66
Meritum 1 ( 80 ) 2026 Mazowiecki Kwartalnik Edukacyjny
KAMILA SREBRZYŃSKA-BUKREJEWSKA
METODY I TECHNIKI BADAWCZE
Opracowanie nie ma charakteru badania ekspe- rymentalnego. Jest to praca problemowa, której celem jest integracja wiedzy psychologicznej i pe- dagogicznej oraz jej aplikacja do warunków funk- cjonowania szkoły.
W pracy zastosowano następujące metody badawcze:
Analiza literatury przedmiotu
PRZEDMIOT I PROBLEMATYKA BADAWCZA
Analiza obejmowała publikacje z zakresu: • psychologii zdrowia, • psychologii rozwojowej, • pedagogiki szkolnej, • badań nad uzależnieniami, • koncepcji rezyliencji (m.in. Hanson, Schiraldi, Heszen-Niejodek). Miała ona charakter selektywny, krytyczny i po- równawczy, co pozwoliło na wyodrębnienie kluczo- wych pojęć, modeli teoretycznych oraz czynników chroniących istotnych z perspektywy edukacyjnej.
Przedmiot opracowania
Przedmiotem niniejszego opracowania są:
• rezyliencja psychiczna dzieci i młodzieży, • jej rola w zapobieganiu zachowaniom uzależnieniowym, • możliwości rozwijania odporności psychicznej w środowisku szkolnym.
Problem badawczy główny
Analiza dokumentów i programów szkolnych
W jaki sposób szkoła może skutecznie wspierać roz- wój rezyliencji uczniów jako czynnika chroniącego przed uzależnieniami XXI wieku?
Uwzględniono: • szkolne programy
wychowawczo–profilaktyczne, • podstawę programową kształcenia ogólnego, • rekomendacje instytucji zajmujących się zdrowiem psychicznym dzieci i młodzieży. Celem analizy było określenie, w jakim stopniu zagadnienie rezyliencji jest obecne w oficjalnych dokumentach i praktyce funkcjonowania szkoły.
Problemy szczegółowe
1. Jakie mechanizmy psychologiczne łączą niski poziom rezyliencji z rozwojem uzależnień?
2. Jakie czynniki środowiska szkolnego sprzyjają wzmacnianiu odporności psychicznej uczniów?
Analiza praktyki pedagogicznej
3. Jaką rolę odgrywa nauczyciel w procesie budo- wania rezyliencji?
Analiza praktyki pedagogicznej opierała się na: • obserwacjach funkcjonowania uczniów w środowisku szkolnym, • doświadczeniach zawodowych nauczycieli i pedagogów, • opisach studiów przypadków zawartych w literaturze przedmiotu.
4. W jaki sposób działania dydaktyczno-wycho- wawcze mogą pełnić funkcję profilaktyczną?
5. Jak rezyliencja wpływa na proces uczenia się oraz funkcjonowanie poznawcze ucznia?
Metoda ta umożliwiła powiązanie ujęć teore- tycznych z realnymi wyzwaniami pracy szkoły.
Made with FlippingBook - Online Brochure Maker