Greenity15

24 mei 2018

Klaar voor de rooitijd? SPECIAL

12 WUR bloembollen

verkast naar Bleiswijk

14 Keukenhof:

1,4 miljoen bezoekers

16 Rabobankvisie:

groei tulpenbroei

15

Spoel installaties, bel ons Telefoon: 0252-51.58.53 www.akerboom.nl

bbv-akerboom 160518.indd 1

18-05-16 11:18

   

SCHUBBEN van Uw

LELIES

 Trekkers te koop gevraagd Voor export alle types • Massey Ferguson • Landini • John Deere • Ford • Same • Fiat • Universal / UTB • Zetor

Voor het

Schade, roest of mankementen geen bezwaar. U kunt alles aanbieden!

ARIE TUIN

H&G Exporttractors Abbestederweg 30 B 1759 NB Callantsoog T 06 10922015 T 06 53672173 www.exporttractors.nl

0048 601 159 267

arie@almano.info

• SPOELT VRUCHTBOMEN, ONDERSTAMMEN, PLANTEN, BOLLEN, LEEG FUST E.D. EXPORTSCHOON EN VOOR KWEKERIJ ZODAT ZE GEMAKKELIJKER TE VERWERKEN ZIJN. •“KOOKT” DE MEEST UITEENLOPENDE SOORTEN PLANTGOED, ZODAT AALTJES GEEN KANS HEBBEN. VOOR EXPORT BEHANDELEN WIJ VOLGENS DE RICHTLIJNEN VAN DE BKD INCLUSIEF EEN BEHANDELINGSCERTIFICAAT. H&G Exporttractors Abbestederweg 30 B T 06 10922015 T 06 53672173 www.exporttractors.nl

1759 NB Callantsoo

GEVRAAGD!!! MUTANTEN VAN TULPEN Heeft u interessante mutanten? Stuurt u ons dan A.U.B. foto’s , de geplante kg’s en de bijzondere kenmerken van de mutatie naar: info@hollandbolroymarkt.nl

telefoon: 0252-222580 email: info@helmus.nl

Holland BolRoy Markt BV Kennemerstraatweg 431 1851 PD Heiloo tel: 072-5052924 mobiel: 06-50601107

www.helmus.nl

greenity-hollandbolroy 180430.indd 1

30-04-18 11:35

I NHO U D

14  Keukenhof Lentepark trekt 1,4 miljoen bezoekers.

52  Siergrassen De siergrassenkwekerij van Bert Cuijpers en Tim Deben groeide uit tot de grootste van Europa.

34  Vakvenster Een vlekkeloze oogst begint met sleutelen aan het ma- chinepark.

In dit nummer 12 WUR bloembollen verhuist naar Bleiswijk 14  Keukenhof trekt bijna 1,4 miljoen bezoekers 16  Rabobank: ‘Tulpenbroeisector groeit met miljard stelen’ 21  Zorgeloos rooiseizoen begint met goede voorbereiding 24  Open dag GMN en Innoventis 26  Speel open kaart met afnemer 36  Focus op noviteiten vaste plant 37  Rooimoment bepalen: steken op rijpheid 48  Landbouwverkeer: do’s en don’ts 52  Grootste siergrassenkweker van Europa 54  Aan het werk 60  Open middag tulp Zwaagdijk en Agrifirm

Vaste rubrieken 6  In de media 8  In gesprek Jules Sanders 11  Column Jennie Veninga

19  Tech&Mech 25  5 minuten Elwin Wolting 28  KAVB 34  Vakvenster 40  CNB 51  Boekrecensie 56  Hobaho 58  Ooit 59  Vaste planten Trachystemon 61 Teeltverbetering 62  Teeltadvies 66 Weggeefactie

Op de cover 21 Thema: rooitijd voorbereiden De tijd van bollen rooien breekt aan. Om het product goed en op tijd binnen te kunnen halen, is gedegen voorbereiding nodig. Personeel wer- ven, voldoende fust in huis halen en de machines in orde brengen zijn zaken waar een teler zelf de hand in heeft. Plannen en regelen is dus het devies, met hopelijk een bevredi- gende oogst als resultaat.

24 mei 2018

 Themaverhaal oogst

3

24 mei 2018

Benieuwd naar ons werk? Kijk op onze projecten!

www.agrofocus.nl

De schakel tussen uw

product en techniek

ingenieurs voor groei

Spanbroekerweg 144, 1715 GT Spanbroek - Tel.: (0226) 35 24 39 - info@agrofocus.nl

VLAMING Irridelta www.vlaming-irridelta.nl webshop Webshop compleet met foto’s, technische informatie, montage– en gebruikershandleidingen.

Webshop: www.vlaming-irridelta.nl T: +31 (0)228-565013

bbv-wijnker 140620.indd 1

20-06-14 11:54

Onderzoek | Advies | Assortiment | Service

Open dag

proeftuin Innoventis Breezand op vrijdag 1 juni 2018 van 9.30 tot 17.00 uur U bent van harte welkom!

Adres: Zandvaart 5a 1764 NJ Breezand

info@gmnbv.nl | www.gmnbv.nl | tel. 088 - 47 47 000

VOO RWOO R D

We moeten door!

Hans van der Lee — Hoofdredacteur h.v.d.lee@greenity.nl

Nu de bonte kleuren van het veld verdwijnen, maakt de sector zich op voor de piek in het rooiseizoen. U kent uiteraard het klappen van de zweep, maar toch menen we er goed aan te doen wat zaken rond de oogst op een rijtje te zetten in dit nummer. Daarom treft u een aantal verhalen aan over de voorbereiding op deze piek. De oogsttijd is een drukke, stressvolle periode waarin altijd onverwachte wendingen optreden. Hoe goed de planning ook is. Anderzijds is het ook een mooie tijd, waarin vele handen licht werk maken en het resultaat van een seizoen langzaam duidelijk wordt. Het ziet ernaar uit dat de oogstperiode voor de tulpentelers de ko- mende jaren alleen maar drukker wordt, dat is tenminste het beeld dat de Rabobank van de sector heeft. Vooral in de broeierij is uit- breiding aan de orde, al zijn ook kanttekeningen bij deze plannen te zetten. Natuurlijk is de tulp een ijzersterk Hollands merk, maar het komt wel op uw vakmanschap en ondernemerscapaciteiten aan om dat zo te houden. Aandacht voor die toekomstplannen zal er waarschijnlijk pas weer zijn tegen het najaar, als de grond voor de bollen weer is gevonden. Eerst is het aanpoten geblazen in het rooiseizoen. Omdat ik mij het oogstgevoel ook een beetje wil laten smaken, heb ik besloten mijn interimschap aan de wilgen te hangen en bij Greenity te blijven. Het is een mooi blad voor een boeiende sector. Er valt voor u en voor ons nog veel te doen. Kortom: we moeten door!

