebron zijn recent vijftien project- voorstellen gehonoreerd door het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit en LTO Glaskracht Nederland, na advies van de Onder- nemersgroep Kas als Energiebron. Het is een brede mix van projecten op teeltgebied, techniek, praktijktoepassing en langere termijn. Enkele voor- beelden zijn: sturen op lichtonderschepping snijbloemen, led bij zonlicht, potplantenteelt optimaal klimaatneutraal en haalbarheid transparante zonnecellen. Het programma Kas als Energiebron is een samenwerkings- programma van het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit en LTO Glaskracht Nederland om de verduurzaming op energiegebied mo- gelijk te maken. Vijftien nieuwe projecten voor Kas als Energiebron

Zondag 27 mei 2018: een modderstroom trekt door de straten van een dorp. Geen beeld uit een land hier ver vandaan, maar uit het Lim- burgse Berg en Terblijt. Nederland dus. Het warme meiweer zorgde meermalen voor plaat- selijk hevige regenval met een modderstroom als gevolg. De oorzaak is helder: het klimaat verandert snel. In twintig jaar tijd is de zee- spiegel met 4 cm gestegen, sinds 1850 is het CO2-gehalte bijna verdubbeld. Behalve veel dagen met mooi weer is er ook een schaduwkant aan de opwarming van de aarde, die ons land niet voorbijgaat. Een mod- derstroom levert veel schade op aan wonin- gen en auto’s. De hagelstorm van juni 2016 kostte glastuinders miljoenen euro’s en de hevige regenval in diezelfde maand bezorgde leliekwekers naast slapeloze nachten ook een zeer forse schadepost. De vraag is wat we als burgers nog accepte- ren? De overheid maakt al jaren omtrekkende bewegingen als het gaat om de aanpak van de klimaatverandering en wordt daarvoor zelfs voor de rechtbank gedaagd. We bungelen er- gens onder aan het lijstje met investeringen die het tij voor 2020 moeten keren. Tegelijker- tijd neemt de schadelast voor verzekeraars en voor ondernemers en particulieren stelselma- tig toe. Kortom, het risico wordt bij de burger gelegd, de overheid kijkt de andere kant op. Maar is dat niet wat te gemakkelijk? Kunnen we zelf niet aan de slag? Ja, in ieder geval in Noord-Holland. Daar kunnen agrariërs geld krijgen voor maatregelen om de bodem en het water klimaatbestendig te maken. Daar- mee pakken ze weliswaar niet de oorzaak aan, maar neemt de kans op schade wel af. Het Landbouwportaal geeft toegang tot 6,4 miljoen euro. Veel? Weinig? Ik weet het niet. Het is wel een begin, een handreiking van het waterschap. Er gebeurt iets als mensen in be- weging komen. Wacht niet af.

VSD+ nu ook voor lelie beschikbaar

BQ Support biedt de virustoets VSD+ nu ook aan voor lelie. VSD+ is een abonnement waarbij de teler een toetsuitslag, een symptoombeschrijving en een foto ontvangt. Monsters worden op acht virussen gescreend: CMV, LMoV, LSV, LVX, PlAMV, TNV, TRV en TVX. De toetsmethode is Elisa. De uitslag komt in drie tot vijf werkdagen.

6

7 juni 2018

Agenda

Nieuwe nationale beurs vollegrondtuinbouw

t/m 8 juni Dutch Lily Days

Captain Calla Days Calla.nl open dagen Green Works Pioendagen t/m 12 juni Dutch Iris Days t/m 15 juni CNB Irisweken CNB Dutch Peony Weeks 11 juni Pioen- en Iriskeuring KAVB 12 juni Vakavond Pioen 12 t/m 14 juni Garden Trials and Trade GreenTech 12 t/m 15 juni FlowerTrials 13 juni Leliekeuren 15 juni Trekkersleutelevent Prijsuitreiking Leliekeuren 16 t/m 17 juni Aalsmeer Flower Festival 18 juni Alliumkeuring KAVB 25 juni Heuchera- en Hostakeuring KAVB ► Kijk voor de volledige agenda op www.greenity.nl

In de Evenementenhal in Venray vindt op 28 en 29 november de Vakbeurs Vollegrond plaats. Dit is de eerste editie van deze beurs. De beurs richt zich op de volle breedte van de vollegrondstuinbouw: van groente en fruit tot bloembollen en zomerbloemen. Daarnaast draait het volgens de organisatie Easyfairs Evenementen om kennis, innovatie en beleving. Dat wil de organisatie realiseren door workshops, demonstraties en kennissessies. Tevens is er ruimte voor relatiebeheer.

Matth. Verdegaal heeft de website www.hya- cinten.online gelanceerd. Hier kunnen expor- teurs en handelaren kleine aantallen bollen rechtstreeks bestellen via de webshop. De hyacinten zijn geschikt voor droogverkoop in binnen -en buiten Nederland. Er zijn ook in Nederland geteelde en geprepareerde hya- cintenbollen beschikbaar. Deze zijn geschikt voor de vroege bloei en voor de broeierij. Website voor kleine aantallen hyacinten

Rectificatie In Greenity nr. 15 van 24 mei staat in de rubriek Vakvenster een foto van de werkplaats van Agro Techniek. In de tekst staat Holland achter de naam, wat niet klopt.

De prijzen op de veilingklok zijn altijd schommelend, maar dit jaar was er een flinke dip bij de tulpen door diverse oorzaken, zoals het vele aanbod en het warme weer. Zelfs Moederdag kon niet zorgen voor een jubelstemming. Al was dat per cultivar verschillend. Dan rijst de vraag of marktregulering nodig is om betere prijzen voor het product te realiseren. Het ant- woord is helder: u vindt dat niet nodig. Stelling: ‘Marktregulering is nodig om betere prijzen voor het product te realiseren’

65 %

35 %

Nieuwe stelling Op www.greenity.nl kunt u inmiddels reageren op de nieuwe stelling: ‘Een weersverzekering wordt onbetaalbaar’

7 juni 2018



7 juni 2018

I N G E S P R E K

7 juni 2018

7 juni 2018

8

7 juni 2018

‘Veredelaars en kwekers kijken en luisteren niet’

Trend-, stijl- en bloemenspecialist Pieter Landman vindt dat lelieveredelaars en –kwekers zich nauwelijks iets aantrekken van de consument. Daardoor missen ze kansen om de afzet te verbeteren en beter aan te sluiten op de markt. “Veredelaars zijn veel te druk met veredelen, net als kwekers te druk zijn met kweken. Kijk meer om je heen en luister naar wat consumenten willen.”

