17
Meritum 2 ( 81 ) 2026 Mazowiecki Kwartalnik Edukacyjny
UWOLNIJ UCZĄCE SIĘ UMYSŁY, PYTAJĄC
ZAKOŃCZENIE. KU DYDAKTYCE PYTAŃ
W niniejszym artykule przedstawiono propozycję metod kształtowania u uczniów myślenia krytycz- nego poprzez wykorzystanie różnych typów py- tań, które mają tzw. charakter otwarty. Przyjęto, że pytania tego typu, zaangażowane odpowiednio w proces nauczania, mają potencjał zarówno ini- cjowania u uczniów refleksji nad własnym uczeniem się – jego treścią, jak i nad indywidualnym sposobem absorbowania wiedzy; pozwalają zatem na identyfi- kację zakresu osobistego doświadczenia w procesie uczenia się. Wskazano, że pytania, które stymulują zaangażowanie ucznia w pogłębianie rozumienia znaczenia nabywanej wiedzy czy umiejętności, po- zwalają mu przejść proces wykraczania poza sferę subiektywnych ocen i zbliżania się do obiektywnej prawdy poprzez krytyczną rewizję pierwotnych założeń. Dodatkowo pewne typy pytań otwartych pozwalają na konfrontację ucznia z prawidłowoś- cią lub jej brakiem w strukturze własnego wywodu, umożliwiając identyfikację niespójności lub braków w argumentacji. Za wspólny potencjał wszelkiego typu pytań otwartych uznaje się tutaj możliwość ujawnienia się konstrukcji znaczenia przyjmowa- nej przez ucznia, doceniając tym samym jego rolę w procesie uczenia się oraz jego sposoby organi- zowania wiedzy. Taka postawa ma szansę inicjowa- nia autentycznego zaangażowania wśród młodych pokoleń, jak i – przy zaangażowaniu modeli dydak- tycznych nastawionych na dialogiczną komunika- cję – może pozwolić im doświadczenia wymiarów interakcji międzyludzkiej, które są nieobecne w ot- wartej księdze wirtualnego świata. ∞ dr Wioletta Dziarnowska Adiunkt naukowo-badawczy w Akademii Pedagogiki Specjalnej w Warszawie, filozof, certyfikowany coach, tutor i mentor akademicki. Praktyk z piętnastoletnim doświadczeniem zawodowym w dziedzinie coachin- gu i tutoringu w pracy z odbiorcą indywidualnym i zespołem w organizacjach związanych z oświatą i biznesem. Współautorka kilku programów i koor- dynatorka projektów wdrożeniowych w zakresie innowacyjnych metod nauczania, nowoczesnych sposobów zarządzania organizacją i zmianą organiza- cyjną w środowisku liderów oświaty i edukacji wyższej.
Made with FlippingBook - Online Brochure Maker