24 mei 2018 VERANTWOORDELIJKHEID: De redactie werkt op basis van een redactiestatuut. Aan alle artikelen en rubrieken wordt de meest mogelijke zorg besteed. Uitgevers, redactie en medewerkers aanvaarden echter geen enkele aansprakelijkheid voor mogelijke gevolgen die direct en/of indirect kunnen voortvloeien uit de inhoud van artikelen en/of advertenties. De redactiehoudtzichhetrechtvoorom ingezondenbrievenenmededelingennietteplaatsendanweltewijzigenof intekorten.Overnamevanartikelen,berichtenof fotografie isuitsluitend toegestaan na schriftelijke toestemming van de redactie. Greenity is een voortzetting van het tijdschrift BloembollenVisie (2003-2017). BloembollenVisie ontstond uit een samenvoeging vanMarktVisie (CNB) en Bloembollencultuur (KAVB). REDACTIE: HansvanderLee(hoofdredacteur),ArieDwarswaard,MoniqueOomsenLilianBraakman(vakredacteuren),AndréLeegwater(eind-enwebredacteur). FOTOGRAFIE: René Faas. VORMGEVING: Filie Nicola en Lianne van ’t Ende. UITGEVERS: KAVB en CNB. ADRES: Heereweg 347, 2161 CA Lisse, Postbus 31, 2160 AA Lisse, tel. 0252-431 117 of 0252-536 966 (kantoor A. Dwarswaard), www.greenity.nl, info@greenity.nl. ABONNEMENTEN: (excl. 6%BTW): Nederland € 265,– per jaar, Europa € 285,– per jaar, buiten Europa € 315,– per jaar. Aan- of afmelden bij John Meijer, tel. 0252-431 173, administratie@cnb.nl. Meer info over abonnementen op www.greenity.nl. ADVERTENTIES: Bureau Van Vliet bv, Postbus 20, 2040 AA Zandvoort, tel. 023-5714745, e-mail: zandvoort@bureauvanvliet.com. ISSN: 2589-4099.



24 mei 2018

VA N D E R E D A C T I E

In de media L EE S HE T LAAT S T E N I EUWS OP WWW.GREEN I T Y. NL

Stressvrij oogsten

Monique Ooms — Redacteur m.ooms@greenity.nl

Leliestrijd barst los op 5 juni

De oogsttijd staat weer voor de deur. Die peri- ode van het jaar waarin er veel op u af komt. De bollen moeten van het land, maar dat is sneller gezegd dan gedaan. Dat dit ritueel elk jaar terugkeert, maakt nog niet dat het alle- maal vanzelf gaat. Oogsten vraagt zorgvuldi- ge organisatie en planning van personeel en materieel. Materieel kun je nog sturen, maar een personeelsplanning kan door een simpel griepvirus dat om zich heen grijpt flink in de soep lopen. En dan hebben we het nog niet eens over het weer, dat zich totaal niet laat plannen en zich niks aantrekt van werk dat gedaan moet worden. Heb je alles klaar staan om de volgende ochtend vroeg het land op te gaan, hoor je ’s nachts hoe de regen op het dak klettert. Dan de planning maar weer bijstellen. Hoe ga je daar als ondernemer mee om zonder in de stress te schieten? Rustig blijven ademha- len, zal de nuchtere routinier denken. Morgen is er weer een dag. En de ervaring leert dat het uiteindelijk allemaal weer goed komt, dus waarom zou dat nu niet zo zijn? Zo is het ook natuurlijk. Feit is wel dat er aardig wat druk ligt op de schouders van de bollenkweker. Niet alleen moeten de bollen op tijd uit de grond, de kwaliteit moet ook nog eens dik in orde zijn. Hou die plaaggeest zuur maar eens onder controle als het een warm en vochtig seizoen is. De exporteur verwacht, terecht, gezonde partijen. Bovendien wil hij zijn bollen op tijd ontvangen, want zijn afnemers zitten erop te wachten. Zo hangt alles met elkaar samen, als een kaartenhuis dat het ene seizoen wat ste- viger is dan het andere. Natuurlijk brengt het oogstseizoen ook veel moois. Heerlijke reuring in de schuur, gezelligheid aan de pelband, en als het allemaal als een zonnetje loopt, geeft dat ook een kick. Dan weet je weer: oh ja, daar- om koos ik voor dit vak. Ik wens u een mooi en vruchtbaar seizoen. En… lekker stressvrij.

Na het succes van de Lily League in de afgelopen jaren, barst ook in 2018 de strijd der lelies weer los. Op 5 juni openen de lijnen van de derde editie van de Lily League en kunnen vakgenoten en lelie-liefhebbers hun eigen top-10 van lelies samenstellen. Extra inspiratie voor het samenstellen van deze lijst vindt men in de proefkassen tijdens de Dutch Lily Days. De eerste stem van de Lily League 2018 wordt op 5 juni om 11.00 uur bij Onings Hol- land in Honselersdijk uitgebracht door Gerard Vermeulen, veilingmeester en lelie-kenner bij Royal FloraHolland.

Vantage Agrometius lanceert een portal waar telers actuele satellietbeel- den kunnen bekijken en zo de ontwikkeling van hun gewassen kunnen volgen. Via www.taakkaart.nl is in drie stappen een taakkaart te maken voor variabele dosering. De taakkaarten zijn merkonafhankelijk en kun- nen in elk display geladen worden. Vantage Agrometius stelt dit hulpmid- del kosteloos beschikbaar. Werken met Taakkaart.nl is interessant voor iedereen die gewassen verbouwt, teeltadviseurs en loonwerkers. Bedrijven die nog geen plannen hebben om de komende jaren met precisielandbouw aan de slag te gaan, kunnen op deze manier kosteloos de gewasgroei op de percelen volgen en inzicht krijgen in de variatie binnen het perceel. Vantage Agrometius lanceert Taakkaart.nl

6

24 mei 2018

Agenda

24 mei Open avond Pioenrozen GMN 28 mei Iriskeuring KAVB Persconferentie Greenport Ontwikkelings- maatschappij (GOM) 30 mei Leliekeuren 30 mei t/m 1 juni Valtra SmartTour 1 juni CNB Leliedag Open dag Onderzoekscentrum Innoventis 4 juni Iriskeuring KAVB Jaarevent Greenport 5 t/m 8 juni Dutch Lily Days

Verhoging van het lage btw-tarief van 6 naar 9 procent kost de Nederlandse bloemisten 52,4 miljoen euro (3 procent) aan omzet en 415 banen (4 procent). Zo’n 15 procent van de 3.000 winkeliers zal het wellicht niet redden. Dat blijkt uit onderzoek in opdracht van de Vereniging Bloemisten Winkeliers (VBW) naar de effecten van de door het kabinet aange- kondigde btw-verhoging. VBW-directeur Marco Maasse maakte de cijfers 16 mei bekend in Den Haag. Hij wijst erop dat btw-verhoging meer kost dan dat het de schatkist oplevert. Op het Plein was een pluktuin van 400 m 2 ingericht, waar passanten en politici een ‘Pluk me niet’-boeket konden samenstellen en de petitie ‘Stop de BTW-verhoging’ tekenen. VBW: ‘Vijftien procent bloemisten overleeft btw-verhoging niet’

Captain Calla Days Calla.nl open dagen 5 t/m 15 juni CNB Irisweken CNB Dutch Peony Weeks 6 juni Leliekeuren Open dag Proeftuin Zwaagdijk 11 juni Pioen- en Iriskeuring KAVB 12 t/m 14 juni Garden Trials and Trade GreenTech ► Kijk voor de volledige agenda op www.greenity.nl

Stemmen op Dutch Tulip Award

Klanten van Royal FloraHolland mogen een stem uit- brengen voor de Dutch Tulip Award 2018, de prijs voor de beste marktintroductie van het jaar. Stemmen kan deze eerste ronde tot 25 mei. In september vindt een tweede stemronde plaats. Daarna buigt een vakjury zich over de beste introducties. Er zijn diverse bolbloemen en vaste planten genomineerd.

Stelling: ‘Zonder neonicotinoïden geen lelieteelt meer’

69 %

De kogel is door de kerk: er worden drie neonicotinoïden verboden in de buitenteelten in de Europese Unie. Dit najaar is het al zo ver. Voor de bloembollensector is het vooral de lelie- teelt die er last van heeft. Alternatieven zijn er namelijk nog niet. Daarom vroegen we aan u of er zonder neonicotinoïden nog lelieteelt mogelijk is. Ondanks het verbod, denkt de meer- derheid dat lelieteelt mogelijk blijft.