Pieter M. Landman TRENDCONSULENT

Landman (55) heeft sinds 2003 het bedrijf Blooming Visions in Breezand (NH). Hij geeft adviezen aan onder meer Europese en Amerikaanse grootwinkelbedrijven en veredelaars over trends en productontwikkeling, toegevoegde waarde en verkoop. Landman blijft daarbij ook zijn vak beoefenen: werken met bloemen, plan- ten en aanverwante producten. Eerder had hij een eigen winkel, zette hij Wimbledon in de bloemen en maakte hij bloemstukken voor leden van koninklijke huizen. Landman opende dinsdag 5 juni de Dutch Lily Days bij Zabo Plant in ’t Zand (NH).

Tekst: Hans van der Lee | Fotografie: René Faas

Veredelaars en kwekers doen het helemaal verkeerd? “Natuurlijk niet. Ze zijn heel hard bezig om lelies in allerlei vormen en kleuren te maken, zonder meeldraden met dat vervelende stuifmeel. Er wordt van alles gedaan om lelies te voorzien van resistenties , de knopzetting goed te laten verlopen en ze hebben allemaal een eigen visie op hoe het moet. Dat alles passeert de revue tijdens de jaarlijkse Dutch Lily Days, die ik zelf ook altijd bezoek om klanten te ont- moeten. De lelie is een prachtige bloem, met ontzettend veel mogelijkheden.” Maar die mogelijkheden worden onvoldoende benut? “Het is ook een lastig product, omdat er zo verschillend naar wordt gekeken. Lelies ontlokken reacties, maar die zijn per land verschillend en soms zelfs per streek. Dat leidt tot ander consumentengedrag. Neem bijvoorbeeld Duitsland. In het zuiden worden voornamelijk Oriëntals gebruikt en gecombineerd in gemengde boeketten met onder meer rozen of gerbera’s. In het noorden associëren ze de lelie met rouwboeketten en ze vinden dat de bloem stinkt. Hier in Nederland zijn de meningen ook zeer verdeeld. De een vindt ‘m prachtig, de ander afschuwelijk. De een zegt dat de bloem heerlijk geurt, de ander kan de lucht niet

7 juni 2018 Hoe populair is de lelie? In Nederland staat de lelie in de bloementop tien, maar niet in de top drie. Het is moeilijk na te gaan waarom de lelie niet in de top drie staat. Voorheen ging tante Annie naar de winkel en die zag daar grote stokken met groene bonen er aan. Rauwe bloemen, daar draai je je hoofd niet voor om. Dat is gelukkig veranderd. De knop heeft ook kleur gekre- gen en soms is er al een knop gesprongen. Dat is helemaal fantastisch, want dan geeft die bloem al iets prijs van de schoonheid. Ook het nadeel van de vlekken in de kleding door het stuifmeel hebben de veredelaars opgelost, maar is de bloem er mooier van geworden? Wie weet hoe populair de lelie zou zijn, als we beter wisten wat die klant van de bloemist precies wil?” verdragen. Het is een echte haatliefdeverhouding. Dat vraagt maatwerk. Het is lastig in te spelen op al die verschillende meningen, maar het kan. Wie de bloem mooi vindt, maar niet tegen de stank kan, gebruikt de bloem bijvoorbeeld buiten. Zelf vind ik het een prachtige, statige bloem en wat mij betreft horen de meeldraden en het stuifmeel er bij. Zonder ziet de lelie er uit als een hand waarvan de vingers zijn geamputeerd.”

9

7 juni 2018

I N G E S P R E K

Maar als al veel is verbeterd, dan luisteren de veredelaars toch wel naar de klant? “Punt is dat de sector bloemen maakt en produceert, om die vervolgens te verkopen. We vragen ons daarbij onvoldoende af, of die lelie wel de kleur heeft die de klant zoekt. Als er bij wijze van spreken alleen maar harde kleuren staan, maakt tante Annie daar een keuze uit. Ook als ze eigenlijk pastel- kleurige lelies wil. Als die er tussen zouden staan, neemt tante Annie veel meer lelies mee. Dat is het verschil. In Zuid-Amerika proberen ze de klant veel meer te verlei- den. Arbeid is daar goedkoper, dus zijn er meer mogelijk- heden. Zo doen ze bijvoorbeeld een klein netje om de rijpe knop, om te voorkomen dat ze springen. Haal je thuis het netje er af, dan heb gaan de knoppen binnen enkele uren open. Prachtig. Rijpe lelies worden veel sneller verkocht en de consument kan er bijna direct van genieten. Met dat soort informatie kan een veredelaar aan de slag. Mis- schien kunnen ze wel veredelen op het moment waarop de knop springt, of zijn de meeldraden straks vervangen door extra bloembladen of meeldraden zonder meel. Niet alles kan, maar volgens mij is nog best veel verbetering mogelijk.” Staat het vak daar dan niet voor open? Veredelaars en handelaars zitten vast in een stramien, een enkele goede partij daargelaten. De veredelaars maakt een nieuwe kleur en het vak vindt het prachtig. Er wordt hard gewekt aan vermeerdering en na een aantal jaar zijn er eindelijk genoeg om de lelie op de markt te brengen. In het slechtste geval is die kleur op dat moment net niet in de mode, helaas pindakaas. Dan is die lelie niet hip en het ding krijgt een slechte naam, om vervolgens van de markt te verdwijnen. Als ze een trendwatcher in de arm zouden nemen, kunnen ze de introductie beter plannen. Met iemand die weet wat over twintig tot dertig jaar in de mode is wat kleding en interieur betreft, kun je besluiten nog even te wachten met een bepaalde kleur tot het juiste moment. Lidewij Edelkoort is zo iemand, die bovendien goed is in het voorspellen van consumentengedrag, maar er zijn er wel meer.” Preekt u daarmee niet voor eigen parochie? “Een bloem dus ook een lelie is een modegevoelig product. Dan ligt het voor de hand dat je kijkt naar wat de mode doet. Nu wordt de strategie afgestemd op de verkoopcijfers. Als hardroze lelies goed verkopen, dan wordt ingezet op meer hardroze lelies. Gevolg is dat de verkoop inzakt, als de trend veranderd. Met trendwatchers en consumentenpanels kom je er achter wat de consument mooi vindt. En wat de consument mooi vindt, kun je beïnvloeden via influencers als bloggers en vloggers, via social media als Instagram en Facebook. Dat gaat niet vanzelf, daar moet je en campagne op richten. Dat doe je het beste collectief, want voor de meeste veredelaars en handelaren is zoiets te omvangrijk en te duur. De sector weet daar nog te weinig van af en er is ook angst om geld uit te geven. Dat moet veranderen. Kijk meer om je heen en luister naar wat consumenten willen.”  

