4. Wyniki badania
dyrektorów realizacja treści programowych z tego obszaru występuje w zdecydowanej więk- szości placówek i jest traktowana jako integralny element codziennej działalności dydaktycznej. Zróżnicowanie odpowiedzi ma ograniczony zakres i nie jest powiązane z typem miejscowości ani organem prowadzącym, a jedynie w niewielkim stopniu różnicuje się regionalnie. Oznacza to, że na poziomie zarządczym preorientacja zawodowa funkcjonuje jako standardowy kom- ponent pracy przedszkola. Deklaracje nauczycieli potwierdzają wysoki poziom realizacji zadań z zakresu preorientacji za- wodowej, choć wskazują na nieco większe zróżnicowanie w zakresie jednoznacznego identy- fikowania własnych działań jako elementów tego obszaru. Brak istotnych zależności między realizacją zadań a typem miejscowości, regionem czy organem prowadzącym świadczy o sy- stemowej spójności podejmowanych działań w skali województwa. Wyniki badań jakościowych uzupełniają ten obraz, pokazując model organizacyjny oparty prze- de wszystkim na aktywności nauczycieli, przy wspierającej roli dyrektora w zakresie koordy- nacji i kontaktów z instytucjami zewnętrznymi. Nauczyciele postrzegają siebie jako głównych realizatorów i inicjatorów działań, a preorientację zawodową rozumieją szeroko – jako proces budowania świadomości ról zawodowych poprzez codzienne doświadczenia edukacyjne. Szczegółowa analiza częstotliwości realizacji treści programowych wskazuje, że najczęściej po- dejmowane są działania bezpośrednio związane z doświadczeniami dziecka, takie jak pozna- wanie siebie oraz świata zawodów. Treści o bardziej abstrakcyjnym i długofalowym charakterze, w szczególności odnoszące się do idei uczenia się przez całe życie, realizowane są z większym zróżnicowaniem. Poza pojedynczym przypadkiem różnic w zakresie proporcji odpowiedzi „zawsze” i „często” w zależności od typu miejscowości, nie stwierdzono istotnych zależności kontekstowych. Całościowo wyniki wskazują na względnie jednolity i stabilny model realizacji preorientacji zawodowej w przedszkolach objętych badaniem. 4.1.2. Wspieranie rozwoju umiejętności przekrojowych w procesie dydaktycznym Diagnozowanie zasobów dzieci Wyniki badania ankietowego wskazują, że w zdecydowanej większości przedszkoli prowadzona jest analiza predyspozycji i umiejętności dzieci. Taką praktykę potwierdziło 84,0% dyrektorów. Brak analizowania predyspozycji i umiejętności dzieci zadeklarowało 15,9% respondentów. Uzyskane dane wskazują, że diagnozowanie zasobów dzieci stanowi ważny element funkcjo- nowania przedszkoli, jednak nie we wszystkich placówkach działania te są realizowane. Uwagę zwraca relatywnie wysoki odsetek odpowiedzi negatywnych. Brak identyfikowania predyspozy- cji i umiejętności dzieci może wskazywać na niewystarczającą świadomość celów i zadań pre- orientacji zawodowej. W szczególności dotyczy to rozumienia obowiązku prowadzenia diag- nozy zasobów i potencjału dzieci, który w praktyce może być realizowany w toku codziennych działań dydaktycznych, lecz nie zawsze jest przez nauczycieli i dyrektorów rozpoznawany jako element preorientacji zawodowej.
52
Made with FlippingBook - Online Brochure Maker