31 %

Nieuwe stelling

Op www.greenity.nl kunt u reageren op de nieuwe stelling: ‘Marktregulering is nodig om betere prijzen voor het product te realiseren’

24 mei 2018



24 mei 2018

I N G E S P R E K

24 mei 2018

24 mei 2018

8

24 mei 2018

‘Privacywet? Geen paniek’

Het is bijna letterlijk vijf voor twaalf, want 25 mei is de nieuwe Algemene verordening gegevensbescherming (AVG) van kracht. Afgelopen weken zijn ondernemers bestookt met adviezen en waarschuwingen voor hoge boetes. “Geen paniek, laat je niet gek maken. Ook nu niet”, zegt adviseur Jules Sanders van LTO Nederland en de KAVB.

Jules Sanders BELEIDSADVISEUR ECONOMISCH EN SOCIAAL BELEID

Jules Sanders werkt sinds elf jaar als adviseur economisch en sociaal beleid voor LTO Nederland en de KAVB. Hij coördineert de werkgeverslijn en voor de KAVB is hij secretaris van de werk- geverscommissie. Ook is hij betrokken bij de onderhandelingen over de cao Open Teelten. Als adviseur heeft hij ook de taak werk- gevers te informeren over de gevolgen van de nieuwe verordening gegevensbescherming, beter bekend als de privacywet.

Tekst: Hans van der Lee | Fotografie: René Faas

Waar hebben we die verordening eigenlijk aan te danken? “Het is Europese wetgeving, waar Nederland ook een invul- ling aan moet geven. Uitgangspunt is dat organisaties zich realiseren wat het doel is van het verzamelen van persoons- gegevens. Bedrijven doen dat natuurlijk per definitie, omdat ze met werknemers, klanten en leveranciers te maken hebben. Die gegevens zijn nodig voor de bedrijfsvoering, ad- ministratie, reclame en voor bijvoorbeeld de belastingdienst. De nieuwe verordening houdt in dat je kunt aantonen waarom je persoonsgegevens verwerkt. Je moet ook laten zien dat je zorgvuldig omgaat met die gegevens en je moet al je relaties duidelijk maken dat je die gegevens verzamelt. Het moet bovendien voor hen mogelijk zijn die gegevens in te zien, te wijzigen of te laten verwijderen.” En als dat niet voor elkaar is, volgt een boete van twintig miljoen? “Dat willen veel adviesbureaus graag laten geloven, maar zo’n vaart loopt het volgens mij helemaal niet. Paniek is nergens voor nodig. Hoe de controle precies uitpakt in de praktijk is nog niet helemaal duidelijk, maar helder is wel dat niet zomaar hoge boetes volgen. Die zijn eigenlijk alleen voor grote organisaties die zeer privacygevoelige informatie

24 mei 2018 “De Autoriteit Persoonsgegevens is de organisatie van het ministerie van Justitie en Veiligheid, die belast is met het toezicht op de verordening. Op de website van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) staat ook alle informa- tie over de verordening en zo kun je ook zien wat je moet doen om aan de eisen te voldoen. Er wordt onderscheid ge- maakt tussen organisaties tot 250 medewerkers en bedrijven en instellingen met 250 of meer medewerkers. De meeste ondernemers in de vasteplanten- en bloembollensector val- len in de eerste categorie. Dan is nog de vraag of structureel of incidenteel persoonsgegevens worden verwerkt. In onze sector is dat in de regel incidenteel. verzamelen en herhaaldelijk en willens en wetens in de fout gaan. Bij grote organisaties kun je denken aan zorginstellin- gen of accountantsbureaus. Er wordt eerst gecontroleerd, dan volgt een advies. Daarna is er opnieuw een controle en dan kan er een aanwijzing komen. Gaat het daarna nog steeds niet goed, dan kunnen sancties volgen. Zo is het systeem ingericht. Wie worden gecontroleerd en hoe, is echter nog niet bekendgemaakt.” Hoe kijkt de Autoriteit Persoonsgegevens naar kwekerijen en handelsbedrijven?

9

24 mei 2018

I N G E S P R E K

De meeste agrariërs en handelsbedrijven hebben genoeg aan een privacyverklaring, de toezegging dat eventuele datalekken worden geregistreerd en gemeld bij de Autori- teit Persoonsgegevens. Ook moet geregeld worden dat het personeel, de klanten en de leveranciers van wie de gegevens zijn, deze kunnen inzien, aanpassen of indien nodig verwij- deren.” Hoe komt een ondernemer aan zo’n privacyverklaring? “We hebben daar een generator voor op de site van LTO Nederland. Zo kunnen ondernemers stap voor stap een verklaring opstellen. Dat kan ook op de site van de autoriteit zelf. Het is best makkelijk te regelen voor een eigen bedrijf, al zeg ik het zelf. Het is zeker niet nodig daar een dure ad- viesorganisatie voor in te schakelen. Overigens heeft de RVO zelf ook een privacyverklaring namens de eigen organisatie op de site.” Wat zijn de belangrijkste punten om op te letten? “Ondernemers moeten zich bewust zijn van het feit dat ze persoonsgegevens verzamelen en verwerken. Kunnen klanten bijvoorbeeld inloggen op een site om een bestelling te plaatsen, dan worden persoonsgegevens verzameld. Besef goed welke gegevens je vraagt van een klant of leverancier. Je mag namelijk niet meer verzamelen dan noodzakelijk is voor de specifieke dienst of service. Stuur je een nieuwsbrief naar klanten, dan is een mailadres voldoende en vraag je bijvoorbeeld geen burgerservicenummer. Een klanten- of personeelsbestand moet je beschermen tegen lekken. Er mogen geen andere mensen bij kunnen komen dan degene die daadwerkelijk met die gegevens moet werken. Word je toch gehackt, dan moet je dat melden bij de Autoriteit Persoonsgegevens. Die plicht bestaat trouwens als sinds 2016. Als blijkt dat de beveiliging niet op orde was, kan een boete volgen. Zorg dus dat virussofware op orde is en dat computers beveiligd zijn met wachtwoorden.” Ten slotte is het belangrijk relaties rop te wijzen dat je hun gegevens hebt en dat zij het recht hebben ze in te zien, aan te passen of te schrappen. De verordening regelt niet hoe je dat moet verzorgen. Klanten kunnen bijvoorbeeld hun ge- gevens opvragen en dan stuur je ze toe. Vervolgens kunnen ze eventuele wijzigingen doorgeven. Als ze geen klant meer zijn, moet je de gegevens verwijderen. Tenzij ze relevant zijn voor de Belastingdienst. Dan moet je ze gewoon zeven jaar bewaren.” De werkgeverslijn stond de afgelopen weken roodgloeiend? “Dat valt erg mee. We kregen misschien twee vragen per dag. Wel merkten we dat er een lichte paniek is onder de ondernemers. Vlak voor de datum dat de verordening van kracht wordt, blijkt dat lang niet iedereen de zaken op orde heeft. We hebben adviezen gegeven en vooral benadrukt nuchter te blijven.” Ook adviezen over de beveiliging? “De verordening zegt niets over de manier waarop gegevens beveiligd moeten zijn. Overigens hebben veel bedrijven de personeelsadministratie of handel uitbesteed aan een extern bedrijf. Voor deze bedrijven, zoals bijvoorbeeld de veiling, CNB of Hobaho, gelden veel hogere eisen. Als ondernemer

‘Miljoenenboetes voor overtreding van de AVG zijn niet aan de orde’

moet je wel weten dat de informatie goed wordt bewaard. Als wordt samengewerkt met een verwerker van persoons- gegevens, zoals een accountantsbureau of een salarisver- werker, dan moet die ook betrouwbaar zijn. Daar moet die verwerker een verklaring van te leveren. De opdrachtgever, de ondernemer dus, blijft echter verantwoordelijk voor de persoonsgegevens. De komst van deze AVG is wel een goed moment om de eigen beveiliging eens tegen het licht te houden en je te realiseren welke privacygevoelige gegevens je eigenlijk in huis hebt. Vraag om de verklaringen van de bedrijven waar je zaken mee doet. Regel het snel, maar regel het vooral zorgvuldig. Dat laatste is belangrijker dan de deadline van morgen.”