‘Campagne voeren doe je het best als collectief ’

10

7 juni 2018

C O L UMN

Darwin werkt

Hans Kleijwegt Algemeen directeur Artemis Nurseries bv en Van den Bos Holding bv h.kleijwegt@artemisnurseries.com Gigantische onweersbuien en hagelstenen als knikkers aan de ene kant van het land, droogte aan de andere kant. Het was de afgelopen week weer aan de orde. Het gaat daardoor vaak over het extreme weer, iets dat we zelf schijnen te veroorzaken. Inmiddels wordt er zoveel over gezegd en geschreven, dat we compleet murw zijn. Misschien is het weer tijd voor een econo- mische crisis. Verschrikkelijk voor veel mensen, maar voor het milieu is het een zegen als we minder produceren en rijden. Ik ben er eens ingedoken en de gemiddelde tem- peratuur stijgt sinds 1850 met 2 graden Celsius. Opvallend is dat driekwart van die stijging de afgelopen 25 jaar plaatsvond. De CO 2 -uitstoot neemt exponentieel toe, vooral in de voormalige ontwikkelingslanden. Als we er niets aan doen, zijn de gevolgen waarschijnlijk dramatisch. De laatste honderd jaar staat in het teken van industrialisatie en grootschalige consumptie. Naar de consequenties van ons handelen keken we niet. We slurpen fossiele energie, vernieti- gen natuur, slachten talloze land- en waterdie- ren, we bouwen complete eilanden van plastic in de oceaan. Is er dan alleen maar slecht nieuws? Nee. Geluk- kig reageert de mens, zoals altijd. Het gaat nog te traag, maar we hebben technologische ver- nieuwingen die ons helpen de C0 2 -uitstoot terug te dringen, plastic verpakkingen maken plaats voor composteerbaar materiaal en ik denk dat ook de mens zelf verandert. De afgelopen drie generaties hebben de wereld uitgeput, maar de generatie van de millenials is anders. Er zijn meer veganisten en vegetariërs. Ik woonde onlangs een congres bij over dit on- derwerp en ik was verbaasd over de aantallen. Behalve de voeding, passen ze ook het gedrag aan. Ze delen auto’s of hebben niet eens een rijbewijs. Deze generatie weet dat drastische veranderin- gen noodzakelijk zijn, als we deze aardbol voor onze kinderen en kleinkinderen willen behou- den. In het bollenvak veranderen we ook, daar zal ik binnenkort meer over melden. Darwin werkt gelukkig nog steeds.

7 juni 2018

11

7 juni 2018

Chelsea Flower Show Highlight of the year



7 juni 2018

Op de Chelsea Flower Show in Londen worden nieuwe en vooral topsegment producten getoond in veelal traditionele, Engelse tuinen. Bezoekers staan in de rij om deze tuinen te zien en foto’s te maken. Het handjevol strakke, moderne tuinen dat er staat, heeft duidelijk minder bekijks. Dit jaar was er speciale aandacht voor de kracht van planten, het milieu en kleinere tuinen. De kernspreuk van de kleine tuin: wees niet bang om de hoogte in te gaan.

Tekst: Lilian Braakman | Fotografie: René Faas

1

2

3

1. Goed gecamoufleerd is de bloem van deze Helleborus argutifolius ‘Janet Starnes’. De prikkelrandjes maken het onderscheid tussen blad en bloem. Juist deze bijzondere kleur zorgt voor contrast in de tuin. 2. Fuchsia ‘Lillian Annetts’ van Roualeyn Fuchsias is een van de nieuwere aan- winsten. Deze werd geshowd in een muur vol met Fuchsia’s. De inzending werd beloond met een gouden medaille.

3. Immense sculpturen van drijout gemaakt door James Doran Webb waren te zien op de show die van 22 tot en met 26 mei gehouden werd. Wie zo’n eyecatcher in de tuin wil, moet diep in de buidel tasten. De gemiddelde prijs van een groot formaat kunstwerk ligt rond de 30.000 pond. Omdat ze de hoogte in gaan, passen de beelden zeker in de kleiner wordende tuin.

7 juni 2018



7 juni 2018

4

5

6

7

8

4. Het is een aquarium. Of is het toch een tuin? Deze onderwatertuin met vis- sen die enkel gebouwd is voor de show was heel bijzonder. Zeker niet tra- ditioneel, maar de Engelsen waren er helemaal weg van.

6. A very English garden. Dat is het bijschrift van deze tuin en zegt eigenlijk al genoeg. Met de beplanting is er gekozen voor rozen en vaste planten in roze, rode en paarse kleuren. 7. Zeegolven vol met Clematis. Dat is de manier waarop Raymond Evison Cle- matis de planten onder de aandacht brengt. Hier kunnen bezoekers tussen de bloemenzee lopen om de Clematis goed te bekijken.

5. In plaats van de hoogte in, kan er ook een kuil gemaakt worden. Deze zit- hoek zorgt zo voor een knusse sfeer.

14

7 juni 2018

Consumenten bezoeken de show met name om inspiratie op te doen voor de eigen tuin

9

8. Op de show die jaarlijks zo’n 150.000 bezoekers trekt, worden allerlei pro- ducten verkocht. Van boomhutten tot kleine dingen zoals deze spiraal om klimplanten omhoog te laten groeien. 9. Op het paviljoen in het midden van de show tonen diverse kwekers hun producten. Een daarvan is David Austin Roses die een volledige rozentuin heeft neergezet. Dat levert prachtige plaatjes op.

7 juni 2018



7 juni 2018

De goede verwachtingen van het tulpen- en bol-op-potseizoen zijn niet helemaal uitgekomen, maar productmanager tulp Jaap Houwer en marktcoördinator Annika de Groot van veiling Royal Flora Holland menen dat het niet tegenviel. “De klokprijs van sommige tulpensoorten was slecht, maar het hogere en zwaardere segment deed het redelijk tot goed.” De prijs voor de bol-op-pot lag lager dan vorig jaar, maar vergeleken bij de afgelopen vijf jaar was het volgens De Groot ‘goed’. Terugblik tulp en bol-op-pot Klokprijs lager dan verwacht

