4. Wyniki badania
Proces rozpoznawania predyspozycji dzieci opiera się przede wszystkim na bieżącej obserwacji i bezpośredniej interakcji, uzupełnianych współpracą z rodzicami, innymi nauczycielami oraz specjalistami. Odpowiedzi otwarte potwierdzają wieloaspektowy i pogłębiony charakter diag- nozy, obejmujący zarówno codzienną pracę dydaktyczną, jak i stosowanie sformalizowanych narzędzi dokumentujących rozwój dziecka. Wskazuje to na świadome i refleksyjne podejście do wspierania potencjału dzieci już na etapie wychowania przedszkolnego. Znajomość samego pojęcia „umiejętności przekrojowe” ma umiarkowany charakter – około połowa nauczycieli deklaruje kontakt z tym terminem, a blisko jedna trzecia wskazuje jego nieznajomość. Jednocześnie dane dotyczące praktyki dydaktycznej pokazują, że kompeten- cje składające się na tę kategorię są regularnie rozwijane. Szczególnie wysoki poziom dekla- racji dotyczy wspierania radzenia sobie z emocjami, kreatywności, rozwiązywania problemów, podejmowania inicjatywy i decyzji. Relatywnie rzadziej wskazywano na stałą koncentrację na krytycznym myśleniu i ocenie ryzyka, choć również w tych obszarach dominują odpowiedzi „często”. W większości przypadków ani staż pracy, ani region nie różnicują istotnie statystycz- nie intensywności działań, z wyjątkiem regionalnych różnic w zakresie rozwijania umiejętności podejmowania decyzji oraz wykorzystywania technologii cyfrowych. Analiza jakościowa wywiadu grupowego potwierdza, że rozwijanie umiejętności przekrojowych jest integralnie włączone w codzienną organizację pracy przedszkola. Nauczyciele opisują liczne praktyki sprzyjające kształtowaniu kreatywności, samodzielności, odpowiedzialności i współ- pracy, takie jak zabawy swobodne, projekty zespołowe, powierzanie dzieciom ról eksperckich czy stosowanie metod pozytywnej dyscypliny. Umiejętności te rozwijane są poprzez działanie, doświadczenie i interakcję, a nie wyłącznie w formie odrębnych zajęć tematycznych. Deklaracje nauczycieli wskazują również, że ponad trzy czwarte z nich uwzględnia rozwijanie umiejętności przekrojowych w planowaniu pracy dydaktycznej, mimo że nie zawsze posługują się formalną terminologią. W praktyce dominują metody aktywizujące, problemowe oraz pra- ca zespołowa, które sprzyjają kształtowaniu kompetencji społecznych i poznawczych. Wyko- rzystanie technologii cyfrowych ma charakter umiarkowany i wykazuje pewne zróżnicowanie regionalne. Całościowy obraz wskazuje, że wspieranie rozwoju umiejętności przekrojowych jest trwale osadzone w praktyce przedszkolnej, choć wymaga dalszego wzmacniania świadomości terminologicznej oraz systematyzowania podejmowanych działań. 4.1.3. Wspieranie preorientacji zawodowej przez organ prowadzący oraz dyrektora przedszkola Wspieranie preorientacji zawodowej przez organ prowadzący – perspektywa dyrekto - rów przedszkoli Analiza deklaracji dyrektorów dotyczących form wsparcia preorientacji zawodowej przez organ prowadzący wskazuje na zróżnicowany zakres podejmowanych działań. Najczęściej wskazywa- nym obszarem wsparcia jest ułatwianie współpracy z podmiotami zewnętrznymi, takimi jak fir- my czy służby mundurowe, na co zwróciło uwagę 46,0% respondentów. Działania te obejmują m.in. inicjowanie kontaktów oraz pomoc w organizacji wspólnych przedsięwzięć edukacyjnych.
69
Made with FlippingBook - Online Brochure Maker