10

24 mei 2018

C O L UMN

Voorjaar

Jennie Veninga Tulpen- en lelieteelt Hijken, Drenthe jennie@veningahijken.nl

Zodra de maand maart op de kalender staat, be- gint het aan alle kanten te kriebelen. De start van de buitenwerkzaamheden is in zicht. Er wordt uiteraard gekeken naar de weersvoorspellingen en naar de staat van het land. Kunnen we al er- gens beginnen met cultiveren of frezen? Het blijft allemaal nog redelijk rustig totdat er meerdere tractors langs gaan. “Ja, als híj gaat, dan moeten wij misschien ook wel beginnen.” Na veel overleg wordt dan uiteindelijk besloten om toch maar te beginnen. Totdat de tractorchauffeur belt met de mededeling dat het nog te nat is. Weer terug bij af en rustig afwachten totdat de natuur het toelaat om het land op de juiste manier te bewer- ken. Geduld is een schone zaak. Planten en zaai- en moet onder goede omstandigheden gebeuren, anders kom je dat het hele seizoen weer tegen. Laat de natuur het uiteindelijk toe? Dan gaan we op volle sterkte aan het werk. Land vlakmaken, cultiveren, mest uitrijden, spitten en planten en zaaien. In een paar dagen tijd verandert een perceel vol met sporen in mooi vlak land. Weer een paar dagen later zie je mooie strakke rijen op het land staan. Dan wordt het mooi buiten. In de tuin zie je van dag tot dag verschil. Hele- maal als de temperatuur goed is en er een buitje regen valt. Zo gaat het ook op de landerijen. Een aantal weken na planten en zaaien staat daar een mooi vol gewas. Bloembollen, aardappels, suiker- bieten, graan, enzovoort, het schiet allemaal de grond uit. De wereld wordt weer kleurig. Allerlei tinten groen op de landerijen en aan de bomen en struiken, gele narcissenvelden en koolzaadvelden en uiteraard de tulpenvelden in allerlei kleuren. Elk voorjaar geniet ik van de veranderingen in het landschap. Het is verbazingwekkend hoe snel het voorjaar de grauwe winterkleuren laat verdwij- nen. Het blijft opletten, want nachtvorsten horen ook bij het voorjaar. De kleine plantjes kunnen daar niet tegen en dat vraagt om bescherming van het gewas. Inmiddels komt het einde van het voorjaar in het zicht en gaan we ons druk maken om de verzorging van de gewassen, zodat we een goed product kunnen oogsten.

24 mei 2018

24 mei 2018

24 mei 2018

11

24 mei 2018

Na 101 jaar verdwijnt het bloembollenonderzoek uit Lisse, om in Bleiswijk een nieuwe start te maken. Sjaak Bakker, manager van de business unit glastuinbouw van Wageningen Universiteit and Research, en Eric Poot, teamleider Gewasfysiologie en teelt van hetzelfde instituut, geven uitleg over de invulling van deze operatie. Plannen genoeg, zo maken ze duidelijk. WUR bloembollen verhuist naar Bleiswijk

Tekst en fotografie: Arie Dwarswaard

N og acht medewerkers telt de groep bloembollenonderzoekers van Wageningen Universiteit and Research (WUR) in Lisse. Ooit waren het er meer dan honderd. Het einde van het Productschap Tuinbouw en de vrijwel gelijktijdige introductie door de overheid van het publiek-private onder- zoek, waarbij geld vanuit de sector een be- langrijke voorwaarde was, hebben in hoog tempo de geldstroom vanuit de bloem- bollensector doen opdrogen die richting WUR ging. Met als gevolg inmiddels drie reorganisaties op de WUR-locatie Lisse. Tijd om te investeren in een toekomst voor het bloembollenonderzoek.

over het besluit om de locatie Lisse te sluiten en over te hevelen naar Bleiswijk. Want dat is wat er voor 1 januari 2019 gaat gebeuren. “Voor onderzoek heb je een bepaalde kritische massa nodig. Er moeten genoeg mensen op een locatie werken die met elkaar kunnen overleg- gen over het werk dat ze doen. Met acht mensen die nu nog in Lisse werken, komt die kritische grens in beeld. Dan kunnen medewerkers niet meer goed functione- ren. Om die reden is besloten om aan te sluiten bij de WUR-locatie in Bleiswijk. Die is in 2006 ontstaan uit een fusie van de on- derzoeklocaties in Aalsmeer en Naaldwijk. Door de komst van de groep onderzoekers uit Lisse zal de locatie worden uitgebreid met 250 m 3 kantoor- en laboratorium- ruimte. Inmiddels staan in de kassen en buiten al de eerste proeven met diverse bolgewassen opgeplant. “Dat doen we om ervaring op te doen met bloembollen, want die teelt is voor de medewerkers op deze locatie nieuw”, aldus Bakker. BREDER VERBAND Het team medewerkers dat naar Bleiswijk gaat, blijft grotendeels in stand. Voor de belangrijkste gewassen blijven enkele onderzoekers in dienst, deels fulltime, deels parttime. Wegens pensionering van een van hen in 2019 werft WUR nu al een nieuwe onderzoeker hyacint en narcis. “We willen dat de kennis goed wordt overgedragen. Om die reden willen we zo snel mogelijk iemand aannemen die dan nog voldoende tijd krijgt om kennis op te doen”, aldus Bakker. Kennis op het gebied

Sjaak Bakker, manager van de business unit glastuinbouw van WUR, is helder

Bloembollenonderzoek sinds 1917 Het ontstaan van het bloembollenonderzoek in Lisse gaat terug tot 1917, toen de problemen met stengelaaltjes in narcissen zo groot waren, dat teelt en export in gevaar kwamen. Op initiatief van de afdeling Sassenheim van de Algemeene Vereeniging voor Bloembollencultuur werd door de landelijke vereniging actie gevoerd om een onderzoeker aangesteld te krijgen. Dat werd Egber- tus van Slogteren, die in 1917 zijn onderzoek startte en binnen enkele jaren de oplossing had in de warmwaterbehandeling. In 1920 werd het eerste LBO gebouwd, dat in 1928 door brand werd verwoest. In 1930 herrees dit uit de as. In 2001 werd het LBO PPO en in 2004 betrok PPO een nieuw pand aan de overkant van de Heereweg. In 2014 trok Hobaho in het pand als huurder. Het pand is eigendom van WUR Vastgoed.

12

24 mei 2018

Sjaak Bakker en Eric Poot bij lelieproeven in Bleiswijk.