Tekst: Lilian Braakman | Fotografie: René Faas

V oor het tulpenbroeiseizoen van start ging, zagen meerdere tulp- specialisten van Royal FloraHol- land het positief in. De feestda- gen vielen gunstig, de verwachting was dat er geen stuksuitbreiding zou plaatsvin- den en dat de tulpen eerder in stadium G zouden zijn. Dan waren er vanaf de eerste week volop tulpen beschikbaar. Deze prog- nose was te lezen in BloembollenVisie nr. 387 van 26 oktober. Maar nu is het seizoen bijna voorbij en is het tijd om te kijken hoe het echt gegaan is. Productmanager tulp Jaap Houwer van FloraHolland: “Het is altijd spannend of onze prognose past bij de praktijk. Daar kan verschil in zitten. Er zijn omstandig- heden waar we geen invloed op hebben, daardoor is het moeilijk voorspelbaar. Maar we zijn volop in week één gestart, zoals verwacht. Eigenlijk was er in week 52 al volop aanbod.” De middelste gewichtsklasse die voorheen van 24 tot 33 gram was, is nu aangepast naar van 22 tot 33 gram. “Dat heeft twee redenen. Retail koopt op de klok bij vanaf 22 gram. Deze gewichtsklasse kopen ze ook op contract. Dat wilden we gelijktrekken. Bovendien hadden we de afgelopen jaren problemen met het gewicht. Ze waren te licht.” De eerste groep is nu tot en met 21 gram. In 2017 zaten er in deze groep op de klok 62 miljoen stelen. Dit jaar waren dat er 22 miljoen. Een grote verschuiving. Daarnaast was het gewicht dit jaar hoger.

Ook over de kwaliteit van de tulpen dit seizoen is Houwer te spreken. “We hebben geen grote problemen gehad.” Een andere verwachting was dat er zo’n zes procent minder volume zou zijn. Wan- neer alle cijfers worden opgeteld, is er ten opzichte van vorig jaar uiteindelijk tussen de vier en zes procent minder volume. Van week 1 tot en met week 22 zijn er op de klok 723 miljoen stelen afgezet. Vorig jaar was dit 787 miljoen. Bij de bemid- deling zijn 758 miljoen stelen verkocht. In 2017 waren dat er 793 miljoen. “Een reden voor het lagere volume is de matige bollenoogst. Het lagere volume zien we terug bij een grote groep kwekers, zowel bij bemiddeling als bij de klok. Wel had- den we gehoopt dat de prijs overeind zou blijven op de klok. Dat is niet gebeurd.” REDELIJK TOT GOED Het veilseizoen is volgens Houwer niet voor iedereen slecht verlopen. Het hangt sterk samen met het segment waarvoor wordt geteeld. “De contractprijzen waren op niveau of zelfs hoger dan vorig jaar. De daghandel kijkt naar de klok, dat leverde dus minder op. Daardoor komen we qua bemiddeling gemiddeld uit op hetzelfde niveau als vorig jaar. En dat was goed. Op de klok zien we twee groepen: het hogere segment en het normale of retailsegment. Ook het hogere en zwaardere segment deed het redelijk tot goed op de klok. Toen de prijzen voor enkele tulpen slecht

16

7 juni 2018

Bol-op-pot

De start van het bol-op-potseizoen was top, volgens markt coördinator product Annika de Groot van vei- ling Royal FloraHolland. Aan het einde daalden de prij- zen echter. “Het begon met goede prijzen, hoger dan anders. Omdat het koud was, ontstond er druk op de klok. Er waren weinig alternatieven. Daardoor werden op de klok hogere prijzen gehaald dan in de bemidde- ling. Er was namelijk een beperkt aanbod via directe lijnen. Toen het warmer werd, kwam er veel meer con- currentie van andere producten op de veiling. De prijs op de klok zakte daardoor weg en die trend zagen we ook bij de bemiddeling. De verwachtingen voor het bol-op-potseizoen waren goed volgens De Groot. “Vooraf was men positief gestemd over het bol-op-potseizoen 2017/2018. Dit was ondanks het feit dat dit een kortere periode zou zijn. De reden hiervoor was het vroeger vallen van Pasen, wat het einde van het bol-op-potseizoen aankondigt. De tendens was daarnaast dat er geen overvloed zou zijn qua aanbod.” Hiermee doelt De Groot op de matige bollenoogst van afgelopen jaar. Er zijn dan ook minder stuks aangevoerd. Ondanks het wegzakken van de prijs, moeten we vol- gens De Groot uitkijken dat we dit seizoen niet volle- dig naar beneden halen: “Het was een matige periode ten opzichte van het vorige seizoen, dat zeer goed was. Als we naar de afgelopen vijf jaar kijken, zien we dat dit seizoen toch een goede prijs laat zien. In de eerste helft en in het begin van de tweede helft was de prijs bovengemiddeld vergeleken met de afgelopen vijf jaar. Pas aan het einde van de tweede helft van het seizoen schoot de prijsvorming onder het gemiddelde. Daar- door eindigde deze periode slechter dan verwacht. Het is een enorm grillig seizoen geweest. De pieken waren hoger en de dalen waren dieper.” NAAST ELKAAR Opvallend dit seizoen was dat het aantal ‘Arrange- menten met kant-en-klare concepten’ blijft stijgen. “De laatste jaren was daar een gigantische groei. Die neemt nu iets af, maar de groep blijft groeien. We dach- ten eerst: dit is het einde van het pure product. Maar het blijkt heel goed naast elkaar te kunnen bestaan.”

Product

Gemiddelde prijs seizoen 2017/2018

Gemiddelde prijs seizoen 2016/2017

Narcis op pot € 0,47 Hyacint op pot € 0,41

€ 0,64 € 0,49 € 0,75 € 0,72 € 0,82

Tulp op pot

€ 0,82

Muscari op pot € 0,49

Amaryllis

€ 1,02

7 juni 2018

De gemiddelde prijs per product op de klok.

17

7 juni 2018

waren, bleven de dubbele en bijzondere tulpen redelijk op niveau. Het uiteindelij- ke resultaat van individuele broeiers is af- hankelijk van het moment dat ze stopten met veilen. Broeiers die eind maart hun volume lieten zakken, bereikten een beter resultaat dan broeiers die tot eind april door gingen.” In april zakte de prijzen op de klok door het warme weer. Voor de enkele tulp was het een slecht seizoen. “Er was weinig bijkoop van de re- tail op de klok. Daarom ontstond er geen spanning op de markt. Daarbij komt dat de omstandigheden tijdens de feestdagen niet ideaal waren. De week van Engelse Moederdag lag er sneeuw in Engeland. Met Pasen was het heel warm en met Vrouwendag was het juist koud. Dat heeft allemaal invloed op de prijsvorming.” Het prijsverschil is goed te zien bij de Nederlandse Moederdag: In 2017 was de gemiddelde klokprijs (A1) 0,195 euro. Dit jaar bleef het bij 0,10 euro. GEEN TREND Dat de prijsvorming op de klok niet goed was voor het normale segment – bestaan- de uit enkele tulpen als ‘Strong Gold’ en ‘Purple Prince’ – betekent niet dat het volgend jaar weer zo gaat. Houwer: “Over de hele linie was het een uitdagend seizoen, maar er zijn producten met goede cijfers. We moeten ons niet laten stuk- slaan door dit seizoen. Het is geen trend voor komend jaar. De omstandigheden kunnen dan totaal anders zijn, waardoor er meer spanning op de markt ontstaat. Meer spanning geeft een betere prijsvor- ming. Een voordeel wat we nu al kunnen meegeven is dat Pasen 2019 pas 23 april is. Daardoor is het seizoen langer.”   ‘We moeten ons niet laten stukslaan door dit seizoen. Het is geen trend voor komend jaar’

