4. Wyniki badania
powoduje, że dostęp do bardziej rozbudowanych form działań uzależniony jest od sytuacji materialnej rodzin, a nie od jednolitej oferty publicznej.
W obszarze barier organizacyjnych analiza jakościowa rozwija wskazania dotyczące trudności we współpracy z instytucjami zewnętrznymi, akcentując przede wszystkim problemy transpor- towe oraz odległość od potencjalnych środowisk uczenia się, takich jak teatry, kina czy muzea. Przedszkola zlokalizowane poza centrum miasta zmuszone są każdorazowo do wynajmowania autokaru, co znacząco podnosi koszty i ogranicza możliwość częstego organizowania wyjść, mimo ich wysokiej wartości edukacyjnej. „Moje przedszkole jest umieszczone trzy kilometry od centrum miasta, więc każde nasze wyjście, każde nasze spotkanie wiąże się z tym, że musimy zamawiać autokar. Autokar jest bardzo drogi, więc nawet jeżeli chcielibyśmy skorzystać z teatru czy po prostu wyjść do kina, to naprawdę są to koszty, około 15 zł na dziecko”. (R6) „Jesteśmy już poza miastem, więc to jest ta trudność organizacji przejazdu z miejsca w miejsce, bo dzieci są małe. Trzeba autokar zorganizować i (...) jest to największy problem, jeśli chodzi o preorientację”. (R2) Dodatkowo nauczyciele wskazują na ograniczoną dostępność oferty instytucji dla dzieci w wie- ku przedszkolnym oraz zawężanie wielu programów do granic administracyjnych miasta, co w praktyce wyklucza przedszkola z gmin ościennych z udziału w części inicjatyw. Wypowiedzi respondentów ze zogniskowanego wywiadu grupowego potwierdzają również trudności związane z ograniczonym dostępem do materiałów dydaktycznych i infrastruktury. Niewielkie sale, brak przestrzeni na rozbudowane kąciki tematyczne oraz problemy z przecho- wywaniem większych rekwizytów sprawiają, że część działań musi być upraszczana, a pomoce dydaktyczne są często wykonywane samodzielnie przez nauczycieli. Istotnym wątkiem rozwijającym dane ilościowe jest przeciążenie nauczycieli obowiązkami oraz deficyt czasu. Respondenci podkreślają, że znaczna część pracy przygotowawczej realizowana jest poza godzinami pracy, a dodatkowym obciążeniem pozostaje rozbudowana biurokracja związana z organizacją wyjść i współpracą z instytucjami. „Naprawdę bardzo dużo czasu spędzam w domu, żeby się przygotować, żeby coś zorganizować, żeby coś fajnego znaleźć, przeczytać, to jednak zajmuje bardzo dużo czasu”. (R3) Analiza wywiadu ujawnia także bariery wynikające ze specyfiki grup i zróżnicowanych potrzeb dzieci, szczególnie w przedszkolach pracujących z dziećmi w spektrum autyzmu. Nauczyciele wskazują na konieczność dostosowywania działań do bardzo zróżnicowanego poziomu funk- cjonowania dzieci, co ogranicza możliwość realizacji bardziej abstrakcyjnych treści i wymusza koncentrację na doświadczeniach funkcjonalnych.
„Nasze dzieciaki mają różny poziom funkcjonowania (…) są dzieci, które mają z tym ogromny problem. (…) Jest to duże wyzwanie”. (R4)
101
Made with FlippingBook - Online Brochure Maker