‘Onderzoek is essentiële factor in het succes van een sector’

van virussen wordt al enkele jaren gedeeld binnen WUR. Voor de eind dit jaar ver- trekkende plantenfysioloog is inmiddels een nieuwe onderzoeker aangesteld. “Dat dit gebeurt, geeft al nieuw elan binnen de groep in Lisse.” De manier van werken zal de komende jaren wel veranderen, stelt Eric Poot, teamleider Gewasfysiologie. “Veel onder- zoekswerk zal worden gedaan binnen een breder verband. In Bleiswijk zijn we actief in de volle breedte van de glastuin- bouw, zowel voeding als sierteelt. Veel problemen spelen in meer gewassen dan alleen de bloembollen. Daardoor kun je in grotere projecten de bloembollen meene- men. Een voorbeeld dat nu al draait, is het onderzoek dat glastuinbouwonderzoekers doen aan tulpengalmijt binnen het project Biologische bestrijding van schadelijke mijten, net als de bramengalmijt en bo- nenspint. Dat zal vaker gaan gebeuren. Zij kunnen voor hun onderzoek weer kennis opdoen bij de gewasonderzoekers uit de bloembollen.” Bakker benadrukt dat WUR niet meer elk type onderzoek uitvoert. “Onderzoek naar de effectiviteit van nieuwe middelen doen wij bijvoorbeeld niet. Wij zijn er niet om brandjes te blussen, maar wel om kennis te vergaren waarmee de ondernemer de brand kan voorkomen.” Dit betekent niet dat WUR helemaal niets meer doet aan problemen die nu spelen, zoals TVX in tulp. Poot: “Daar werken we samen met onder meer Proeftuin Zwaag- dijk in een groter project, waarbij wij ons meer verdiepen in de achtergronden van

het virus en Proeftuin Zwaagdijk zich meer richt op de relatie tussen de gangba- re praktijk en de virusverspreiding.” GELDSTROMEN Bakker en Poot realiseren zich dat de hoeveelheid geld die de bloembollensector nu bijeenbrengt niet voldoende is om al het gewenste onderzoek aan bloembol- len te doen. Dat betekent niet dat ze bij de pakken neerzitten, integendeel. Poot: “We hebben enkele jaren geleden voor de glastuinbouw de Club van 100 opgericht, die bestaat uit vooral toeleveranciers. Zij betalen per jaar een bedrag waarvan de helft ingezet kan worden voor het eigen bedrijf en de andere helft voor collectief onderzoek. Op die manier kon een van de leden bijvoorbeeld een vraag stellen over een organisme dat hij op een kamerplant had gevonden. Binnen een paar dagen kreeg hij antwoord. Zo’n groep willen we ook voor het bloembollenonderzoek gaan oprichten. Daar gaan we binnenkort meer over vertellen. Daarnaast heeft het gro- tere verband het voordeel dat in bredere projecten de bloembollensector gemak- kelijk mee kan gaan draaien. Dat gebeurt bijvoorbeeld met een vervolgonderzoek bij de cluster Robotica naar de mogelijk- heden van de ziekzoekkar. Dat initiatief is genomen in het project Vitale Teelt, waarin niet alleen de KAVB, maar ook wij participeren, net als de twee greenports in de belangrijkste teeltgebieden.”

Flower Science Café in Bleiswijk De bloembollensector is van harte uitge- nodigd om kennis te maken met de nieu- we locatie van het bloembollenonderzoek van WUR aan de Violierenweg 1 in Bleis- wijk. Op 21 juni wordt hier het Flower Scien- ce Café gehouden. Het thema gaat over de toekomst van het bloembollenonderzoek.

24 mei 2018 De kennis die de afgelopen eeuw is opge- bouwd in Lisse blijft behouden, stelt Eric Poot. “De afgelopen jaren is er door de medewerkers in Lisse heel veel ingescand. Al die data komen mee naar Bleiswijk, ook al is hiervoor een extra server nodig. Op die manier kunnen we deze kennis veiligstellen.” Bakker. “Wij gaan voor continuïteit van de sectoren waarin we actief zijn. Het succes van een sector hangt af van veel factoren en onderzoek is daarbij essentieel.”

De plannen voor de toekomst zijn ge- maakt vanuit een heldere opvatting, aldus

13

24 mei 2018

Een week korter open dan vorig jaar en bijna evenveel bezoekers trekken. Dat presteert de Keukenhof in 2018. De groei in het aantal bezoekers blijft. De waardering van de bezoeker ook: dit jaar een 9,0. En steeds meer jongeren kiezen voor een dagje naar het lentepark in Lisse. Keukenhof Bijna 1,4 miljoen bezoekers

Tekst: Arie Dwarswaard | Fotografie: René Faas

S lechts op één factor heeft de directie van de internationale in het seizoen 2018 van heel veel kanten zien. Koud in het begin, warm aan het eind en tussendoor diverse dagen met regen. Het weerhield de bezoekers niet om naar het lentepark te komen. Net als vorig jaar kwamen er bijna 1,4 miljoen bezoe- kers naar Lisse, meer specifiek: 1.375.000. Een mooi resultaat, dat werd bereikt in slechts 53 dagen, een van de kortste periodes waarin het park open was. Wat directie en medewerkers echter veel be- langrijker vinden, is de waardering die de bezoekers geven nadat ze het park hebben bezocht. Die kwam uit op een 9,0. “Daar zijn we erg blij mee”, zo deelde directeur Bart Siemerink na afloop van de 69e editie mee. “Natuurlijk zien we verschillen die vooral te maken hebben met het weer, maar dit gemiddelde stemt ons heel erg tevreden.” Factoren die dit cijfer positief beïnvloeden, zijn volgens de directeur de persoonlijke ontvangst bij de entree, de duidelijk zichtbare aanwezigheid van me- dewerkers en het verzorgd uitziende park. JONGEREN De belangrijkste trend die dit jaar door- zette, is de verjonging van het bezoek. “Het beeld dat het vooral ouderen zijn die ons park bezoeken, klopt echt niet meer. Vijf jaar geleden zaten we boven de gemiddelde leeftijd van 50, vorig jaar was dit 48 jaar en dit jaar 46 jaar. We zien heel veel gezinnen met jonge kinderen naar de bloemententoonstelling Keukenhof geen grip: het weer. En dat liet zich

Keukenhof komen. En opvallend voor ons: veel meer twintigers die vaak in groepen het park bezoeken.” De verdeling over de landen van herkomst is in de top vijf al jaren stabiel. Nederland neemt een vijfde voor zijn rekening. Vol- gens Tom Schreuder is dat goed nieuws. “De afgelopen jaren is het aantal bezoe- kers gestegen en dan is het de kunst om ook de thuismarkt zodanig te enthousias- meren dat die ook met meer mensen naar ons toe komt. En dat is gelukt. Daarna volgen Duitsland, de Verenigde Staten, Frankrijk, Groot-Brittannië en China. In totaal komen er bezoekers uit honderd landen.” LOGISTIEK Wat de logistiek betreft, kan de Keuken- hof de groeiende stroom bezoekers goed aan. Volgens Siemerink kwamen dit jaar meer bezoekers per touringcar. In totaal deden 14.000 bussen het park aan. Daar- naast kwamen er zo’n 250.000 bezoekers via een van de buslijnen van Arriva. Het aantal auto’s bleef met 165.000 gelijk. En- kele weken geleden uitte hij in het Leidsch Dagblad zijn zorgen over de infrastructuur rondom het park, die volgens hem niet is berekend op het groeiende verkeer in de streek. “Dat geldt trouwens niet alleen voor de periode dat ons park open is. Ook daarbuiten zien we dat de doorgaande wegen vaak verstopt zijn.” Het artikel heeft het gewenste effect gehad. “Ik ben daarover gebeld door gedeputeerden van de provincies Noord- en Zuid-Holland en door wethouders van drie gemeenten,

14

24 mei 2018

want met zoveel partijen hebben we te maken. Afgesproken is dat we binnenkort een overleg hebben over dit onderwerp. Het zou al fantastisch zijn als er voor alle bussen een aparte baan zou komen. Die loopt nu tot Nieuw-Vennep. Drie kilome- ter erbij en een flink deel van het pro- bleem zou opgelost zijn.” DAHLIASHOW Waar het park zich vooral toelegt op de voorjaarsbloeiers, biedt het landgoed Keukenhof, waar het park onderdeel van is, mogelijkheden voor zomerbloeiers. Nu beide activiteiten sinds 1 januari 2016 onder één stichting vallen, is dit mogelijk. Een nieuw initiatief is de aanplant van een grote collectie dahlia’s, die door onder- nemers uit de regio beschikbaar wordt gesteld. “We doen hier zeker ervaring mee op en kunnen op basis daarvan kijken wat de mogelijkheden zijn om dit verder uit te bouwen”, aldus Siemerink. FLOWER POWER Volgend jaar bestaat de Keukenhof zeven- tig jaar. Het thema voor 2019 is Flower Power en dat sluit aan bij dat getal. Het park opent op 21 maart en sluit op 19 mei. “Die sluitingsdatum wordt een hele uit- daging, maar we denken veel te kunnen bereiken door meer te gaan werken met laatbloeiend sortiment. Daarnaast hebben we nog wat noodmaatregelen achter de hand. De bezoeker zal tot de laatste dag tulpen kunnen zien, want geen tulpen is geen Keukenhof.”