Middenprijs Klok (A1) week 01 t/m 20

Productgroep

2018

2017

2016

stuks

gem. prijs

stuks

gem. prijs

stuks

gem. prijs

Tulipa enkel Tulipa dubbel

526.418.825 116.070.604 31.697.570 9.381.596 3.184.730 686.753.325

€ 0,133 € 0,191 € 0,203 € 0,233 € 0,116 € 0,147

567.556.232 125.776.304 29.962.515 12.387.114 4.940.350 740.622.515

€ 0,146 € 0,188 € 0,208 € 0,206 € 0,125 € 0,156

599.845.299 140.266.706 35.386.780 12.014.790 8.852.000 796.365.575

€ 0,132 € 0,167 € 0,189 € 0,191 € 0,105 € 0,141

Tulipa (Parrot grp) Tulipa (Fringed grp)

Tulipa (Lily-flowered grp)

Totaal/gem. prijs

18

7 juni 2018

T E C H &M E C H

Inde rubriek Tech&Mech is er aandacht voor zowel nieuwe als vernieuwende producten uit de sector. Een plek waar techniek en mechanisatie structureel aandacht krijgen.

Kramer ziet belangstelling voor Ecoploeg

PLOEGSCALA Kramer verkoopt een scala aan Emmegiemmeploegen, van enkel- voudige mechanische ploeg, een standaard on land hydraulisch wen- telende ploeg met 6 tot 10 scharen met een mechanische verstelling tot machinaal 20 centimeter tot en met een hydraulisch variabele 6-9 schaar ploeg met hydraulische breedtever- stelling. Met deze ploeg kan zowel in de voor als on land te ploegen. Een 7+1 schaar met stro-inleggers, dubbel diepte/transportwiel en mechanische breedteverstelling kost 18.750 euro. Met hydraulische verstelling kost de ploeg 3.000 euro meer. Op verzoek zijn ook opties als vorenpakkers, onderwoelers of steenbeveiliging mogelijk. importeur van het Italiaanse merk. Volgens Mak is ‘uit verschillende regio’s’ belangstelling voor de ploeg, die ook op uiteenlopende grondsoor- ten is gedemonstreerd. De ploeg van Emmegiemme is inmid- dels bekend als de Kramer Eco Ploeg. Mak: “We zijn zeer te spreken over dit merk, want ze hebben in Italië ervaring met zowel lichte als zware grond. Je ziet dan ook dat de ploeg het hier ook goed doet op onze Ne- derlandse lichte en zware percelen.” Op lichte grond is een 120 pk trekker voldoende om toch snel te ploegen. “Wil je dat op zwaardere grond ook, dan vraagt dat meer pk’s.” Kramer demonstreerde de ploeg op de klei met een 260 pk trekker. Inmiddels heeft Kramer ook een hydraulisch instelbare 6+1 schaar ploeg. De werkbreedte is compleet variabel en is hiermee traploos in breedte te verstellen. Volgens het mechanisatiebedrijf is die uitvoering op geen enkele andere ecoploeg te vinden.

Emmegiemme ecoploeg W.N. Kramer, Burgerbrug www.wnkramer.nl

loonweker is zeer te spreken over het resultaat. Er kan, eenmaal afge- steld, ook vlot mee gereden worden. “Het was even wennen aan het on landploegen, dat is toch iets anders dan in de voor rijden”, zegt Gustaaf Hoogland. Hij is vooral blij met de capaciteit. “Je kunt snel werken, we reden met 7 kilometer per uur met een diepte van 15 tot 18 centimeter en het ploegbeeld was mooi, ondanks de geringe diepte. Er lag schone grond boven.” Hoogland heeft een specifieke toe- passing voor de ploeg in gedachten. “Voor ons is de ploeg bijvoorbeeld nuttig voor percelen die we inunde- ren. Als we het perceel na het rooien ploegen voor het kilveren, gaat het allemaal wat makkelijker. Je hebt dan geen vuilresten, die wel je wel hebt als je freest of als je er met de ganzevoet door gaat.” GRONDSOORTEN In het Noordelijk Zandgebied zijn een aantal telers overgestapt op NKG, omdat ze het bodemleven willen spa- ren om zo het gewasbeschermings- middelengebruik terug te dringen. Dat heeft volgens vertegenwoordiger Jeffrey Mak van Kramer tot gevolg dat meer telers nieuwsgierig zijn geworden. Kramer is voor de Benelux

Tekst en fotografie: Hans van der Lee

Ook bloembollentelers hebben vol- gens mechanisatiebedrijf W.N. Kramer in Burgerbrug steeds meer belangstel- ling voor onland ondiep ploegen met grote werkbreedte. De ploeg heeft een vervangt de frees en schijveneg. Het bedrijf liet onlangs loonbedrijf Hoog- land proefdraaien in Anna Paulowna (NH) met de ecoploeg van de Italiaanse fabrikant Emmegiemme. Hoogland ging aan de slag met de 6+1 hydraulische wentelploeg voor demonstraties, met twee verschillen- de risters. Met de wentelploeg kan zowel in de voor als on land worden geploegd op een diepte van 12 tot 25 centimeter. Met de ploeg wordt de toplaag van het perceel met grond bedekt, zodat onkruid niet kiemt. De grond wordt ondiep gekeerd, in tegenstelling tot de traditionele ploeg. Voordeel is dat onder meer het bo- demleven blijft waar het hoort. De ploeg vergt in het begin wel wat extra tijd voor de afstelling, maar de

7 juni 2018

19

7 juni 2018

Pioenentelers Joshua en Jeremy Scholten in Lutjebroek (NH) hebben samen het bedrijf X, ook wel bekend als de Peony Shop Holland. De X staat voor het Romeinse cijfer tien, een naam die voortkomt uit de passie van Jeremy voor de Romeinse tijd. De blik is echter meer op Rusland gericht dan op Italië. “Rusland is een belangrijke markt voor ons, een pioen is voor een Rus een bloem met status”, zegt Joshua. Joshua Scholten van Peony Shop Holland: ‘Pioen is voor de Rus een bloem met status’

