KULTURA / CULTURE
Spakujte kofere za večnost Aleksandar Veliki je patio od feno- mena koji su stari Grci zvali „pothos“ – neizdrživa čežnja za nepoznatim, žud- nja da se vidi šta je iza sledećeg brda, iza sledećeg mora. Ta ista čežnja nas svake godine vodi na aerodrome, sa ko- ferima punim letnjih šešira i kupaćih kostima. Er Srbija vas ovog jula vodi na mesta gde se prepliću mit, istorija i naj- lepše morske obale Mediterana. Bilo da izaberete kafu pod solunskim suncem, filozofsku šetnju Halkidikijem, kultur- ni zanos Atine ili kosmopolitski šarm i antičke tajne turske rivijere, znajte da ne pratite samo turističke vodiče. Prati- te stope čoveka koji je sa samo trideset godina osvojio svet, a čiji duh i dalje ži- vi u svakom talasu Egejskog mora. Želi- mo vam miran let i divno leto! According to Christian tradition, after the death of Jesus Christ, his mother Mary visited Ephesus with the apostle John, where she lived out the remainder of her earthly life Prema hrišćanskom predanju, nakon smrti Isusa Hrista njegova majka Marija je sa apostolom Jovanom posetila Efes, gde je i okončala svoj ovozemaljski život
da antičkog sveta. Legenda kaže da je hram izgoreo zato što je boginja Arte- mida bila previše zauzeta na porođaju Aleksandrove majke Olimpijade. Kada je Aleksandar godinama ka- snije umarširao u Efes, ponudio je gra- đanima da kompletno finansira po- novnu izgradnju ovog kolosalnog hrama, pod jednim uslovom: da njego- vo ime bude uklesano na posveti. Po- nosni, ali diplomatski mudri Efežani odbili su ga rečima koje su ušle u isto- riju: „Ne priliči jednom bogu da podiže hramove drugim bogovima“. Aleksan- dar se na to samo nasmejao, a hram je ipak obnovljen i bez njegovog imena. Tamo gde se lomila sudbina carstva Svega nekoliko kilometara južni- je od Efesa nalaze se ostaci Prijene, prelepog antičkog grada smeštenog na strmim padinama planine Mikale. Građani Prijene su oberučke prihvatili Aleksandrov novac za završetak svog hrama Atine Polijas. Ako danas po- setite ovaj magični, borovom šumom okruženi lokalitet koji gleda na egej- sku ravnicu, na jednom od masivnih stubova i dalje možete videti repliku natpisa (original se čuva u Britanskom muzeju): „Kralj Aleksandar je posvetio ovaj hram Atini Polijas“. Naša egejska odiseja dostiže svoj vrhunac tamo gde se danas nalaze naj-
luksuzniji rizorti, bele kućice sa pla- vim prozorima i spektakularan noć- ni život – u Bodrumu. U antici ovaj kosmopolitski grad nosio je ime Hali- karnas i bio je poprište jedne od naj- dramatičnijih epizoda u Aleksandro- vom životu. Godine 334. pre nove ere Aleksan- dar je stigao pred zidine Halikarnasa. Grad je bio ključno persijsko uporište na Egeju, branjeno moćnim bedemima koje je podigao čuveni satrap Mauzol (tvorac Mauzoleja u Halikarnasu, još jednog od sedam čuda antičkog sveta). Bila je to opsada nad opsadama. Alek- sandar se ovde suočio sa genijalnim grčkim vojskovođom Memnonom, ko- ji je komandovao odbranom u služ- bi Persije. Borbe su bile surove, grad je na kraju zapaljen i osvojen nakon što su srušene njegove neprobojne zidine, čime je persijska flota izgubila svoju glavnu bazu na Egejskom moru. Kada danas posetite Bodrum, isto- rija vas bukvalno vuče za rukav. Može- te posetiti ostatke samog Mauzoleja, kao i impresivnu kapiju Mindos, me- sto gde su se vodile najkrvavije bitke tokom Aleksandrove opsade. Nakon što dodirnete to antičko kamenje, pro- šetajte se do čuvene bodrumske ma- rine i srednjovekovne tvrđave Svetog Petra (koja je, kakva slučajnost, delom izgrađena od kamena srušenog Mau- zoleja).
54 | Istorija » History
Made with FlippingBook interactive PDF creator