Snelle groei Wereldwijd groeit het toerisme en dat is ook goed terug te zien in de bezoekersaantallen van de Keukenhof. Tot 2015 werd nooit de 1 miljoen overschreden. In 2015 kwamen er 1,1 miljoen bezoekers, het jaar erop 1,2 miljoen. In 2017 steeg dit door naar bijna 1,4 miljoen in 60 dagen. Dit jaar waren het bijna net zoveel bezoekers, maar dan in 53 dagen. Kwamen er vorig jaar gemiddeld 23.500 bezoekers per dag, dit jaar waren dat er bijna 26.000, een stijging van 10%.

24 mei 2018

15

24 mei 2018

Rabobank: ‘Tulpenbroeisector groeit met miljard stelen’

De Rabobank verwacht dat de tulpenbroeisector tot 2023 kan groeien met een miljard stelen. Dat stelt de bank in haar visie op de tulpenbroei en -droogverkoop. Tegelijkertijd nemen de risico’s toe, doordat de bedrijven snel groeien. De droogverkoop blijft stabiel of neemt mogelijk iets af.

Tekst: Hans van der Lee | Fotografie: René Faas

D e visie is vorige week in Utrecht gepresenteerd. De dagen daarna volgden nog lokale presentaties in Zwaagdijk-Oost en Den Helder. Uit die regio’s kwamen namelijk veel vragen van ondernemers over toekomstige uitbreiding van het bedrijf. Samen met de door het CBS gesignaleerde groei van het areaal, vormde dat voor de bank de aan- leiding tot het schrijven van de visie. “Er kwamen vragen over verdubbeling van de broeierijbedrijven”, zegt tuinbouwspecialist Dave Marcus van de bank. De ondernemerswensen noopten de bank ertoe de mogelijkheden voor tulpen in kaart te brengen. Daarbij houden Marcus en zijn collega-analist Lambert van Horen een slag om de arm. “Het is niet de absolu- te waarheid, maar de richting waarin wij denken dat het gaat.” Bovendien is groei absoluut niet voor iedere ondernemer weg- gelegd, stellen de twee. Marcus: “Onderne- merscapaciteiten worden belangrijker nu

grootschaliger geteeld kan worden, net zoals dat in Frankrijk wordt gedaan.” In Oost-Europa is ook ruimte voor extra afzet, denkt de bank. “Duitsland blijft het belangrijkste land, maar die markt is met anderhalf miljard stelen praktisch verza- digd. Verder oostwaarts zijn volgens ons wel mogelijkheden.” Kansen zijn er vooral voor de standaard- tulp, die bij de supermarkt wordt ver- kocht. “Het zijn goede concurrenten voor de Nederlandse gerbera’s en de rozen uit Ethiopië en Kenia bijvoorbeeld.” BEMIDDELING De tulpensector verandert de komende jaren wel, menen Marcus en Van Horen. “We zien dat broeiers de bollenteelt meer in eigen hand willen houden en dat bij de bollenkwekers een sterkere scheiding ont- staat tussen de bulktelers en de kwekers van kleinere, duurdere soorten. De grote broeiers zullen ook de afzet zelf regelen,

de risico’s met de bedrijfsomvang toene- men. Daar kijkt de bank ook kritisch naar, als broeiers bij ons aankloppen.” Ondernemers moeten scherp in de gaten houden wat hun afnemers willen en de planning goed afstemmen, om de afnemer goed te bedienen. “De afhankelijkheid van grote supermarktketens neemt toe, maar die afhankelijkheid is wederzijds. Een super kan ook niet zomaar naar een andere broeier stappen.” MARKT VERSCHUIFT Er is volop ruimte op de markt voor tulpen, tot 2023 tot een miljard extra stelen. Die tulpen blijven merendeels uit Nederland komen, al ziet de bank wel mo- gelijkheden in het buitenland. “De tulp is een Nederlands icoon, de teeltomstandig- heden zijn hier goed en de kennis is hier”, geeft Van Horen als argumenten voor het behoud van de sector in Nederland. “We denken wel dat in bijvoorbeeld Polen ook



24 mei 2018

24 mei 2018 De belangenbehartiger deelt de zorgen rond de bedrijfsopvolging in de tulpen- sector. “De groei van de bedrijven vraagt andere managementcapaciteiten. Het gezins- en familiebedrijf verandert. On- dernemers moeten verder vooruitkijken en bijvoorbeeld niet pas op hun 58e over bedrijfopvolging gaan denken.” Tulpenmanie of tulpenbranie De Rabobank bracht maandag 14 mei de visie ‘Tulpenmanie of tulpenbranie?’ uit. Daarin stelt de bank dat de tulp een nationaal symbool is. De droogverkoopmarkt is stabiel en voor de snijbloem is een goed perspectief, de wereld- wijde afzet kan in vijf jaar groeien tot eenmiljard stelen. Het ‘kwaliteitsbesef’ moet echter groei- en en goede grond wordt schaarser. Bedrijfsopvolging stagneert door de groei van de bedrijven. Schaalvergroting in teelt, broei en handel zet door en gezonde bedrijven groeien mee. Risico’s nemen daardoor ook toe. Om de sector gezond te houden is samenwerking in onderzoek noodzakelijk. De huidige versnip- pering is een belemmering. ling en vermeerdering bij tulpen nog een groot knelpunt is.” De visie van de bank is volgens de KAVB niet verrassend. “Wij zien ook dat de tulpensector zekerheid nodig heeft als het om beschikbare grond, gezondheid en een duurzame teelt gaat. Er is een verdere omslag in teeltsystemen nodig, maar de wil en de noodzaak zijn er. Binnen projecten als Schoon erf, Schone Sloot, Het Nieuwe Verwerken en Vitale Teelt zoeken ondernemers met onderzoe- kers naar oplossingen.”

rechtstreeks met de supermarkten. Het leidt tot ketenverkorting.” Ook de bemiddeling moet zich aanpassen aan die nauwere banden tussen kweker, broeier en afnemer. “Marktinformatie wordt minder gedeeld en de bemiddelaars en veilingen zijn minder relevant voor de prijsvorming. Dit beeld zien we al veel langer in de groentesector. Daar speelt de klok bijna geen rol meer en er is weinig transparantie.” ONDERZOEK EN VEREDELING Zorgen zijn er over het verdwijnen van onafhankelijk, collectief onderzoek in de bollen. Dat is hard nodig om ervoor te zor- gen dat de sector minder milieubelastend wordt, dat de bollenkraam gezond blijft en om veredeling en vermeerdering te ver- snellen. Marcus: “De verduurzaming moet ook veel sneller. De consument en de retail eisen dat van de sector. Ook dat is in de groenteteelt net zo gegaan. Daar kwamen supers ook met bovenwettelijke eisen aan de producten.” Bang dat de veredeling naar het buitenland verdwijnt vanwege de soepelere eisen aan gentechniek, zijn de sectorspecialist en de analist niet. “De belemmeringen voor bloemen zijn niet zo groot. Belangrijker is dat er snelheid komt. De technieken in de bolbloemen lopen vijftien jaar achter op de groenten en bijna twintig jaar op de grote akkerbouwgewassen. Er valt nog wel iets te winnen voordat verhuizing nodig is.”