Tekst: Hans van der Lee | Fotografie: René Faas

7 juni 2018

7 juni 2018



7 juni 2018

D e dozen met Sint Petersburg en Moskou erop ge- schreven staan klaar in de koelcel van het bedrijf, maar Scholten heeft net de knoop doorgehakt: de bloemen gaan niet op reis. “We zouden daar pioenen laten zien in een botanische tuin, maar ik ben niet tevreden over de kwaliteit”, zegt hij, terwijl hij een rijtje zaailingen laat zien. De pioenen ogen inderdaad niet allemaal even fris meer. “Het warme weer van de afgelopen dagen zorgde er voor dat het veel te hard ging. Heel jammer, maar ik kan daar geen slechte bloemen neerzetten.” Promotie is belangrijk voor de gebroeders en ze doen geen concessies als het om kwaliteit gaat. “Je wilt in geen geval je imago in gevaar brengen. Kwaliteit is de rode draad door ons bedrijf, dat was al zou toen mijn ouders nog tulpen teelden.” Het waren ook de ouders die met de pioenen begonnen, in West-Friesland. “Ze teelden puur voor de bloemen, die sne- den we voor de veiling.” Die veiling speelt nu nog maar een geringe rol. De broers zijn inmiddels overgeschakeld op de stekkenteelt en de ver- edeling. Dat vinden ze lucratiever dan veilen. “We veilen nog steeds een klein beetje, want we willen er wel zijn. Als die bloemen voor de klok komen, hebben handelaren er toch weer aandacht voor. Het is voor ons promotie, we kunnen daar laten zien dat we ons onderscheiden en laten zien wat we in huis hebben.” Hoewel op de percelen van X ook bijvoorbeeld Sarah Bernardt

Peony Shop Holland

Tulpen, irissen en pioenen teelden de vader en moeder van Jeremy en Joshua Scholten. In 1989 verdwenen de tulpen en irissen in 1999. Daarna concentreerde Jere- my zich met zijn ouders volledig op de pioen. In 1995 kwam Joshua bij het bedrijf. Zes jaar later lanceerde het bedrijf X de naam Peony Shop en Peony Shop Hol- land is sinds 2015 de naam waarmee het bedrijf op de markt opereert. Het bedrijf kan zo’n 350 verschillende soorten leveren van circa 20 hectare Westfriese zware grond, die allemaal in de webshop te vinden zijn. Het bedrijf maakt deel uit van Flora Fundamentals, een groep specialisten uit de hele sector. Samen proberen de leden het bloembollen- en bloemenvak te verbe- teren en de afzet te stimuleren. De Scholtens werken ook samen met bloemisten en stylisten, om zo meer aandacht voor de pioen te vragen.

Twintig procent van de pioenen wordt geoogst voor de bloem. Het draait bij Joshua Scholten in Lutjebroek om de stekken.

7 juni 2018

7 juni 2018

7 juni 2018



7 juni 2018

‘Een mooie witte pioen is een droom’

te vinden is, blijven de Scholtens uit de buurt van de bulk- teelt. “De klassiekers moet je hebben in je assortiment, omdat er vraag naar is. We hebben ook soorten die maar een paar da- gen vlammen, Itoh hybrids met een sierlijk blad voor een eve- nement bijvoorbeeld. Het grootste deel van het assortiment bestaat echter uit aparte soortjes, die soms honderden euro’s per stek kosten.” Circa twintig procent van het assortiment wordt geoogst voor de bloemen, die naar tentoonstellingen, beurzen en de veiling gaan. EEN KICK Dat pioenen kostbaar kunnen zijn, weten anderen ook. Er wordt wel eens iets zonder toestemming gerooid. “Diefstal is best een grote kostenpost. Als we foto’s publiceren waaruit op te maken is waar ze staan, gaat het mis. Daarom laat ik ook niets zien van de nieuwe zaailingen. Als we zelf foto’s op de website of in de webshop zetten, kiezen we alleen beeld van de bloem. Zonder omgeving.” Aan de rand van het perceel legt de veredelaar uit waar het bedrijf op inzet. “We hebben bijvoorbeeld mooie, nieuwe pastelkleuren en goed wit. We hebben dubbelvroege zaailin- gen, die twee weken eerder te snijden zijn in Nederland. Dat is echt een kick, als je droom uitkomt en je hebt een hele vroege, mooi witte pioen.” Ongeveer tweehonderd zaailin- gen zijn klaar voor nadere beoordeling, zes zijn inmiddels geregistreerd. “Dat zijn trouwens lang niet alle zaailingen die we hebben.” Los van de nieuwe aanwas, telen de broers circa 350 soorten pioenen. Ze hebben voor ieder moment in het seizoen aanbod, van enkelvoudig tot dubbel en met variatie in het groene blad van de pioen. “Het gewone blad vind ik eigenlijk lelijk, maar we hebben bijvoorbeeld ook soortjes met smal, puntig blad. Het ziet er prachtig uit, al zeg ik het zelf.” Het resultaat is een bont perceel, met talloze blokjes en kleurtjes. Joshua wil de pioenen laten registreren bij de Amerikaanse Peony Society. Dat is volgens de veredelaar de bron voor het vak. “Kwekersrecht vaststellen en royalties bepalen kan pas als er aantallen zijn. We zijn nu vijftien jaar bezig, maar het duurt nog wel tien jaar voor de zaailingen van nu op aantal zijn. Ver- meerdering gaat traag, dus moeten we ver vooruit kijken.” AMERICAN GROWN De veredelaar is net terug uit Alaska, waar ondanks een ultra kort seizoen ook pioenen worden geteeld. Hij wil kijken of de telers daar met de stekken van zijn bedrijf willen werken, want dat zou toegang tot een groter deel van de Amerikaanse markt kunnen betekenen. “Amerikanen zijn dol op American grown. Als onze stekken daar geteeld zijn, kan dat een impuls geven.” Ondertussen kijken de broers ook de andere kant op, naar Azië. “De Russische markt hebben we zelf aangeboord, maar Azië is toch een totaal andere markt. Daar kiezen we een tussenpersoon voor.” Scholten denkt dat in Azië nog veel te winnen is voor het bedrijf. “Er gaan wel al pioenen van ons die kant op, virusvrij uiteraard. Selecteren, selecteren en nog eens selecteren is het devies voor handel met landen met een nultolerantie. Alles wat gevoelig is, gaat weg. We selecte- ren op kwaliteit en onderscheiding, dus gooien we veel weg. Soms teveel en daar heb je dan wel eens spijt van. Je blijft echter altijd zoeken. Naar een goeie blauwe pioen bijvoor- beeld. Geel is ook gelukt, dus ooit hebben we ‘m.”  