Brancheorganisatie voor de handel Anthos is iets voorzichtiger over de voorspelde groei. “Wij zien het areaal ook wel groeien, maar dat wil niet zeggen dat de opbreng- sten helemaal meegroeien”, zegt voorzitter Henk Westerhof. Hij waarschuwt voor een te rooskleurig toekomstbeeld. “Die miljard stelen moet geen eigen leven gaan leiden. Er is misschien markt, maar die moet je dan wel kunnen bedienen. We zien vaak dat uit- breiding van het areaal teniet wordt gedaan door ziekten, plagen en het weer.” Ook over ruimere mogelijkheden op de Oost-Europese markt is Westerhof minder euforisch. Politieke verhoudingen, valuta- koersen en fytosanitaire eisen kunnen de kansen in landen als Polen, Estland, Letland en Rusland volgens de voorzitter dwars zitten. “Dat wil niet zeggen dat we pessimis- tisch zijn, ook niet in relatie tot derde lan- den als China en Noord-Amerika. We zien de hoeveelheid landen die tulpen afneemt groeien en het areaal en de concentratie van de tulpenteelt in Nederland toenemen. Ruimtegebrek en een goed gewasbescher- mingsmiddelenpakket zijn wat ons betreft nu de grootste beperkende factoren.” SNELLER VERDUURZAMEN ‘LASTIG’ De KAVB is net als de bank optimistisch, maar stelt dat een versnelling van de verduurzaming praktisch ‘lastig’ is. Er worden volgens directeur Prisca Kleijn al veel stappen gezet. “Nog sneller is bijna niet te doen, zeker omdat de trage verede-



24 mei 2018

Doseerkantelaar Neem vrijblijvend contact met ons op!

✓ Geschikt voor diverse kistmaten ✓ Geringe valhoogte van het product ✓ Diverse besturings- mogelijkheden

Tel : +(31)223522135 E-mail: info@fredsteenvoorden.nl : +(31)653719915 magazijn@fredsteenvoorden.nl Kijk nu op onze website www.fredsteenvoorden.nl Ook maken wij nieuwe spoelmachines!

ABS dompelpomp 200m 2 bij 4 M/WK Allround trommelspoeler 1650 x 5000mm dubbel portaal perforatie 10mm, zo uit het werk, Botman geperforeerde en gegalvaniseerde trommelspoeler 1900 x 5000mm met kegel, 2 x recirculatiepomp 5.5kW, instortgoot, in knappe staat. Flygt CS3085MT dompelpomp 108m 3 bij 4M/WK

Zesstedenweg 285 1613 JG Grootebroek info: Hans Visser (06-51611666) www.vitech.nl

VIteCH

Voor onderdelen zoals: pelrollen, pelnokken, onderhoud en service van uw Botman/Demco machines, en ook andere merken o.a Antha, Compas, van Dijke. Bel: 0223-522135 Of 0653-719915 Fred Steenvoorden Van Dijke spoeltrommel 5000 x 2000mm gepoedercoat, met S-500 instort trechter bouwjaar 2015 vijzel onderin de bak en productband 1200 breed in geheel perfecte staat. Van Dijke UDZ 1200 drijfzinkbak met 3 vijzels, in goede staat Flygt CS3102MT geheel gereviseerd, dompelpomp 200m 3 bij 4 M/WK Lappendroger 3000mm x 1000mm, 23 rollen geheel gereviseerd Pelrollen van Dijke en Compas met nieuw rubber Ø48mm en Ø52mm Steenvoorden gebruikte kluitenscheider type 450K links/rechts Steenvoorden gebruikte vellenbak/inweekbak met recirculatiepomp Steenvoorden spoeltrommel 1000 x 2000 geperforeerde trommel Steenvoorden nieuwe lappendroger keuze uit 1000-1200-1400mm breed, 10-24 rollen. Steenvoorden gepoedercoate vellenbakken/ontsmetbaden nieuw, 120cm breed uni- verseel gebouwd voor links/rechts of achteruitloop, bediening, montage links/rechts Steenvoorden nieuwe kluiten/stenenscheiders grote capaciteit, standaard gepoe- dercoat en alle delen universeel links of rechts te monteren, scherp geprijsd, bel voor meer info Steenvoorden nieuwe trommelspoelmachines grote capaciteit, standaard gepoeder- coat en alle delen universeel links of rechts te monteren, scherp geprijsd, bel voor meer info

greenity-vd sluis 180516.indd 1

16-05-18 15:26

greenity-steenvoorden 180509.indd 1

09-05-18 16:11

Een nieuwe klant binnenhalen? Valt niet mee!

Zet daarom de eerste stap naar nieuwe klanten door te adverteren in Greenity.

Bel 023-5714745 en vraag naar Remco Wijnhout of mail r.wijnhout@bureauvanvliet.com

voor gratis advies over de advertentiemogelijkheden.

Postbus 20 - 2040 AA Zandvoort • zandvoort@bureauvanvliet.com www.bureauvanvliet.com

90 x 35 fc bbv.indd 1

30-10-17 16:12

bbv-cremer 160916.indd 1

16-09-16 14:38

T E C H &M E C H

Inde rubriek Tech&Mech is er aandacht voor zowel nieuwe als vernieuwende producten uit de sector. Een plek waar techniek en mechanisatie structureel aandacht krijgen.

‘Preventief vervangen scheelt dure reparatie’

Onderhouden of vervangen www.mechanisatiehaarlemmermeer.nl

rooimatten hebben we op voorraad. Wie een specifieke maat nodig heeft, kunnen we in het seizoen niet direct helpen. Een nieuwe maken kost tijd en dan is het seizoen vaak al voorbij”, legt Van Haaster uit. Om stilstand te voorkomen, is het advies om de rooimatscharnieren en de sluitspijl jaarlijks te vervangen. Eigenlijk alle plekken waar slijtage kan ontstaan, moeten gecontroleerd worden. Dat betekent de transport- banden, de schudbek, de vingerrollen, de schudzeef en ook de schakelaars van de bedieningskast. Van Haaster: “Vingerrollen zijn belangrijk. Als vingers missen, kan er verlies optre- den en versleten vingers kunnen de bloembollen beschadigen.” Een onderhoudstaak die erbij hoort is het doorsmeren van de lagers. “Maar doe dat niet te vaak”, waarschuwt Van Haaster. “Dan kunnen de kogels in de lager stil komen te liggen. Dan ontstaat juist slijtage. Na het smeren is het verstandig om overtollig vet van de lagers te verwijderen. Dan kan er ook geen zand aan hechten.” WIELAANDRIJVING Om het onderhoud makkelijker te maken levert MH bij de aankoop van een rooimachine een onderhouds-

schema met handleiding. Ook dit jaar zijn er een aantal bedrijven die kiezen voor nieuwe machines. Zo worden er acht gemaakt voor dit rooiseizoen. Een nieuwe rooima- chine wordt samengesteld naar de wensen van een klant. “Nieuw is een langere rooimachine met grotere wielen en wielaandrijving. Als kwe- kers onder natte omstandigheden toch willen rooien, kan dat doordat de wielaandrijving voor voldoende tractie zorgt”, vertelt Van Haaster. Andere wensen van deze tijd zijn een zo kort mogelijke stoptijd, zo min mogelijk beschadiging en zo weinig mogelijk ziektedragers in het land achterlaten. Daarom zijn de rooimatten nu vaak rijafhankelijk aangedreven, verkort een volautoma- tische kistenwisselaar de stoptijd en worden met een kneusunit de kleine bollen gekneusd waardoor ze geen ziektes meer kunnen doorgeven. Er kan altijd iets stuk gaan. Wie pech heeft, kan het mechanisatiebedrijf alle dagen van de week bellen. “Via de telefoon en de app lossen we veel storingen op. Maar kwekers zijn zelf ook handig. Bij pech denken we mee met de kweker, zodat de stilstand minimaal is.”