22

7 juni 2018

V.l.n.r.: Raffi Balder, Chantal Ruigrok en Fabienne Gram

Als de tuinbouw doorgaat op de huidige weg, dan verliest ze haar koppositie. Die mening is voor het nieuwe initiatief HortiHeroes reden om talent in de tuinbouw te leren om nieuwe ontwikkelingen in de wereld serieus te nemen. HortiHeroes helpt talent toekomst in

Tekst: Arie Dwarswaard | Fotografie: René Faas

V erder kijken dan je eigen bedrijf. Dat is wat het onlangs gelanceerde initiatief HortiHeroes wil bieden aan talent in de volle breedte van de voedsel- en bloemensector. En dat verder kijken is hard nodig, aldus Chantal Ruigrok, marketing- en communicatiecoördinator van HortiHeroes. “De veranderingen in de wereld gaan door. Het gedrag van de consu- ment verandert, steeds meer mensen wonen in steden, digitaal kan er steeds meer. Tegelijkertijd zien we de tuinbouw vergrijzen. Bedrijfsopvolging is steeds minder vanzelfsprekend. En dat terwijl bloemen en gezond voedsel wereldwijd zo populair zijn. Nu heeft Nederland hier nog een koppositie, maar als er niets gebeurt, dan raken we die positie kwijt.” Voor een aantal ondernemers in de voedsel- en bloemensector was dit reden om plannen te maken voor het nieuwe initiatief HortiHeroes, waarbij talent de ruimte krijgt om nieuwe kennis binnen de bedrijven te halen en waarbij ondernemers kunnen leren van elkaar. De initiatiefnemers hebben tien grote spelers uit de markt aan zich weten te binden, die geld investeren in het pro- ject, waaronder de Dutch Flower Group, Royal Brinkmann en Best Fresh Group. “We hebben in Nederland heel veel kennis, maar we delen dat niet meer zo gemakkelijk”, stelt Ruigrok vast. “Door samenwerking tussen bedrijven van binnen en buiten de sector en het aantrekken van studenten en jong talent van buiten de sector zijn we misschien wel de belangrijkste motor voor innovatie. Die innovatie bereiken we door drie activiteiten: Arena, Academy en Startups.” MINIKAS Inmiddels gestart is de Academy. Ruigrok: “Hieraan doen zes- tien deelnemers mee, die afkomstig zijn uit de vaak wat grotere bedrijven uit de tuinbouw. Drie maanden lang werken ze in

7 juni 2018 OLIEVLEK Daarmee is het nog niet klaar. Na de talenten uit de grote bedrij- ven en de ondernemers die naar de Arena komen, wil Horti- Heroes ook jongeren aantrekken. “Wij willen de tuinbouwsector interessant maken voor jongeren van buiten de sector. Die jonge- ren willen we bereiken via de opleidingen binnen en buiten de land- en tuinbouw.” Ruigrok benadrukt dat HortiHeroes in de volle breedte van de voedsel- en bloemensector werkt. “Dus ook voor bloembollen- en vasteplantentelers. Wie geïnspireerd wil worden en kennis wil delen om daarmee verder te komen, doet er goed aan om naar onze bijeenkomsten te komen. De eerstvol- gende is op 5 juli. Toegang gratis.” Voor meer informatie: www.hortiheroes.com groepjes aan nieuwe manieren van denken waarmee ze in het eigen bedrijf aan de slag zouden kunnen, zoals een minikas op de werkvloer waarin medewerkers zelf producten telen voor consumptie of het initiatief MINT (zie www.tuinbouwtinder.nl/ default) . Na drie maanden gaan ze hun ideeën presenteren en de negen maanden erna proberen ze hun plan in het eigen be- drijf te verwezenlijken. Zo nodig krijgen zij hulp van mentoren en van ons.” Naast de Academy organiseert HortiHeroes elke maand een Are- na. Op deze bijeenkomsten geven sprekers van binnen of juist buiten de tuinbouw hun visie op allerlei ontwikkelingen. Voor- beelden zijn Peerby over de deeleconomie en Bloomon over de droom van eigenaar Patrick Hurenkamp. Daarna volgt telkens een netwerkborrel, waarbij actief wordt genetwerkt. Deelnemers krijgen de app die HortiHeroes heeft ontwikkeld. Op termijn wil de organisatie ook aan de slag om kennis en contacten te delen met startups in de voedsel- en bloemensector,.

23

7 juni 2018

‘Alle informatie over ziekten en plagen in de bollenteelt in één boek van ruim zeshonderd pagina’s’ teelt en broeierij van tulp, lelie en hyacint en een ketenboek over de gehele sector. Omdat de kennis over ziekten en plagen essentieel is voor elk bedrijf, besloot de Stichting Bollenacademie, die verantwoor- delijk is voor het project Studiebol, tot een heruitgave van de boeken over ziekten en afwijkingen. Anders dan tot nu toe verschijnen er geen twee delen, maar zit alle informatie in één boek dat ruim zeshonderd pagina’s telt. Alle bestaande informatie is doorgenomen en waar nodig aangepast. Nieuwe ziekten en plagen zijn toegevoegd. Hieraan hebben de gewasspecialisten van Wageningen UR in Lisse een belangrijke bijdrage geleverd. De opzet van het boek is als volgt: alle bolgewassen zijn alfabetisch gerangschikt op Latijnse naam. Dit betekent dat de in- formatie over sneeuwklokjes is te vinden bij Galanthus en over blauwe druifjes bij Muscari. Per gewas komen eerst de schimmelziekten, daarna bacterieziekten en virusziekten, gevolgd door dierlijke or- ganismen en overige aan de orde. In veel gevallen is de beschreven ziekte voorzien van een of meer afbeeldingen. Enkele opvallende verschillen met voor- gaande edities: het gewas Zantedeschia omvatte in 1995 maar twee pagina’s, nu zijn dat er meer dan tien. Bij sommige ziekten is sprake van nieuwe inzichten. Zo is de oorzaak van Augustaziek bij tulp niet het Tabaksnecrosevirus, maar het Olijven- mildmozaïekvirus (OMMV). In totaal zijn er ruim vijftig nieuwe ziekten en plagen bijgekomen, die in dit boek zijn verwerkt. MONUMENT André Hoogendijk, voorzitter van de Stichting Bollenacademie, noemt in zijn voorwoord het boek een monument. “We zijn als Bollenacademie bijzonder trots op dit boek. De sector heeft hiermee voor zichzelf echt een monument neergezet. Niet alleen door de omvang van het boek, maar met name door meer dan 100 jaar aan kennis die erin staat.” Anders dan bij de eerdere uitgaven van Studiebol, is dit boek in een grote oplage gedrukt en dus op voorraad leverbaar. Het boek kost 99 euro en is zonder verdere verzendkosten te bestellen bij de webwin- kel van het Ontwikkelcentrum (www.ontwikkelcentrum.nl). Voor het- zelfde bedrag kunnen boeken worden afgehaald bij de KAVB in Hillegom.

Monumentaal naslagwerk ziek en zeer

Met ruim zeshonderd pagina’s is het net verschenen ‘Ziekten en plagen bij bloembollen’ veruit het meest omvangrijke boek van het project Studiebol. Alle kennis over ziek en zeer is in deze uitgave gebundeld.

Tekst en fotografie: Arie Dwarswaard

W at is dit? Die vraag stelt menig teler zich als hij door een partij bloembol- len loopt of droge bollen nakijkt op de lopende band. Al meer dan veertig jaar deden boeken van het toenma- lige LBO dienst als handig naslagwerk. De laatste edities verschenen in 1995 (overige families) en 2000 (Liliaceae). Sindsdien is er een flink aantal nieuwe ziekten en pla- gen bijgekomen, waaronder PlAMV in lelie en Colletotrichum acutatum bij tulp. Die

hebben een plaats gekregen in het nieuwe boek Ziekten en plagen bij bloembollen, dat onlangs is verschenen. KENNISPEIL Het boek is een uitgave vanuit het in 2016 gestarte project Studiebol, dat tot doel heeft om de kennis die er in de bloem- bollensector is, te actualiseren, vast te leggen en beschikbaar te stellen voor werkgevers en werknemers in de sector. Dit leverde eerder al boeken op over de

24

7 juni 2018

5 M I NUT EN

‘Bedrijf met trots voortzetten’

Jeroen Duijn (39) deed na de bloembollenvakopleiding en een opleiding tot landbouwmechanisatiemonteur werkervaring op bij verschillende bedrijven. Nu is hij alweer zeventien jaar mede- eigenaar van het familiebedrijf Bianca Lelies, dat is gevestigd in Heerhugowaard.

schubmonsters. Dit is de basis voor de nieuwe teelt. Het geeft veel voldoening om te weten dat de werkzaamheden in de voorgaande jaren het juiste resultaat hebben gebracht.” Wat mij drijft… “Is om te werken in ons prachtige familiebedrijf. Onze opa is er 58 jaar geleden mee gestart, het is uitgebouwd door mijn vader en zijn drie broers en inmiddels zijn wij de derde generatie (Arnold, Jacco, Carlo en ik). Met veel trots proberen wij dit bedrijf voort te zetten. Wij hopen het te kunnen overdragen aan onze jongere generatie, zodat zij de honderd jaar kunnen volmaken met dit prachtige familiebedrijf.” Kwaliteit is … “Wat we elke werkdag om 6.00 uur voor de klok van Floraholland plaatsen. Samen met onze vaste groep gemotiveerde werknemers maken we de bloemen klaar, zodat aan het eind van de dag onze vrachtwagen gevuld is en naar de veiling rijdt.” Ik wil altijd nog eens… “Onze contracttelers in de Achterhoek en Drenthe bedanken voor hun fantastische inzet bij de teelt van onze bollen. Het is een hele verantwoording om gedurende het jaar ons product te verzorgen, zodat wij in november/december een goede kwali- teit bol in Heerhugowaard afgeleverd krijgen. Al 21 jaar werken wij samen met onze contractteler in de Achterhoek. Daar zijn wij best trots op.” Mijn favoriete moment van de dag is… “Om ’s avonds om 18.00 uur met mijn vriendin en onze kinderen aan tafel te gaan en alle verhalen van onze kinderen aan te horen. Ook zij beleven iedere dag weer boeiende dingen, niet wetende wat de boeiende leliehandel hun in de toekomst zou kunnen brengen. Samen met mijn gezin hoop ik nog heel lang te kunnen genieten.”

Jeroen Duijn 39 jaar Mede-eigenaar Bianca Lelies

Tekst: Monique Ooms | Fotografie: René Faas

De leliehandel is… “Boeiend. Om ons product op tafel te krijgen bij de consument zijn wij vanaf de schub tot leverbare bol vier jaar onderweg. Je moet in een vroeg stadium beslissingen nemen over de kleur en de presentatie zonder dat je al alle kenmerken van het hele teelt- proces weet. Na vier jaar is het mooi om door onze kas te lopen en het prachtige eindresultaat voor de consument te zien staan.” Werken in deze sector is… “Een dagelijkse afwisseling van werkzaamheden. We hebben het plantwerk op het veld al afgerond onder mooie weersomstandigheden. Onlangs hebben we onze tweejarige teelt afgedekt tegen de nachtvorst. Wij hebben ook een broeierij waarvoor wekelijks bollen worden opgeplant om vervolgens in de kas te worden uitgezet en ze daar te laten volgroeien tot een volwaardige bloem. Dit is een jaarrondproces, waardoor wij iedere dag verse bloe- men kunnen afzetten.”

Volgende keer

MARCEL PRONK

De volgende kandidaat is Marcel Pronk, eigenaar van Pink Innovation in Oostwoud. “Marcel is een zeer enthousiaste en gedreven ondernemer. Hij bouwt innovatieve

machines met een gewaagde kleur voor de bollensector.”

Ik word gelukkig van… “De 0,0 % virusuitslagen na het nemen van

7 juni 2018

25

7 juni 2018

Page 1 Page 2 Page 3 Page 4 Page 5 Page 6 Page 7 Page 8 Page 9 Page 10 Page 11 Page 12 Page 13 Page 14 Page 15 Page 16 Page 17 Page 18 Page 19 Page 20 Page 21 Page 22 Page 23 Page 24 Page 25 Page 26 Page 27 Page 28 Page 29 Page 30 Page 31 Page 32 Page 33 Page 34 Page 35 Page 36 Page 37 Page 38 Page 39 Page 40 Page 41 Page 42 Page 43 Page 44 Page 45 Page 46 Page 47 Page 48 Page 49 Page 50 Page 51 Page 52 Page 53 Page 54 Page 55 Page 56 Page 57 Page 58 Page 59 Page 60 Page 61 Page 62 Page 63 Page 64 Page 65 Page 66 Page 67 Page 68

Made with FlippingBook - professional solution for displaying marketing and sales documents online