Tekst: Lilian Braakman Fotografie: René Faas

Van voor tot achter de gehele rooima- chine nalopen voor het rooiseizoen, is het advies van Mechanisatie Haar- lemmermeer (MH). Het mechanisa- tiebedrijf maakt de bekende roodgele rooimachines die gebruikt worden in de bloembollensector. Nu het rooisei- zoen voor de deur staat, is het tijd om de laatste puntjes op de i te zetten. Want wie echt goed voorbereid het rooiseizoen wil starten, is in de winter al begonnen met het nalopen van de machine. Een check van de bewegende onder- delen en lagers is geen overbodige luxe. Volgens mede-eigenaar en hoofd engineering Walter van Haaster is een grondige inspectie nodig. “Beter is het om preventief de lagers van de looprollen in de rooimat te vervan- gen. Stilstaande looprollen kunnen de rooimat namelijk beschadigen. Dat is een dure reparatie. De standaard-

24 mei 2018

19

24 mei 2018

WWW.STAPELBED.COM

Stapelbedden vanaf e 82,50 ex. BTW Matrassen vanaf e 29,- ex. BTW Lockerkasten vanaf e 59,- ex. BTW

Enkele metalen bedden vanaf e 49,- ex. BTW 2000m² voorraad!

2382 NW Zoeterwoude Tel: 071 - 5230 184 info@stapelbed.com www.stapelbed.com

Bloembollen blijven in topconditie in de folies van Europak

greenity-stapelbed 180302.indd 1

05-03-18 11:00

greenity-kavel 44 180503.indd 1

03-05-18 12:12

koelinstallaties

0252 419027

info@europak.nl

Zorgeloze oogst

Zorgeloos rooiseizoen begint met goede voorbereiding

24 mei 2018 rooimachines hebben een steeds grotere capaciteit met elkaar gemeen. Als het weer en de grond goed D oor het koude voorjaar is het tulpenkop- pen eind april ook in de Noordkop nog maar mondjesmaat op gang gekomen. Loonbedrijf Vermaire Breezand kan vier kopmachines inzetten, maar eigenaar Jack Vermaire is ondertussen ook al druk bezig met de voorbe- reidingen van het rooiseizoen dat (afhankelijk van het weer in het late voorjaar) tussen half juni en eind juni zal losbarsten. “Eigenlijk beginnen we al eerder, in mei, met het bijgoed. Daarna volgen in één stroom door de tulpen, hyacinten en narcissen. De rooitijd duurt ruwweg tot de Polderse kermis, eind juli. Dan moeten in ieder geval de tulpen eruit zijn.” Omdat de oogst van tulpen en narcissen elkaar steeds overlapt, draaien de twintig rooimachines die Vermaire kan inzetten ruim vier weken lang vrijwel non-stop. “Of we nou met een voorraadrooi- er, in kiepwagens of in kuubkisten rooien, de Het ideale rooiseizoen bestaat niet, al was het maar omdat het weer zo’n onvoorspelbare factor is. Maar toch blijven bollentelers en loonwerkers eraan sleutelen, met altijd weer de ervaringen van vorig seizoen als uitgangspunt. Tekst: Cees de Geus | Fotografie: René Faas



24 mei 2018

‘Twee monteurs zijn al sinds februari bezig alle machines van top tot teen na te kijken’

zijn, rooien we bij een bedbreedte van 1,80 meter ruim twee hectare per dag.” VAN TOP TOT TEEN Als enig overgebleven ‘bollenloonwerker’ in Anna Paulowna en Breezand, bedient Vermaire tientallen bollentelers. Door hen te bellen, inventariseert hij in februari hoe groot het te rooien areaal in totaal is. “Daar wordt vervolgens alles op afgestemd. Alles valt of staat met een goede voorbereiding en een goede planning. Hoewel we een paar reserve-rooi- machines achter de hand hebben, kunnen we ons geen machinepech veroorloven. Twee monteurs zijn daarom al sinds februari bezig alle machines van top tot teen na te kijken. Alle lagers worden vernieuwd en kapotte of versleten onderdelen worden vervangen.” Als hij het te rooien totaaloppervlak in beeld heeft, begint Vermaire ook met het invullen van de arbeidsfilm. “Machi- nes en trekkers zijn te organiseren, eventueel door een paar trekkers te huren, maar goede trekkerchauffeurs die je voor een rooimachine kunt zetten, worden steeds schaarser. Het is secuur werk, lang niet iedereen kan het. Gelukkig kan ik putten uit een groep ervaren zzp’ers, veelal oud-medewer- kers, waar ik blind op kan vertrouwen. Sommigen zitten bijna het hele rooiseizoen bij één teler, anderen melden zich iedere dag bij twee of drie telers.” Met het weer als onzekere factor, zijn vooral de laatste weken van juni en de eerste weken van juli volgens Vermaire ‘enorm hectisch’. “Mijn twee planners moeten razendsnel kunnen schakelen. Hoe natter of droger het is, hoe com- plexer de planning wordt. Als het eind juli toch weer is gelukt om alle bollen op tijd te rooien en daarmee alle telers tevreden te houden, hebben ze wel een biertje verdiend op de kermis…” ‘BOLLENHUB’ Dat geldt tegen die tijd zeker ook voor de medewerkers van Maveridge International in Groenveld. Jelle de Geus, een van de vier bedrijfsleiders, omschrijft het rooiseizoen als een ‘drukke maar leuke periode’. “Met tulpen als hoofdmoot en daarnaast irissen en narcissen, gaat het areaal richting de 100 hectare. Het bedrijf in Groenveld is een soort ‘bollen-hub’, waar in korte tijd verbazingwekkende hoeveelheden bollen binnenkomen en worden afgeleverd. Op een relatief klein oppervlak, verrichten we met z’n allen ieder jaar weer een logistieke prestatie van formaat.” Aan die prestatie gaat een zorgvuldige voorbereiding vooraf: de bedrijfsleiders, die veel vrijheid en verantwoordelijkheid krijgen, zijn jaarrond bezig om alle processen te finetunen en te stroomlijnen. De Geus: “Daar gaan we ook in het rooiseizoen één keer per week voor zitten, om terug en voor- uit te kijken en een zelfontwikkelde actiepuntenlijst af te vinken en bij te werken. Daarbij kijken we ook nadrukkelijk naar de veiligheid. Het bedrijf is zo veelomvattend en com- plex geworden, dat je zulke overleggen moet formaliseren, anders vallen er zaken tussen wal en schip. Het geeft rust

Jelle de Geus, bedrijfsleider bij Maveridge International: “In korte tijd halen we verbazingwekkende hoeveelheden bollen binnen.”



24 mei 2018

Page 1 Page 2 Page 3 Page 4 Page 5 Page 6 Page 7 Page 8 Page 9 Page 10 Page 11 Page 12 Page 13 Page 14 Page 15 Page 16 Page 17 Page 18 Page 19 Page 20 Page 21 Page 22 Page 23 Page 24 Page 25 Page 26 Page 27 Page 28 Page 29 Page 30 Page 31 Page 32 Page 33 Page 34 Page 35 Page 36 Page 37 Page 38 Page 39 Page 40 Page 41 Page 42 Page 43 Page 44 Page 45 Page 46 Page 47 Page 48 Page 49 Page 50 Page 51 Page 52 Page 53 Page 54 Page 55 Page 56 Page 57 Page 58 Page 59 Page 60 Page 61 Page 62 Page 63 Page 64 Page 65 Page 66 Page 67 Page 68

Made with FlippingBook - professional solution for displaying marketing and sales documents online